INFORMATION SOCIETY အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း လူႛအဖၾဲႛအစည္း

ဖၾႚံ႓ဖိႂး႓ပီး ႎိုင္ငံ ေတၾရဲႚ စီးပၾားေရး၊ ႎိုင္ငံေရး၊ ယဥ္ေကဵးမႁနဲႛ လူမႁေရး ဘဝ ေတၾမႀာ အိုင္တီရဲႚ အႎႀံႛအဴပား သေဘာ ေဆာင္တဲ့ ပဵံႚႎႀံႛမႁ ေတၾဟာ လူႚအဖဲၾႚအစည္း တရပ္လံုးကို ဖၾံႚ႓ဖိႂး တိုးတက္မႁ အဆင့္သစ္ တခု ဆီကို ဦးတည္ ေစတယ္လိုႛ ဆိုပၝတယ္။ ဒီမႀာတင္ သမိုင္းမႀာ ရႀိခဲ့ ဖူးတဲ့ စိုက္ပဵိႂးေရး လူႚအဖၾဲႚအစည္း တိုႛနဲႛ မတူတဲ့ ပံုစံသစ္ လူႚအဖဲၾႚအစည္း တခု စတင္ ခဲ့ပၝတယ္။ ဒၝကို 'အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း လူႚအဖဲၾႛ အစည္း' လိုႚ ေခၞတာပၝ။ သူႛရဲႚ ထင္ရႀားတဲ့ လကၡဏာေတၾ ကေတာ့ -

၁။ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္းဟာ စီးပၾားေရး၊ ႎိုင္ငံေရး၊ ယဥ္ေကဵးမႁ ဘဝ ေတၾရဲႚ အေရး႒ကီးဆံုး အရင္းအဴမစ္ ဴဖစ္လာတယ္။ ဒီ အရင္း အဴမစ္ေပၞ အေဴခခံ႓ပီး ဂလိုဘယ္ သေဘာေဆာင္တဲ့ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း စီးပၾားေရးနဲႛ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း လူႚအဖၾဲႚ အစည္းေတၾ စည္း႟ံုး ဖၾဲႚစည္း လာဳကတယ္။ ဒီလိုနဲႛ အလုပ္အကိုင္ အမဵားစုဟာ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း ဒၝမႀမဟုတ္ ပညာ ( knowledge) အလုပ္ေပၞ အေဴခခံ တာေတၾ ဴဖစ္လာတယ္။

၂ ။ အိုင္တီရဲႚ ဒိုင္းနမစ္ သေဘာ ေဆာင္တဲ့ တီထၾင္မႁ ေတၾဟာ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္းရဲႚ ထုတ္လၿတ္ႎိုင္မႁ၊ သိုေလႀာင္ႎိုင္မႁ၊ အေခဵာကို တပ္ဆင္ႎိုင္မႁ စၾမ္းရည္ ေတၾကို ဟိုတုန္းက ဆိုရင္ စိတ္ကူး ထဲမႀာေတာင္ မရႀိ ႎိုင္တဲ့ နည္းလမ္း ေတၾနဲႛ အသၾင္ ေဴပာင္းပစ္ လိုက္တယ္။ ဒီလိုနဲႛ အိုင္တီဟာ လူေတၾရဲႚ နိစၤဓူဝ ဘဝ ေတၾနဲႛ ခၾဲမရ ႎိုင္ေလာက္ေအာင္ ဴဖစ္လာ ေတာ့တယ္။

၃ ။ အီလက္ ထ႟ၾန္နစ္ နက္ဝပ္ သေဘာ ေဆာင္လာတဲ့့ စီးပၾားေရးနဲႛ လူမႁေရး ေတၾဟာ 'အခဵိန္'၊ 'ေနရာ' စတဲ့ အစဥ္အလာ အေကာက္အယူ ေတၾကို အေဴခခံ ကစ ေဴပာင္းလဲ ပစ္လိုက္တယ္။ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း စီးဆင္းမႁကို ႟ုပ္ပိုင္း ပထဝီ အတားအဆီး ေတၾနဲႛ တုပ္ေႎႀာင္ မရ ေတာ့တာနဲႛ အမ႖ ဂလုိဘယ္ လိုက္ေဇးရႀင္း ဴဖစ္စဥ္နဲႛ နက္ဝပ္ အေဴခဴပႂ လုပ္ငန္း သစ္ေတၾ အတၾက္ လမ္းရႀင္း ေပးလိုက္ သလို ဴဖစ္သၾားတယ္။

၄။ မီဒီယာ မဵႂိးစံုကို တ႓ပိႂင္ နက္တည္း အသံုးဴပႂ လာဳက တာမိုႛ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္းဟာ ယဥ္ေကဵးမႁ မဵႂိးစံုကို ေဒၾးေရာ ယႀက္တင္ ဴဖစ္လာ ေစတယ္။ ဒၝနဲႛအမ႖ အဴငင္းပၾား မႁေတၾ တသီတတန္း ေပၞထၾက္ လာရ သလို အဓိပၯၝယ္ သစ္ေတၾလည္း ေထၾဴပား လာတယ္။ စဥ္ဆက္ မဴပတ္ ေဴပာင္းလဲ ေနတဲ့ ပံုရိပ္ေတၾ၊ လကၡဏာေတၾ၊ အမႀာ စကား ေတၾနဲႛ အဓိပၯၝယ္ သစ္ေတၾ ဴပန္ အနက္ေဖာ္ လာဳက ရတယ္။

ပထမ အခဵက္ကို နည္းနည္း ခဵဲႚဳကည့္ ပၝမယ္။ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း လူႛအဖၾဲႛ အစည္းရဲႚ အထင္သာ အဴမင္သာဆံုး လကၡဏာဟာ 'အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း ေပၝက္ကၾဲမႁ' ( explosion of information ) ဴဖစ္ပၝတယ္။ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း ထုတ္လုပ္မႁ၊ ပိုင္ဆိုင္မႁ၊ ခၾဲေဝ ဴဖန္ႛခဵိမႁကို 'အေဴခခံ စီးပၾားေရး လုပ္ေဆာင္မႁ' လိုႛ အမဵားက လက္ခံ ထားဳက ပၝတယ္။ ဴပႍနာက အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္းကို ဘယ္လို တိုင္းတာ ဳကမလဲ ဆိုတာ ဴဖစ္ပၝတယ္။

ဖရဇ္၊ မက္ကလပ္နဲႛ မာ့က္ (ခ) ပိုရက္ တိုႛက အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္းကို အေဴခခံတဲႛ အလုပ္ ဆို႓ပီး ႎႀစ္မဵႂိးခၾဲ စဥ္းစားတယ္။ ႓ပီးေတာ့မႀ 'စုစုေပၝင္း တိုင္းဴပည္ ထုတ္ကုန္ တန္ဖိုး' (GNP) မႀာ ဘယ္ အလုပ္က ဘယ္ေလာက္ အတိုင္း အတာထိ ပၝဝင္ သလဲ ဆိုတာ တိုင္းတာတယ္။ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း အေဴခခံတဲ့ အလုပ္ ေတၾက ရာႎႁန္း အမဵားစု ပၝဝင္ ေန႓ပီ ဆိုရင္ အဲဒီ လူႚအဖဲၾႚ အစည္းကိုအင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း လူႚအဖဲၾႚ အစည္းလိုႛ သတ္မႀတ္ ရမယ္လိုႛ ဆိုပၝတယ္။ ဒင္နီယယ္ ဘဲလ္ ကေတာ့ ေကာ္လာဴပာ အလုပ္သမား ေတၾရဲႚ အတက္ကို ေထာက္ဴပတယ္။ ဒၝဟာ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း လူႚအဖဲၾႚ အစည္းေတၾရဲႚ ေရႀႛေဴပး လကၡဏာလိုႛ ဆိုတယ္။ ေရာဘတ္ ေရႚခဵ္ ကေတာ့ ေကာ္လာဴဖႃ အလုပ္သမား ထဲကမႀ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း ကိုင္႓ပီး ကမာၲလံုးခဵီ အလုပ္ လုပ္ဳက သူေတၾကို ဦးစားေပး ေဖာ္ဴပ ဳကတယ္။ အဲဒီ လူမႁ အလၿာသစ္ကို သူက 'သေကႆတ သ႟ုပ္ ခၾဲသူ' (Symbolic Analysis) လိုႛ အမည္ ေပးပၝတယ္။ စီးပၾားေရး တခုရဲႚ ဒိုင္းနမစ္ အင္အားဟာ 'သေကႆတ သ႟ုပ္ ခၾဲသူ' ေတၾ ဴဖစ္လာ႓ပီ ဆိုရင္ အဲဒီ လူႚအဖဲၾႚ အစည္းဟာ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း ေခတ္ထဲ ဝင္လာ ႓ပီလိုႛ နားလည္ အပ္တယ္လိုႛ ဆိုပၝတယ္။

ဒုတိယ အခဵက္ကို ဆက္စဥ္းစား ပၝမယ္။ ဒီ အခဵက္က အိုင္တီ ေတာ္လႀန္ေရးနဲႛ တိုက္႟ိုက္ သက္ဆိုင္တယ္။ ပညာရႀင္ အခဵႂိႚက ဒၝကို တတိယ စက္မႁ ေတာ္လႀန္ေရးလိုႛ သတ္မႀတ္ ဳကတယ္။ သူႚရဲႚ အဓိက အကဵဆံုး လကၡဏာ ကေတာ့ ပညာေတၾ၊ တကၠႎို လိုဂဵီေတၾ၊ တီထၾင္မႁေတၾ 'ေပၝင္းစပ္ လာဴခင္း' (Commernce) လိုႛ ဆိုပၝတယ္။ ဒီလို ေပၝင္းစည္း မႁေတၾ ပိုစိပ္ လာတာနဲႛ အမ႖ အိုင္တီဟာ လူေတၾနဲႛ ပိုနီး လာ႓ပီး လူေတၾရဲႚ နိစၤ ဓူဝ ဘဝနဲႛ တသားတည္းလို ဴဖစ္လာတယ္။

ဥပမာ ကၾန္ပဵႃတာ တကၠႎို လိုဂဵီကို ဴပန္ဳကည့္ရင္ အမာထည္ (heardware) နဲႛ အေပဵာ့ထည္ (software) ရဲႚ ေပၝင္းစည္းမႁကို ေတၾႚရမယ္။ ဒီ ေပၝင္းစည္းမႁ ကေန ပီစီ ေတာ္လႀန္ေရးကို ေမၾးထုတ္ လိုက္႓ပီး မိန္းဖရိန္း ကၾန္ပဵႃတာ႒ကီး ေတၾကို နန္းခဵ ပစ္လိုက္တာ ဴဖစ္ပၝတယ္ ။ ဒၝရဲႚ အကဵႂိးဆက္ အေနနဲႛ 'ပီစီ' ဟာ ႟ံုးတိုင္း အိမ္တိုင္း အတၾက္ မရႀိိ မဴဖစ္ ပစၤည္း ဴဖစ္လာ ရေတာ့တယ္။ အလားတူပဲ တယ္လီ ဆက္သၾယ္ေရး စနစ္ကို ဳကည့္ရင္ 'အင္နာေလာ့ခ္ အခဵက္ဴပ စနစ္' (Analog Signalling) နဲႛ ဒစ္ဂဵစ္တယ္ အခဵက္ဴပ စနစ္ရဲႚ ေပၝင္းစည္းမႁကို ေတၾႚရမယ္။ ေနာက္တဆင့္ ကၾန္ပဵႃတာရဲႚ ဒစ္ဂဵစ္တယ္ တကၠႎို လိုဂဵီနဲႛ တယ္လီ ဆက္သၾယ္ေရး စနစ္က ေကဘယ္လ္ ေအာ့ပ္တစ္ တကၠႎို လိုဂဵီ ေပၝင္းစည္း လာဴပန္တယ္။ အခဵႂပ္ ဆိုရရင္ အိုင္တီ ေတာ္လႀန္ေရးရဲႚ ထူးဴခားခဵက္ဟာ 'ေပၝင္းစည္းမႁ' လိုႛ ဆိုႎိုင္ ေလာက္ပၝတယ္။

ကၾန္ပဵႃတာ၊ တယ္လီ ဆက္သၾယ္ေရးနဲႛ မီဒီယာ တကၠႎို လိုဂဵီေတၾ ေပၝင္းဆံု မိရာက အင္တာနက္တိုႛ www (World Wide Web) တိုႛလို အိီလက္ ထေရာနစ္ နက္ဝပ္ေတၾ ဴဖစ္ထၾန္း လာတယ္။ ဒီအခဵက္ ကေန တတိယ လကၡဏာ ထၾက္ေပၞ လာတာပၝ။ ကမာၲ တဝန္းက အိမ္ေတၾ၊ ႟ံုးေတၾ၊ ဆိုင္ေတၾ၊ ဘဏ္ေတၾ၊ ေကဵာင္းေတၾမႀာ သန္းနဲႛခဵီ ရႀိေနဳက ကၾန္ပဵႃတာ တာမီနယ္ ေတၾက တဆင့္ ႎႀစ္ဆယ့္ ေလးနာရီ ပတ္လံုး အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္းေတၾ ဖလႀယ္ လာႎိုင္ ဳကတယ္။ မိုဘိုင္းဖုန္းတိုႛ၊ ေကဘယ္လ္တိုႛ၊ ႓ဂိႂလ္တု ဆက္သၾယ္ေရး တီဗီၾတိုႚ စတဲ့ တဴခား ဒီဂဵီတယ္ တကၠႎို လိုဂဵီ တီထၾင္မႁေတၾ ပၾားစည္း လာတာနဲႛ အမ႖ အီလက္ ထေရာနစ္ နက္ဝပ္ သေဘာေတၾ ပိုကဵယ္ဴပန္ႛ လာတယ္။ ေနာက္ဆံုး 'နက္ဝပ္' ဆိုတဲ့ ေဝၝဟာရဟာ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း လူႚအဖၾဲႚ အစည္းရဲႚ အလၿမ္းမိုး အတၾင္ ကဵယ္ဆံုး ေဝၝဟာရ ဴဖစ္လာ ရေတာ့တယ္။

နက္ဝပ္ သေဘာ ေဆာင္လာတဲ့ ကမာၲ႒ကီးမႀာ အစဥ္အလာ အရ သဘာဝ အဟန္ႛအတားလိုႛ ယူဆ ခဲ့ဳကတဲ့ အခဵိန္နဲႛ ေနရာဟာ ႓ပိႂကဵ သၾားခဲ့တယ္။ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း ေခတ္ရဲႚ အခဵိန္ဟာ အခုဴဖစ္ အခုပဵံႚ အခိဵန္ (Real Time) ဴဖစ္လာတယ္။ ေနရာ (ဒၝမႀမဟုတ္) အကာသ ဟာလည္း လူေတၾ၊ အရင္းေတၾ၊ ယဥ္ေကဵးမႁေတၾ၊ တန္ဖိုးေတၾ၊ အိုင္ဒီယာေတၾ အတားအဆီး မရႀိ စီးဆင္း ႎိုင္တဲ့ 'စီးေမဵာ အာကာသ' (floating Space) ဴဖစ္လာတယ္။ ဒၝကိုပဲ ပညာရႀင္ တခဵႂိႚက 'ဆိုက္ဘာ စေပ့' (Cyber Space) လိုႛ အမည္သစ္ ေပးလာ ဳကတယ္။ ဒၝေတၾ အားလံုးဟာ ေခတ္႓ပိႂင္ ဂလိုဘယ္ လိုက္ေဇးရႀင္း ဆီကို တၾန္းပိုႛ လိုက္တဲ့ ဒိုင္းနမစ္ တၾန္းအားေတၾ ဴဖစ္ပၝတယ္။

ေနာက္ဆံုး လကၡဏာ ကေတာ့ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း လူႚအဖဲၾႚ အစည္းရဲႚ ယဥ္ေကဵးမႁ နယ္ပယ္ကို အဓိက ႌၿန္းပၝတယ္။ စက္မႁေခတ္ ယဥ္ေကဵးမႁမႀာ လူတန္းစားတိုႛ၊ အသက္ေမၾး ဝမ္းေကဵာင္း ဆိုင္ရာ က႗မ္းကဵင္မႁတိုႛ၊ အမဵိႂးသား အမႀတ္အသား သ႟ုပ္တိုႛ၊ သိပၯံ နည္းကဵ ကဵိႂးေဳကာင္း ဆက္စပ္ ေတၾးေခၞမႁ စတာ ေတၾဟာ အေဴခခံ တန္ဖိုး ေတၾလိုႛ ဆိုႎိုင္ ပၝတယ္။ အိုင္တီ ေခတ္ရဲႚ ဂယက္ အနက္ေတၾ ေအာက္မႀာ ဒီ အေကာက္ အယူေတၾ အားလံုး အေဴခက အစ ကိုင္လႁပ္ ခံလာ ရတယ္။ စက္မႁ ေခတ္ရဲႚ လူတန္းစား ကၾဲဴပားမႁဟာ အ႓ပီးတိုင္ ကၾယ္ေပဵာက္ သၾားေသးတာ မဟုတ္ေပမဲ့ သူႛထက္ ပို႓ပီး နက္ရႁိင္း ရႁပ္ေထၾးတဲ့ အလၿာ ကၾဲဴပား မႁေတၾ ေပၞလာတယ္။ စက္မႁ ေခတ္ရဲႚ အေတၾႚ အ႒ကႂံေပၞ အေဴခခံတဲ့ စဥ္းစားနည္း ကေန ပညာကို အေဴခခံတဲ့ ေမ႖ာ္ဴမင္မႁဆီ ဦးတည္ခဵက္ ေဴပာင္းလာတယ္။ အရင္က သိပၯံ ပညာရဲႚ အႎႀစ္ သာရကို တိကဵမႁလိုႛ သေဘာ ယူခဲ့ဳက ေပမဲ့ အခု မတိကဵ မႁသည္ ပင္လ႖င္ သိပၯံ ပညာ ဴဖစ္လာတယ္။ အရႀိန္ ရသည္ထက္ ရလာတဲ့ ဂလိုဘယ္ လိုက္ေဇးရႀင္း ဴဖစ္စဥ္ နဲႛအတူ အစဥ္အလာ အမဵႂိးသား အမႀတ္အသား သ႟ုပ္ေတၾ မႁန္ဝၝး လာတာ ေတၾလည္း ရႀိတယ္။ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း လူႚအဖၾဲႚ အစည္းရဲႚ သ႟ုပ္သကန္ ေတၾကို ဆန္းစစ္ ဳကရာမႀာ အဴငင္း အပၾား ရဆံုး လကၡဏာ ဴဖစ္ပၝတယ္။

ပညာရႀင္ အမဵား သေဘာညီ ထားဳကတာ ကေတာ့ အင္ေဖာ္ ေမးရႀင္း လူႚအဖၾဲႚ အစည္းရဲႚ ဴဖစ္တည္မႁဟာ အခုမႀ စခၝ စပဲ ရႀိေသးတယ္။ ဆက္လက္ ေလ့လာ စရာေတၾ အမဵား႒ကီး ရႀိေသး တယ္လိုႛ ဆိုပၝတယ္။