လူႚအခၾင့္အေရး အေဴခအေန တုိးတက္မႁ မရႀိပုံကုိ သတင္းစာ ဆရာ႒ကီး ဦးဝင္းတင္ ေထာက္ဴပ

ဴမန္မာ စစ္အစုိးရက ေထာင္ဒဏ္ အႎႀစ္ ၂၀ ဴပစ္ဒဏ္ေပး ခံထားရတဲ့ သတင္းစာ ဆရာ႒ကီး ဦးဝင္းတင္ အပၝအဝင္ ႎုိင္ငံေရး အကဵဥ္းသား ၅ ေယာက္နဲႛ ရန္ကုန္ အင္းစိန္ေထာင္မႀာ ေတၾႚဆုံစဥ္မႀာ ဴမန္မာႎုိင္ငံက တုိးတက္မႁ မရႀိတဲ့ လူႛအခၾင့္အေရး အေဴခအေနေတၾနဲႛ ပတ္သက္လုိႛ လူႛအခၾင့္အေရး ကုိယ္စားလႀယ္ တုိမာ့စ္ အုိေဟး ကင္တာနား (Tomas Ojea Quintana) ကုိ ဦးဝင္းတင္က ေဴပာဆုိလုိက္တာပၝ။

သတင္းစာ ဆရာ႒ကီး ဦးဝင္းတင္နဲႛ လူႛအခၾင့္အေရး ကုိယ္စားလႀယ္တုိႛ ေဴပာခဲ့ ဆုိခဲ့ဳကတာေတၾနဲႛ ပတ္သက္လုိႛ ဒီကေနႛပဲ ဦးဝင္းတင္ကုိ ေထာင္ဝင္စာ သၾားေရာက္ ေတၾႚဆုံခဲ့တဲ့ မိသားစု မိတ္ေဆၾ ဦးေမာင္ေမာင္ခင္က ေဴပာဴပတာကေတာ့၊

"ေတၾႚေတၾႚခဵင္း ေဴပာတာပၝ။ - သူတိုႛ ငၝ့ကို လာေတၾႚတယ္ကၾာတဲ့။ အားလံုး တိုႛ ေဆၾးေႎၾးဳကတာ ေဴပာဳကတာ၊ ၄၅ မိနစ္ ဳကာတယ္တဲ့။ သူကလည္း သူ သိခဵင္တာေတၾ ေမးတယ္ကၾာ၊ ေဴပာတယ္ကၾာတဲ့။ ငၝကလည္း ငၝ ေဴပာခဵင္တာေတၾ ေဴပာတယ္ကၾာတဲ့။ ၄၅ မိနစ္လုံးလံုး။ အထူးသဴဖင့္ကေတာ့ လူႛအခၾင့္အေရး အေဴခအေန၊ လူႛအခၾင့္အေရး ခဵိႂးေဖာက္တာေတၾနဲႛ ပတ္သက္လိုႛ သူက လူႛအခၾင့္အေရး အထူးကိုယ္စားလႀယ္ မဟုတ္လားတဲ့။ လူႛအခၾင့္အေရး ခဵိႂးေဖာက္တာနဲႛ ပတ္သက္လိုႛ ေဴပာဴပရတာ ေပၝ့ကၾာတဲ့။ အဲေတာ့ ေထာင္ထဲမႀာ ဆိုလိုႚ ရႀိရင္လည္း လူႛအခၾင့္အေရး ခဵိႂးေဖာက္တာေတၾ၊ ေပးသင့္ ေပးထိုက္တဲ့ အခၾင့္အေရးေတၾ မရတာေတၾ၊ ဥပမာ ဆုိရင္ - ငၝဆိုရင္တဲ့၊ အႎႀစ္ ၂၀ ေထာင္ဒဏ္ ခဵထားတာ ၁၉ ႎႀစ္ထဲမႀာ ရႀိေန႓ပီ။ တကယ့္တကယ္ လၾတ္ရမယ္ ဆိုရင္ ေလဵာ့ရက္နဲႛ ငၝဟာ လၾတ္ရမႀာ။ လၾတ္လူ ဴဖစ္ေန႓ပီ။ အခု မလၾတ္ဘူးတဲ့။ ၂၀၀၅ ဇူလိုင္လ ၅ ရက္ေနႛတုန္းကလည္း ေထာင္မႀႃးက ငၝ့ကို ပိုႛ႓ပီးေတာ့မႀ ဴပန္ေခၞသၾားတာ။ ဒၝလည္း လူႛအခၾင့္အေရး ခဵိႂးေဖာက္တာပဲတဲ့။ ေနာက္ ေကဵာင္းသားေတၾ၊ အခု ဇာဂနာတိုႛလို လူမဵိႂးေတၾ ဘာမႀ ေရေရရာရာ မဟုတ္ဘဲနဲႛ ဖမ္း႓ပီးေတာ့ အခုလို လုပ္ထားတယ္တဲ့၊ ဒၝ လူႛအခၾင့္အေရး ခဵိႂးေဖာက္တာေတၾပဲလိုႛ ေဴပာလိုက္တယ္တဲ့။ အဲဒီလိုပဲ အလားတူပဲ အဲန္အယ္လ္ဒီ ပၝတီ ဆုိပၝေတာ့၊ အဲန္အယ္လ္ဒီ ပၝတီ ဆိုရင္လည္း ႟ံုးခဵႂပ္ပဲ ဖၾင့္ေပး႓ပီးေတာ့ ကဵန္တဲ့ ႓မိႂႚနယ္႟ံုးေတၾ ပိတ္ထားတဲ့ အခၝကဵေတာ့ ဒၝလည္း လူႛအခၾင့္အေရး ခဵိႂးေဖာက္တာပဲတဲ့။ အဲေတာ့ ကင္တားနား ကိုယ္တိုင္ကလည္း ေဴပာတယ္ေလ။ ဦးဝင္းတင္နဲႛ ေတၾႛရတာ သေဘာထားခဵင္း တူညီတာေတၾ အမဵား႒ကီး ရႀိပၝတယ္တဲ့။ သူကလည္း ေဴပာတယ္။ ေဴပာလိုႛ ေကာင္းပၝတယ္တဲ့။ ေဴပာရဆိုရတာ သူတိုႛ သိခဵင္တာလည္း သူတိုႛ ေမးတယ္ေပၝ့။"

ဴမန္မာႎုိင္ငံက လူႛအခၾင့္အေရး အေဴခအေနေတၾကုိ စုံစမ္း စစ္ေဆးဖုိႛ ဒီတပတ္ထဲမႀာပဲ လူႛအခၾင့္အေရး ကုိယ္စားလႀယ္ ဴမန္မာႎုိင္ငံကုိ သၾားေရာက္ခဲ့တာပၝ။ ဒၝေပမဲ့လည္း အခုဆုိရင္ အသက္ ၇၈ ႎႀစ္ ရႀိေန႓ပီ ဴဖစ္တဲ့ သတင္းစာ ဆရာ႒ကီး ဦးဝင္းတင္ အပၝအဝင္ ဴမန္မာႎုိင္ငံ အကဵဥ္းေထာင္ေတၾ ထဲမႀာ ႎုိင္ငံေရး အကဵဥ္းသားေပၝင္း ၂ ေထာင္ေလာက္ ရႀိေနေသးတာ ႎုိင္ငံေရး အေဴခအေနေတၾ တုိးတက္ ဴဖစ္ထၾန္းမႁေတၾ မရႀိေသးတာေတၾ စသဴဖင့္ အေဴခအေနေတၾဟာ တုိးတက္မႁ မရႀိ ဴဖစ္ေနဆဲပၝ။ ဒၝေတၾနဲႛ ပတ္သက္လုိႛလည္း ဦးဝင္းတင္က လူႛအခၾင့္အေရး ကုိယ္စားလႀယ္နဲႛ ေဴပာဆုိတာေတၾလည္း ရႀိခဲ့တာပၝ။

"သူတိုႛက ေဴပာတယ္ေလ။ ဦးဝင္းတင္ လၾတ္ေဴမာက္ေရး အတၾက္ သူတိုႛ တိုက္တၾန္းပၝ့မယ္ေပၝ့။ အဲေတာ့ ဦးဝင္းတင္ရဲႚ လၾတ္ေဴမာက္ေရး ေပၝ့ေလ။ သူတိုႛ ကူညီပၝ့မယ္။ သူက - ဒၝ အဲဒၝ ကဵေနာ္ မလိုခဵင္ဘူးတဲ့။ ကဵေနာ္ လိုခဵင္တာက ႎုိင္ငံေရး အကဵဥ္းသား အားလံုး လၿတ္ေပးတာကို ဴမင္ခဵင္တယ္တဲ့။ သိုႛမဟုတ္ လၾတ္ရက္ ေစ့ေန႓ပီ။ လၾတ္ရက္ ေစ့ရက္သားနဲႛ မလၿတ္ဘဲနဲႛ ရက္ေတၾ တိုးတိုး႓ပီးေတာ့ ထားတဲ့ဟာကို ဴပန္လၿတ္ေပးဖိုႛ ခင္ဗဵားတိုႛဘက္က လုပ္ေပးပၝ။ အဲဒၝမဵိႂးေတၾကို လုပ္ေပးေစခဵင္တယ္။ အဲဒၝမဵိႂးေတၾကို တိုက္တၾန္းခဵင္တယ္။ ကဵေနာ္ တေယာက္တည္း လၾတ္ေဴမာက္ေရးကို ကဵေနာ္ မလုိလားပၝဘူးတဲ့။ ခင္ဗဵားတိုႛ ကဵေနာ့္ကို အဲဒီလို ေစတနာ ထားတဲ့အတၾက္ ေကဵးဇူးတင္ပၝတယ္ - လိုႛ အဲဒီလို ေဴပာလိုက္တယ္တဲ့။ ကဵေနာ္ အသက္႒ကီးလိုႛတိုႛ၊ ကဵန္းမာေရး မေကာင္းလိုႛတိုႛ ဆိုတာေတၾကို လက္မခံဘူးတဲ့။ ကဵေနာ္ မေသလည္း မေသေသး ပၝဘူးဗဵာတဲ့။ တကယ့္ တကယ္ကဵေတာ့ သူတိုႛက သူတိုႛ ေဴပာသလို စည္းနဲႛ ကမ္းနဲႛ ဥပေဒနဲႛ ဆိုလိုႛရႀိရင္ စည္းကမ္း ဥပေဒ အတုိင္း လုပ္ဖိုႛ လိုတာေပၝ့တဲ့။ သူက အဲဒီလို ေဴပာဴပတယ္။"

လူႛအခၾင့္အေရး ကုိယ္စားလႀယ္ရဲႚ ဴမန္မာႎုိင္ငံ ခရီးစဥ္အတၾင္း ႎုိင္ငံေရး အကဵဥ္းသားနဲႛ ေတၾႚဆုံခဲ့တာ အတုိက္အခံ အမဵႂိးသား ဒီမုိကေရစီ အဖဲၾႚခဵႂပ္ (အဲန္အယ္လ္ဒီ) အပၝအဝင္ ႎုိင္ငံေရး အဖဲၾႚအစည္း တခဵႂိႚနဲႛ ေတၾႚဆုံခဲ့တာေတၾလည္း ရႀိခဲ့ပၝတယ္။

ေလာေလာဆယ္မႀာေတာ့ ကုိယ္စားလႀယ္ေတာ္ဟာ ထုိင္းႎုိင္ငံမႀာ ေရာက္ရႀိေန႓ပီး၊ ထုိင္း - ဴမန္မာ နယ္စပ္ အေဴခစုိက္ လူႛအခၾင့္အေရး လႁပ္ရႀား ေနဳကတဲ့ အဖဲၾႛအစည္းေတၾ၊ ေနာက္ ေမလထဲတုန္းက တုိက္ခတ္ခဲ့တဲ့ နာဂစ္ ဆုိင္ကလုန္း ေလေဘးဒဏ္ သင့္႓ပီး ထုိင္းႎုိင္ငံဘက္ ခုိလႁံလာသူေတၾနဲႛ ေတၾႚဆုံဖုိႛလည္း ရႀိပၝတယ္။