ေလထီး ဦးေကဵာ္ရင္ (ေအဒီ ၁၉၁၆ - ၁၉၆၆)

၁၉၁၆ ခု၊ ဒီဇင္ဘာလ ၇ ရက္တၾင္ အဖ ဦးဖိုးဦး၊ အမိ ေဒၞဴမရင္တုိႛက ရခိုင္ဴပည္နယ္ သံတၾဲ႓မိႂႚ၌ ေမၾးဖၾားခဲ့သည္။ တဦးတည္းေသာ သားဴဖစ္သည္။

သံတၾဲ ေအဘီအမ္ေကဵာင္း၊ အစိုးရ အထက္တန္းေကဵာင္း၊ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္တိုႛတၾင္ ပညာသင္ဳကားခဲ့သည္။ ၁၉၅၀ တၾင္ ဝဇၦာ စာေမးပၾဲ ေအာင္ခဲ့သည္။

ဒုတိယ ကမာၲစစ္အတၾင္း မန္းဝင္းေမာင္ (ေနာင္ သမၳတ႒ကီး ဴဖစ္လာခဲ့သူ)၊ ေလထီး ဦးအုန္းေမာင္ တိုႛႎႀင့္အတူ အိႎၬိယသိုႛ ေဴခကဵင္ သၾားေရာက္၍ ဖက္ဆစ္ ေတာ္လႀန္ေရးအတၾက္ ႒ကိႂးပမ္း ေဆာင္႟ၾက္ခဲ့႓ပီး၊ ဖက္ဆစ္ ေတာ္လႀန္ေရးကာလတၾင္ ဴမန္မာဴပည္တၾင္းသိုႛ ေလထီးဴဖင့္ ခုန္ဆင္းကာ ပၝဝင္ ဆင္ႎၿဲခဲ့သည္။

စစ္႓ပီးစ မႎၩေလး မတပလ ဖၾဲႚစည္းေရး အတၾက္ ဦးေဆာင္ ပၝဝင္ခဲ့သည္။ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ သမဂၢ အမႁေဆာင္၊ ဗမာဴပည္ ကၾန္ဴမႃနစ္ပၝတီ ဗဟို ေကာ္မတီဝင္ (၁၉၄၅)၊ ဖဆပလ ဗဟိုဦးစီး အဖၾဲႚဝင္ (၁၉၄၆) တုိႛ အဴဖစ္ ႎိုင္ငံေရး တာဝန္မဵားကို ထမ္းေဆာင္ခဲ့သည္။

ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ ဴမန္မာစာ ဌာန ကထိက (၁၉၅၀ - ၁၉၆၃)၊ ပဲခူးေဆာင္ အေဆာင္မႀႃး၊ ေမာ္စကို တကၠသိုလ္ ဴမန္မာစာ ဧည့္ပၝေမာကၡ (၁၉၆၃ - ၆၅)၊ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ အုပ္ခဵႂပ္ေရးမႀႃး၊ တကၠသိုလ္မဵား အုပ္ခဵႂပ္ေရး အဖၾဲႚ ဒုတိယ ႌၿန္ဳကားေရးမႀႃး၊ မႎၩေလး ဝိဇၦာသိပၯံ တကၠသိုလ္ ပၝေမာကၡခဵႂပ္ (၁၉၆၅ ႎိုဝင္ဘာ - ၁၉၆၆ မတ္) အဴဖစ္ ေဆာင္႟ၾက္ခဲ့သည္။

၁၉၆၅ (ဴမန္မာ သကၠရာဇ္ ၁၃၂၇) ခု၊ မႎၩေလး ဓမၳဗိမာန္ စာဆုိေတာ္ေနႛ အခမ္းအနားတၾင္ သဘာပတိ အဴဖစ္ ေဆာင္႟ၾက္ရင္း၊ "ဆင္သၾားရင္ လမ္းဴဖစ္တယ္" ဟု ဆုိကာ စကားေဴပာဟန္ဴဖင့္ စာေရးနည္းသစ္ကို ေထာက္ခံခဲ့သည္။

ဘာသာရပ္ဆုိင္ရာ ပၝေမာကၡမဵားႎႀင့္ တုိင္ပင္ကာ မႎၩေလး တကၠသိုလ္တၾင္ သမိုင္းႎႀင့္ ဴမန္မာစာ ပၝရဂူဘၾဲႚ သင္တန္းမဵား ဖၾင့္လႀစ္ႎိုင္ရန္ ႒ကိႂးပမ္းဆဲ ရန္ကုန္ ပညာေရး သုေတသန ေဆၾးေႎၾးပၾဲကို တက္ေရာက္ေနခိုက္ ၁၉၆၆ ခု၊ မတ္လ ၃၀ ရက္တၾင္ ကၾယ္လၾန္ခဲ့သည္။ ကၾယ္လၾန္ခဵိန္တၾင္ ဇနီး ေဒၞဴဖႃဴဖႃႎႀင့္ သားသမီး ၂ ေယာက္ ကဵန္ရစ္ခဲ့သည္။

ပၝေမာကၡ ဦးေကဵာ္ရင္သည္ 'နယ္ခဵဲႚစစ္မႀ လူထုစစ္သိုႛ' (၁၉၄၆) ဘာသာဴပန္ စာအုပ္ႎႀင့္ 'သာသနာတဝက္ ငရဲခန္း'၊ 'ဝိသာခၝေလ မယ္ခၝေလာ' ႎႀင့္ 'မိဘဂုေဏာ အနေႎၩာ' ဴပဇာတ္မဵားတိုႛကို ေရးသားခဲ့႓ပီး၊ 'ရခိုင္မင္းသမီး ဧခဵင္း' ႎႀင့္ 'ေနမိငရဲခန္းပဵိႂႚ' တုိႛကို တည္းဴဖတ္ခဲ့သည္။