အေဳကာင္းအရာသိုႚ ေကဵာ္ဴဖတ္ရန္ ကူးသန္းဳကည့္႟ႁဴခင္းသိုႚ ေကဵာ္ဴဖတ္ရန္
အပိုင္းေတၾ
သီးသန္းပစၤည္းေတၾ
ကူသန္းဳကည့္႟ႁရန္
"ဒီမိုကေရစီ အဓိပၯၝယ္မႀာ . . . . . . ဴပည္သူႛအာဏာ ရႀင္းရႀင္းေလးပဲ။"
"အာဏာသံုးရပ္ လူထုပိုင္ . . . . . . စစ္တပ္နဲႛမဆိုင္ ႓မဲ႓မဲမႀတ္ဳက။"
 
မႀတ္တမ္းမႀတ္ရာ လုပ္ေဆာင္မႁ

မဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡနဲႚ လူႚယဥ္ေကဵးမႁခဵင္း ပဋိပကၡ

ရနံႚသစ္ - ႎုိဝင္ဘာ၊ ၂၀၀၃ ခုႎႀစ္ ထုတ္ မဂၢဇင္းပၝ ဆရာခဵမ္း၏ "မဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡနဲႚ လူႚယဥ္ေကဵးမႁခဵင္း ပဋိပကၡ" ကို ဴပန္လည္ကူးယူ ေဖာ္ဴပတာဴဖစ္ပၝတယ္။

မဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡနဲႚ လူႚယဥ္ေကဵးမႁခဵင္း ပဋိပကၡ

ဆရာခဵမ္း


မုိကၠ႟ုိ - မုိကၠ႟ုိမိစၽာ


အခု မဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡ Clash of Generations ဆုိ႓ပီး ေဴပာလာဳကတယ္။ လက္႟ႀိ အယူအဆကေတာ့ လူႚယဥ္ေကဵးမႁခဵင္း ပဋိပကၡ Clash of Civilization ဴဖစ္တယ္။ ဒီေတာ့ ပဋိပကၡႎႀစ္ခုဟာ ထပ္လာတယ္။


လူႚယဥ္ေကဵးမႁခဵင္း ပဋိပကၡအေဳကာင္းေတာ့ ေရးသားခဵက္ေတၾမဵားလုိႚ စာဖတ္သူေတၾ အေတာ္အတန္ သိေနဳကပၝလိမ့္မယ္။ အနည္းငယ္ထပ္႓ပီး ႟ႀင္းလင္းရရင္ေတာ့ ဘာသာေရးခဵင္း မတူတဲ့ လူထုခဵင္း၊ မဵႂိးႎၾယ္စုခဵင္း မတူတဲ့ လူထုခဵင္း တုိက္ဳကခုိက္ဳက၊ သတ္ဳကဴဖတ္ဳကတာေတၾကုိ ညၿန္းရပၝလိမ့္မည္။ ပၝေမာကၡ ဟာတင္တန္ စကားအရ ေဴပာရရင္ ယဥ္ေကဵးမႁ ငလဵင္ေဳကာ Fault Tine မႀာ ပဋိပကၡ အဴဖစ္မဵားပၝတယ္။ ယဥ္ေကဵးမႁခဵင္း မတူသူမဵား၊ ဘာသာေရးခဵင္း မတူသူမဵား၊ မဵႂိးႎၾယ္စုမဵားခဵင္း မတူသူမဵား အတူတူ ေရာေထၾးေနထုိင္ရတဲ့ ေဒသေတၾကုိ ငလဵင္ေဳကာလုိႚ ေခၞတယ္။


အခု မဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡကေတာ့ မဵႂိးဆက္သစ္ လူငယ္မဵားနဲႚ မဵႂိးဆက္ေဟာင္း သက္႒ကီး႟ၾယ္အုိ ေတၾဳကား တင္းမာမႁမဵားကုိ ရည္ႌၿန္းတာပၝ။ တကၺႎုိလုိဂဵီေတၾ ထၾန္းကားလာလုိႚ ေဆးပညာေတၾ ထၾန္းကားလာလိုႚ လူေတၾက ကဵန္းမာေရးကုိ ပုိ႓ပီး ဂ႟ုစုိက္လာဳကလုိႚ လူေတၾရဲႚ သက္တမ္းဟာ ပုိ႓ပီး ႟ႀည္လာတယ္။ အဓိပၯာယ္ကေတာ့ လူဦးေရထဲမႀာ သက္႒ကီး႟ၾယ္အုိေတၾ မဵားလာတဲ့ သေဘာေပၝ့။ သက္႒ကီး႟ၾယ္အုိေတၾ သိပ္မဵားလာလၾန္းလုိႚ လူဦးေရ အုိလာ႓ပီ Aging Population လုိႚေတာင္ ေဴပာလာဳကတယ္။


လုပၾဲ-ဴပည့္စုံမုန္တုိင္း


ဒၝေပမယ့္ တဖက္က ရင္းဴမစ္အင္အားစု Resources ေတၾက ပုိ႓ပီး ႟ႀားပၝးလာတယ္။ အဲဒီမႀာတင္ ဒီလုိ ႟ႀားပၝးလာတဲ့ ရင္းဴမစ္အင္အားတုိႚကုိ မဵႂိးဆက္သစ္လူငယ္နဲႚ သက္႒ကီး႟ၾယ္အုိေတၾ အဳကား ကုိယ္က ပုိရထုိက္တယ္၊ သူက ပုိရထုိက္တယ္ဆုိ႓ပီး အခဵင္းမဵားလာမယ္။ လုယက္ပဲၾ ဴဖစ္လာမယ္။ အဲဒီလုိ လုပၾဲကုိပဲ မဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡလုိႚ ေခၞတာပၝ။ ႓ပီးဴပည့္စုံေသာ မုန္တုိင္းလုိႚလည္း ေဴပာတယ္။ Perfect Storm တဲ့။


ဒီေနရာမႀာ လူႚယဥ္ေကဵးမႁခဵင္း ပဋိပကၡနဲႚ မဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡတုိႚကုိ ႎႁိင္းယႀဥ္ဴပလုိတယ္။ လူႚယဥ္ေကဵးမႁခဵင္း ပဋိိပကၡဟာ အုိင္ဒီအုိလုိဂဵီဆုိတဲ့ သေဘာတရားကုိ အေဴခခံတယ္။ ဘာသာေရး ကုိးကၾယ္မႁ၊ ယဥ္ေကဵးမႁ ကာကၾယ္မႁ တုိႚဟာ အိုင္ဒီအိုလိုဂဵီ ဴပႍနာေတၾလိုႚ ယူဆဳကတယ္။ ဒၝေဳကာင့္ လူႚယဥ္ေကဵးမႁခဵင္း ပဋိပကၡကို အုိင္ဒီအိုလိုဂဵီ ပဋိပကၡလိုႚလည္း ေခၞတယ္။


အခုမဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡမႀာေတာ့ အုိင္ဒီအိုလိုဂဵီ မ႟ႀိဘူး။ မဵႂိးဆက္သစ္ လူငယ္ေတၾကလည္း မိမိ လိုအပ္ခဵက္ပဲ ေတၾးတယ္။ ဘာအုိင္ဒီအုိလုိဂဵီမႀ မကုိင္ဆၾဲပၝဘူး။ သက္႒ကီး႟ၾယ္အုိေတၾကလည္း လူငယ္ေတၾနဲႚ ရင္ဆိုင္ရာမႀာ ဘာအိုင္ဒီအိုလိုဂဵီမႀ မကိုင္ဆၾဲပၝဘူး။ မိမိ အသက္ရႀည္ရႀည္နဲႚ ေကာင္းစား ခဵင္တာပဲ ႟ႀိတာပၝ။ လူငယ္နဲႚ သက္႒ကီးရၾယ္အုိေတၾဳကား ပဍိပကၡဆုိေတာ့ အသည္းႎႀလုံး ဴပႍနာေတာ့ ေပၞမယ္။ မတၨာတရား ေပၞမယ္။ ခံစားမႁပၝ။ ဒၝဟာ အုိင္ဒီအုိလုိဂဵီ မဟုတ္ပၝဘူး။


ဒၝေပမယ့္ ေစာဒက တခုေတာ့ တက္ႎုိင္တယ္။ ဒၝက ဘာလဲဆုိေတာ့ မဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡမႀာ ေသဴခင္းတရားအေပၞ ဴပန္လည္႟ႁဴမင္ သုံးသပ္တာမဵႂိး လုိလိမ့္မယ္လုိႚ ဆုိတယ္။ ေသဴခင္းတရားကုိ ဴပန္လည္သုံးသပ္ဴခင္းဟာ ဒႍနနဲႚ ဆုိင္တဲ့အတၾက္ မဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡဟာလည္း အုိင္ဒီအုိလုိဂဵီကုိ အေဴခခံ လာရလိမ့္မယ္လုိႚ ေဴပာခဵင္ရင္ ေဴပာလုိႚရပၝတယ္။


မုိကၠ႟ုိ-မကၠ႟ုိမိစာၥ

အခုပဲ အဴငင္းပၾားေန႓ပီ။ ဇီဝေဗဒ ကန္ႚသတ္ခဵက္ထက္လၾန္႓ပီး အသက္႟ႀည္ဴခင္းဟာ ဆင့္ကဲဴဖစ္ေပၞမႁ Evolution တရား၏ လုိအပ္ခဵက္ ဟုတ္ မဟုတ္ ဴငင္းေနဳကရ႓ပီ။ ေနာက္႓ပီး ႎုိင္ငံေရး ဴပႍနာလည္း ေပၞလာတယ္။ မဵႂိးဆက္ခဵင္း ပဋိပကၡမႀာ သက္႒ကီး႟ၾယ္အုိေတၾ ေအာင္ပဲၾခံရင္ ဒၝဟာ အေနာက္တုိင္း ကဵဆင္းမႁ Decline of West ကုိ ပုိ႓ပီး ဴမန္ဆန္ေစလိမ့္မယ္လုိႚ ဆုိလာဳကတယ္။ ဘာကုိ ႌၿန္းသလဲဆုိေတာ့ ဥေရာပႎႀင့္ အေမရိကားမႀာ လူအုိေတၾ သိပ္မဵားလာတာကုိ ႌၿန္းတာပၝ။


Evil ကုိ မေကာင္းဆုိးဝၝးလုိႚလည္း ဴပန္တယ္။ မိစၽာလိုႚလည္း ဴပတယ္။ အဲဒီစကားဟာ ဘာသာေရး ကဵမ္းလာ စကားဴဖစ္တယ္။ သမၳတဘုရႀ္္က မေကာင္းဆုိးဝၝး ဝင္႟ုိးတန္းလုိႚ သုံးလုိက္ေတာ့ ႎုိင္ငံေရး ေဝၝဟာရ ဴဖစ္သၾားတယ္။ အခု မီဒီယာ ပညာရႀင္တဦးက အဲဒီ မိစၽာကုိပဲ Micro-evil မုိကၠ႟ုိမိစၽာနဲႚ မကၠ႟ုိမိစၽာ Macro-evil ဆုိ႓ပီး ႎႀစ္မဵႂိးခၾဲ ရႀင္းဴပဴပန္တယ္။ လူသတ္ခဵင္စိတ္၊ မိန္းမေတၾကို မတရားဴပႂကဵင့္ လုိစိတ္ေတၾဟာ မုိကၠ႟ုိမိစၽာစိတ္တဲ့။ လူေတၾ အေဴမာက္အမဵား ေသေဳကပဵက္စီးလုိ စိတ္ Genocide ကေတာ့ မကၺ႟ုိမိစၽာစိတ္တဲ့။ ပုိ႒ကီးတာေပၝ့။


စိတ္ဝင္စားစရာေခတ္္

႓ဗိတိသ႖ သမုိင္းဆရာ လန္ဒန္တကၺသုိလ္က အ႓ငိမ္းစား သမုိင္းပၝေမာကၡ ေဟာ့(ဘ္)စေဘာင္းဟာ အထူး နာမည္႒ကီးတယ္။ သူက ကၾန္ဴမႃနစ္တေယာက္ ဴဖစ္ခဲ့တယ္။ ကၾန္ဴမႃနစ္ေလာက ခၝသၾားေအာင္ ဴပႂလုပ္လုိက္တဲ့ ေ႟ႀာႚ(ခ္) ႒ကီးႎႀစ္ရပ္ ဴဖစ္ခဲ့တယ္လုိႚ ဆုိတယ္။ ပထမ ေ႟ႀာႚ(ခ္)က က႟ႁးေ႟ႀာႚ(ဗ္)က အ႒ကိမ္ ၂၀ ေဴမာက္ ဆုိဗီယက္ ကၾန္ဴမႃနစ္ပၝတီ ညီလာခံမႀာ စတာလင္ရဲႚ ရက္စက္မႁကုိ ဖၾင့္အန္ ထတ္လုိက္တဲ့ အဴဖစ္ ဴဖစ္တယ္။


႓ဗိတိန္မႀာ ႓ဗိတိသ႖ ကၾန္ဴမႃနစ္ေတၾ ကၾန္ဴမႃနစ္ပၝတီက အသုတ္လုိက္ ႎုတ္ထၾက္ခဲ့ဳကတယ္။ ဒုတိယ ေ႟ႀာႚ(ခ္)ကေတာ့ ဆုိဗီယက္ ယူနီယံ႒ကီး ပဵႂိကဵသၾားတဲ့ အဴဖစ္အပဵက္႒ကီးပၝပဲ။ ဒီေတာ့ အသက္ ၈၀ ေကဵာ္ ၉၀ ထဲ ဝင္ေန႓ပီဴဖစ္တဲ့ အဲဒီ သမုိင္းပၝေမာကၡ႒ကီး ေဟာ့(ဘ္)စေဘာင္းဟာ မဳကာေသးမီက စာအုပ္တအုပ္ ေရးလုိက္တယ္။


အဲဒီ စာအုပ္နာမည္ကုိ Interesting Times ‘စိတ္ဝင္စားစရာေခတ္’ လုိိႚ အမည္ေပးထားတယ္။ ကုိယ္ယုံဳကည္သလုိ သမုိင္းစဥ္က ဴဖစ္မလာေတာ့ ဴဖစ္လာသမ႖ဟာ စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းပၝတယ္လုိႚ ညည္းညည္းသၾားသၾား ဆုိလုိက္ပုံ ရပၝတယ္။ အေမရိကန္ ႎုိင္ငံဴခားေရး ဝန္႒ကီးေဟာင္း ေဒၝက္တာ ဟင္နရီကစ္ဆင္ဂဵာ စကားအတုိင္း ေဴပာရရင္ Historical Context သမုိင္းရဲႚ ေ႟ႀႚေနာက္ အဆက္အစပ္ ႓ပႂိကဵသၾားရင္ ခုနစ္စင္ဳကယ္ ေပဵာက္သၾားသလုိ ဴဖစ္တတ္တယ္။ ႌၿန္းစရာ၊ နည္းယူစရာ၊ သင္ခန္းစာယူစရာေတၾ ေပဵာက္သၾားတတ္တယ္။ ေနာက္ဴပန္လႀည့္ဳကည့္ရင္ စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းပၝ တယ္လုိႚပဲ ေဴပာစရာ ကဵန္ေတာ့တဲ့ပုံပၝ။


ရံ သုံး ရံ


ငၝတုိႛအားလုံး ဝုိင္းလုိႛရံ
အဲန္အယ္(လ္)ဒီကုိ ဦးထိပ္ပန္၊

ငၝတုိႛအားလုံး ညီတဲ့အသံ
လၿတ္ေတာ္ေခၞရန္ ဝုိင္းလုိႛရံ၊

ငၝတုိႛအားလုံး တေယာက္မကဵန္
ေဒၞေအာင္ဆန္းစုဳကည္ကုိ ဝုိင္းလုိႛရံ၊

တုိႛေတၾညီညာ ဝုိင္းရံမႀ
ဴမန္ဴပည္သာယာ ေအးမည္ပ။

(သတင္းစာ ဆရာ႒ကီး 'ဟံသာဝတီ ဦးဝင္းတင္' ၏ "ရံသုံးရံ" အဆုိအမိန္ႛကုိ ကဗဵာအေနဴဖင့္ သီကုံး ေရးဖၾဲႚ တင္ဴပပၝသည္။)

ရန္ႎုိင္ထၾန္း
လၾတ္ေဴမာက္နယ္ေဴမ၊ ကုိရီးယား
 

Powered by Plone CMS, the Open Source Content Management System

ဒီကၾန္ရက္ဟာ ေအာက္က အဆင့္အတန္းေတၾအတုိင္း ကိုက္ညီတယ္