ဓန - သည္ ေတာ္လႀန္ေရး၊ ေတာ္လႀန္ေရးသည္ - ဓန အပိုင္း (၁)

အနာဂတၨိ ဆရာ အယ္ (လ) ဗင္း ေတာ္ဖလာ၏ အမည္မႀာ၊ ဴမန္မာ စာဖတ္ ပရိသတ္ႎႀင့္ မစိမ္းလႀဟု ထင္ပၝသည္။ သူ၏ နာမည္ေကဵာ္ 'အနာဂတ္ ေသၾးလန္ႚမႁ' (Future Shock) 'တတိယလိႁင္း' (The Third Wave)၊ 'ပၝဝၝ အေ႟ၿႚ'( Power Shift) စသည္ တိုႚကို (အဴပည့္အစံု ဘာသာဴပန္ မရႀိ ေသးသည့္တိုင္)၊ ေတာ္ေတာ္မဵားမဵား ဴမည္းစမ္း ဳကည့္႓ပီး ဴဖစ္ပၝ လိမ့္မည္။ ဆရာ ေမာင္စူးစမ္း၊ ဆရာ ေမာင္ဳကည္သစ္၊ ဆရာ (ဦး) ခင္ေမာင္အုန္း၊ ဆရာ ကိုတာ တိုႚ၏ ေကဵးဇူးဟု ဆိုရ ပၝလိမ့္မည္။

ယခု၊ ေတာ္ဖလာႎႀင့္ သူႚဇနီး (သူႚစကား အရ ဆိုလ႖င္ သူ၏ Life Partner) ေဟဒီ ေတာ္ဖလာ တိုႚ၏ စာအုပ္သစ္ ထၾက္လာသည္။ Revolutionary Wealth ဟု အမည္ ေပးထားသည္။ ေတာ္ဖလာ၏ ယခင္ စာအုပ္မဵား ထံုးစံ အတိုင္း၊ စာအုပ္ အမည္က စလႁပ္ ေနသည္။ 'ေတာ္လႀန္ေရးနဲႚ ဓန ဘာဆိုင္သလဲ' . . . .၊ မစဥ္းစားဘဲ မေနႎိုင္ . . . .။ ေတာ္ဖလာ ဇနီး ေမာင္ႎႀံ၏ အဴမင္ အရမူ၊ ယေနႚ ဓန၏ အဓိပၯၝယ္ မႀအစ ဓန ဖန္တီးပံု၊ ဓန ရႀာေဖၾပံု၊ ဓန စုေဆာင္းပံု အလယ္၊ ဓန၏ ဂယက္ အနက္အဆံုး ဓနႎႀင့္ ဆက္စပ္သမ႖ အားလံုးမႀာ၊ ေတာ္လႀန္ေရး လကၡဏာ ေဆာင္ေန႓ပီဟု ဆိုသည္။ အဆိုပၝ အေထၾေထၾ ေတာ္လႀန္ေရး႒ကီး၏ သက္ေရာက္ခၾင္ မႀာလည္း လူပုဂၢိႂလ္ တဦးခဵင္းႎႀင့္ မိသားစု ဘဝမႀ အစ ပညာေရး၊ စီးပၾားေရး၊ ႎိုင္ငံေရး အလယ္ . . . .၊ ကမာၲလံုးခဵီ ယဥ္ေကဵးမႁ အဆံုး ၂၁ ရာစု သမိုင္းစဥ္ တခုလံုး ဴဖစ္လိမ့္မည္ ဟုလည္း ဆိုပၝသည္။

စင္စစ္၊ ေတာ္ဖလာ၏ စာအုပ္သစ္မႀာ 'စီးပၾားေရးသစ္' (New Economy) အေဳကာင္း ဴဖစ္သည္။ ေတာ္ေတာ္မဵားမဵားက စီးပၾားေရးသစ္ ဆိုသည္ကို၊ ၁၉၉၀ အလၾန္ ႎႀစ္မဵားက ေပၞထၾက္ ခဲ့ေသာ 'စီးပၾားေရး စန္းပၾင့္မႁ' ႎႀင့္သာ၊ တၾဲစပ္ ဳကည့္ဴမင္ေလ့ ရႀိသည္။ 'ေဒၝ့ကၾမ္ ပူေဖၝင္း' ေပၝက္သၾား သည္ႎႀင့္၊ စီးပၾားေရး သစ္လည္း နိႉိ တံခဲ့႓ပီဟု ယူဆ ဳကသည္က မဵားသည္။ ေတာ္ဖလာတိုႚ အဴမင္အရမူ၊ စီးပၾားေရး သစ္မႀာ စက္မႁေခတ္ ေနညိႂခဵိန္ ၁၉၅၀ အလၾန္ ႎႀစ္မဵား ထဲမႀ စသည္။ ၎၏ အနာဂတ္မႀာ၊ ၂၁ ရာစု တခုလံုး ဴဖစ္လိမ့္မည္ဟု ခန္ႚမႀန္းသည္။ ၎ႎႀင့္ အတူ က႗ဲကူး ေရပၝ ပၝလာေသာ 'ယဥ္ေကဵးမႁသစ္' ကပင္၊ ၂၁ ရာစုကို ပံုေဖာ္ သၾားလိမ့္မည္ဟု နိမိတ္ ဖတ္သည္။

သိုႚဴဖင့္၊ ယခု စာအုပ္မႀာ ၂၁ ရာစု အဖၾင့္ကဵမ္း တေစာင္ ဴဖစ္လာ ရေတာ့သည္။ ဴမန္မာ စာေပ ေလာက အတၾက္၊ အဴပည့္အစံု ဘာသာဴပန္ ရႀိသင့္ေသာ စာအုပ္ဟု သေဘာ ရသည္။ ယခု ေလာေလာဆယ္ စာအုပ္ တအုပ္လံုး၏ အႎႀစ္ခဵႂပ္ သေဘာကို၊ အထိုင္အသင့္ ဆဝၝး ႎိုင္ေစရန္ ေရႀႚပိုင္း အခန္းမဵားကို ထုတ္ႎႁတ္ ဘာသာဴပန္ ေဖာ္ဴပ လိုက္ပၝသည္။ (ဤ အပိုင္းမဵား ကိုပင္ တလ တည္းႎႀင့္ မဴပတ္၊ ႎႀစ္လမ႖ ခၾဲထည့္ရ လိမ့္မည္။) ကဵန္ေသာ အခန္းမဵား ကိုလည္း အလဵဥ္းသင့္ သလို ဆက္လက္ ေဖာ္ဴပ သၾားမည္ဟု စိတ္ကူး ရႀိသည္။ သည္လိုႎႀင့္။ မဳကာမတင္ ကာလ အတၾင္း အဴပည့္အစံု ဘာသာဴပန္ တင္ဆက္ ႎိုင္လိမ့္မည္ဟု၊ ေမ႖ာ္လင့္ ထားပၝသည္။

အယ္ဒီတာ အဖၾဲႚ

တပ္ဦးမႀ ခဵီလာေသာ ဓန

ယခု စာအုပ္မႀာ၊ ဓန၏ အနာဂတ္ အေဳကာင္း ဴဖစ္သည္။ ဓန ဆိုရာတၾင္၊ ဴမင္ရေသာ ဓနႎႀင့္ မဴမင္ရေသာ ဓန ႎႀစ္မဵႂိးလံုးကို ဆိုလိုသည္။ ေဴပာရလ႖င္ က႗န္ေတာ္တိုႚ၏ ဘဝမဵား၊ က႗န္ေတာ္တိုႚ၏ ကုမၯဏီ မဵားႎႀင့္ က႗န္ေတာ္တိုႚ ဆီသိုႚ ကဆုန္စိုင္း ေဴပးဝင္ လာေနေသာ ႎႀစ္ကာလမဵား အတၾင္း၊ ႒ကံႂရ ဆံုရ ေတာ့မည့္ ကမာၲ႒ကီး တခုလံုးကို ဴပန္လည္ ဒီဇိုင္း ဆင္ေတာ့မည့္၊ ဓန၏ ေတာ္လႀန္ေသာ ပံုသဏၵာန္မဵား အေဳကာင္း ဴဖစ္ပၝသည္။

သိုႚႎႀင့္အမ႖၊ ဤစာအုပ္၏ အကဵယ္အဝန္းမႀာ က႗န္ေတာ္တိုႚ မိသားစု ဘဝမဵား၊ အလုပ္အကိုင္ မဵားမႀ အစ၊ က႗န္ေတာ္တိုႚ နိစၤဓူဝ ဘဝမဵား၏ သည္းသန္ ဴပင္းထန္ လာေသာ ႟ႁပ္ေထၾးမႁမဵား အလယ္၊ ေရႀာင္လၿဲ မရႎိုင္ ေတာ့ေသာ အခဵိန္၏ ဖိအားမဵား အဆံုး၊ အရာ အားလံုးႎႀင့္ ပတ္သက္ ဆက္စပ္ ေနပၝ လိမ့္မည္။ ဤ ႟ႁဴမင္ကၾင္း႒ကီး အတၾင္း မုသားႎႀင့္ သစၤာ၊ အမႀန္ႎႀင့္ အမႀား၊ ေစဵးကၾက္ႎႀင့္ အသဴပာတိုႚ လိမ္ယႀက္ ကခုန္ ေနမည္ မႀာလည္း ေသခဵာ သေလာက္ ဴဖစ္ပၝသည္။ ဤ အဴခင္းအရာ မဵားက၊ က႗န္ေတာ္တိုႚ ပတ္ဝန္းကဵင္ ကမာၲ႒ကီး သာမက က႗န္ေတာ္တိုႚ အတၾင္း အဇ႙တၨရႀိ အေဴပာင္းအလဲ မဵားႎႀင့္ တန္ဴပန္ အေဴပာင္းအလဲ မဵား၏ ဝိေရာဓိမဵား အေပၞ မီးေမာင္း ထိုးဴပ သလို၊ ရႀိေနမည္ မႀာလည္း ေဴမ႒ကီး လက္ခတ္ မလၾဲပင္ ဴဖစ္ပၝ ေတာ့သည္။

ယေနႚ က႗န္ေတာ္တိုႚ မဵက္ေမႀာက္ ဴပႂေနရ႓ပီ ဴဖစ္ေသာ ဓန ေတာ္လႀန္ေရး႒ကီးက၊ မေရမတၾက္ ႎိုင္ေသာ အခၾင့္အလမ္းေပၝင္း ေဴမာက္ဴမားစၾာ ကိုသာမက၊ ဘဝသစ္ အတၾက္ အနာဂတ္ အလားအလာ သစ္မဵား ကိုပၝ၊ လမ္းဖၾင့္ ေပးေန႓ပီ ဴဖစ္ပၝသည္။ ဤသည္မႀာ တီထၾင္ ဖန္တီး တတ္ေသာ ဘိဇနက္ အဲန္ထရာပရာေနာမဵား အတၾက္သာ မဟုတ္၊ လူမႁေရး ယဥ္ေကဵးမႁ ေရးႎႀင့္ ပညာေရး နယ္ပယ္မႀ အဲန္ထရာပရာေနာမဵား အတၾက္ပၝ၊ ဤ အတိုင္းပင္ ဴဖစ္သည္။ တိုင္းဴပည္ တခုခဵင္း အလိုက္ေရာ၊ တကမာၲလံုး အတိုင္းအတာ အတၾက္ပၝ ဆင္းရဲမႁ ေလ႖ာ့ခဵေရး ဴဖစ္ႎိုင္ေဴခ အသစ္မဵား ကိုလည္း တံခၝးဖၾင့္ ေပးေန႓ပီ ဴဖစ္သည္။ သိုႚႎႀင့္တိုင္ ဆိုခဲ့ပၝ ေတာက္ပေသာ အနာဂတ္ ႟ႁဴမင္ကၾင္း ႎႀင့္အတူ အေရး႒ကီးေသာ သတိေပး စကား တရပ္ ကိုလည္း ေဆာင္ဳကဥ္း လာခဲ့သည္။ 'မေရရာ၊ မေသခဵာမႁ ဆိုသည္ကား ဘက္ေပၝင္းစံုမႀ ဴဖစ္ႎိုင္သလို အရႀိန္ ဴမင့္လာ တတ္သည္' ဆိုေသာ သတိေပးခဵက္ ဴဖစ္ပၝသည္။ သိုႚႎႀင့္အမ႖ 'အနာဂတ္မႀာ ႎႀလံုးေသၾး နည္းသူ၊ ေဳကာက္တတ္သူမဵား အတၾက္ မဴဖစ္ႎိုင္' ဆိုသည္ကို သတိ ခဵပ္ရာသည္။

ယေနႚ က႗န္ေတာ္တိုႚ ဴဖတ္သန္း ေနရေသာ နိစၤဓူဝ ဘဝမဵားကို တခဵက္မ႖ ဳကည့္လိုက္ပၝ။ 'အီးေမး(လ)' ႎႀင့္ 'ဘေလာ့(ခ)' မဵားက က႗န္ေတာ္တိုႚ အားလံုး အေပၞ တရစပ္ ႟ၾာခဵ ေနစဥ္တၾင္၊ 'အီးေဘး' က က႗န္ေတာ္တိုႚ အားလံုးကို အေရာင္းအဝယ္ သမားေတၾ ဴဖစ္ေအာင္၊ အသၾင္ေဴပာင္းလဵက္ ရႀိသည္။ ေကာ္ပိုရိတ္ အ႟ႁပ္ေတာ္ပံု မဵားက မီဒီယာ မဵက္ႎႀာဖံုး မဵားတၾင္ ေပၝက္ကၾဲ လ႖ံကဵ ေနစဥ္၊ မူးယစ္ေဆး အႎၩရာယ္က ေစဵးကၾက္ကို ေဆာင့္ဆၾဲလဵက္ ရႀိသည္။ ႟ိုေဘာ့မဵားက အဂႆၝ႓ဂိႂဟ္ အေရာက္ သၾား႓ပီး တိကဵ ညင္သာစၾာ ဆင္းသက္ ေနခဵိန္တၾင္၊ က႗န္ေတာ္ တိုႚ၏ ကၾန္ပဵႃတာမဵား ေဆာ့ဝဲ (လ) မဵား၊ ဆဲ (လ) ဖုန္း မဵားႎႀင့္ နက္ဝပ္ မဵားမႀာ မဳကာခဏ ဆိုသလို ေဖာက္ေန ေတာ့သည္။ ဤအခဵိန္တၾင္ ကမာၲ႒ကီး ပူေႎၾးမႁေဳကာင္း ေဴပာေနရင္း မႀပင္၊ ေဴပာရင္း ေဴပာရင္း ပိုပူ လာဆဲ . . . ။ ေလာင္စာ ေလႀာင္ကန္ မဵားက ေရနံ ေစဵးကို လက္ယပ္ ေခၞဆဲ . . . ။ မဵႂိးဗီဇႎႀင့္ ပင္စည္ဆဲ (လ) သုေတသန မဵားက ခၝးသီးေသာ အဴငင္းပၾားမႁ မဵားကို ခလုတ္ ဴဖႂတ္ဆဲ . . .။ 'နာႎုိ' ကား တကၡႎိုလိုဂဵီ ေလာက၏ ခရစ္ေတာ္ ေနာက္ဆံုး ညစာမႀ ပုဂံလံုး တခဵပ္ ဴဖစ္လာ ေခဵ႓ပီ ….။

ဤအခိုက္ မႀာပင္ ေလာ့ (စ) အိန္ဂဵယ္လိ (စ) လမ္းမမဵား ထက္မႀ လူဆိုးဂိုဏ္း ေတၾမႀာ၊ ဗဟို အေမရိက တလၿား ေဴခဆန္ႚ လာ႓ပီး စစ္တပိုင္း လက္နက္ကိုင္ တပ္ဖၾဲႚမဵား ဖၾဲႚစည္းလဵက္ ရႀိေန ဳကသည္။ အသက္ ၁၃ ႎႀစ္သာ ရႀိေသးေသာ၊ စိတ္ဓာတ္ ႔ကတက္ ေနသည့္ အဳကမ္းဖက္ သမားေလး တေယာက္က ပၝရီကို ေကဵာခိုင္း႓ပီး၊ အေရႀႚ အလယ္ပိုင္းသိုႚ ခဵီတက္ သၾားသည္။ လန္ဒန္ ေ႟ၿ႓မိႂႚေတာ္ တၾင္ကား၊ နန္းႌၾန္ႚလဵာ ဟယ္ရီ မင္းသားမႀာ နာဇီ ဝတ္စံုကို စမတ္ကဵကဵ ဝတ္႓ပီး သကာလ၊ ပၾဲေတာ္ေဆာင္ကို ခပ္တည္တည္ တက္လာသည္။ ဂဵႃး ဆန္ႚကဵင္ေရး ဝၝဒ သည္လည္း ေအာ္ဂလီဆန္စရာ၊ ၎၏ ဦးေခၝင္းကို အကၾက္ရတိုင္း ဴပန္မတ္ဖိုႚ မဴပတ္ ႒ကိႂးစားလ႖က္ ရႀိေနသည္။ အိတ္ (ဒ္,စ္) ေရာဂၝက အာဖရိက တိုက္မႀ မဵႂိးဆက္ တခုလံုး ေလာက္ကို လက္မည္း႒ကီးဴဖင့္ လိုက္ဖမ္း ေနစဥ္၊ အာရႀမႀ ထၾက္ေပၞ လာေသာ ထူးထူးဆန္းဆန္း ေရာဂၝသစ္ 'ဆား' က၊ ကမာၲ႒ကီး တခုလံုး တံဴမက္စည္း လႀည္းပစ္ လိုက္ေတာ့ မလို၊ ႓ခိမ္းေဴခာက္ လာသည္။

အဆိုပၝ၊ တီဗီၾကို ႟ိုးအီ လာ၍ ဂိမ္းဘက္ ဦးလႀည့္ ဳကသည္။ အၾန္လိုင္းေပၞမႀ စစ္ပၾဲ မဵားကား ရင္ခုန္စရာ ေကာင္းသလို၊ ေငၾကုန္ ေဳကးကဵလည္း မဵားဟန္ တူသည္။ ဘာ့ေဳကာင့္ရယ္ မသိ။ အစစ္အမႀန္ မဟုတ္ေသာ စစ္ပၾဲကို အႎိုင္ရရန္၊ အစစ္အမႀန္ ေဒၞလာေတၾကို ေဖာေဖာသီသီ သံုးေန ဳကသည္မႀာ အံ့ဳသစရာ။ ဗာကဵႃယယ္ အတၨက ဗာကဵႃယယ္ ဒၝး႒ကီးကို ဆၾဲကာ၊ ဗာကဵႃယယ္ ရဲတိုက္ကို သိမ္းပိုက္ရန္ (သိုႚမဟုတ္ )ဗာကဵႃယယ္ သတိုႛသမီးကို လက္ဆက္ ႎိုင္ရန္၊ ကဵားကုတ္ကဵားခဲ ႒ကိႂးစား ေနေတာ့သည္။ အစစ္အမႀန္ မဟုတ္ေသာ ဗာကဵႃယယ္ ယဥ္ေကဵးမႁမႀာ၊ အၾန္လိုင္းေပၞမႀ ခုန္ဆင္း႓ပီး ဘဝထဲသိုႚ ေရာက္လာ ေနေခဵ ႓ပီေကာ . . .။

ဤေနာက္ခံ အခင္းအကဵင္း မႀာပင္၊ အေမရိက၏ ကုန္သၾယ္ေရး လိုေငၾမႀာ မ႒ကံႂဖူး မဳကားဖူးေသာ အဆင့္သိုႚ ခုန္ပဵံတက္လဵက္ ရႀိသည္။ အေမရိကန္ အမဵႂိးသား ဘတ္ဂဵက္ မႀာလည္း၊ အရက္ မူးသမားလို သိုင္းကၾက္ နင္းလဵက္ . . .။ ဤသည္ကို ဳကည့္႓ပီး ကမာၲ တလၿားမႀ ဘၸာေရး ဝန္႒ကီးမဵားက ဝၝရႀင္တန္သိုႚ ေခဵးထားေသာ ေငၾမဵားကို ဴပန္ေတာင္းဖိုႚ စဥ္းစား ေနဳကသည္။ ဤလို လုပ္လိုက္ ပၝက စီးပၾားပဵက္ ကပ္႒ကီး တခု ေပၞထၾက္ ေလမည္လား ေတၾးမိရင္း၊ ခဵီတံုခဵတံု ဴဖစ္ေန ဳကသည္။ ဤအခဵိန္တၾင္ ဥေရာပ တလၿား တၾင္ကား၊ ဥေရာပ သမဂၢ႒ကီး အဴပန္ႚ ကဵယ္လာသည့္ အတၾက္၊ ဂုဏ္ဴပႂပၾဲ သဘင္မဵား၊ ႓ခိမ့္႓ခိမ့္သဲ ကဵင္းပ ေနဳကလဵက္ . . .။ သိုႚေသာ္ ဂဵာမနီ အလုပ္ လက္မဲ့ႎႁန္းမႀာ ႎႀစ္ငၝးဆယ္ အတၾင္း စံခဵိန္ ခဵႂိးလဵက္ ရႀိသည္။ ဴပင္သစ္ႎႀင့္ ဒတ္ (ခဵ) လူထု ကလည္း အဆို ဴပႂထားေသာ အီးယူ ဖၾဲႚစည္းပံုကို၊ တခဲနက္ ကၾန္ႚကၾက္လဵက္ ရႀိဳကသည္။ ဤအခိုက္ မႀာပင္ 'တ႟ုတ္ဴပည္ကား ေနာက္လာမည့္ စူပၝ ပၝဝၝ' ဆိုေသာ အသံကို ထပ္တလဲလဲ ဳကားေန ရေတာ့သည္။

ဆိုခဲ့ပၝ အရပ္ရပ္ အေဴခအေန ေအာက္တၾင္၊ လူလတ္တန္းစား၏ အစဥ္အလာ သုခ ဘံုေလးမႀာ တဴဖည္းဴဖည္း ကဵဥ္းကဵံႂႚ လာရ ေတာ့သည္။ သူတိုႚ တေတၾ၏ အေထၾေထၾ ညည္းခဵင္း သည္ပင္ အေမရိကန္ လူလတ္တန္းစား၏ ေပၝ့ (ပ) ဂီတသစ္ ဴဖစ္လာသည္။ သူတိုႚ တေတၾမႀာ အရည္အေသၾး ညံ့သထက္ ညံ့လာေသာ ေကဵာင္းေတၾကို ဳကည့္႓ပီး၊ သားသမီး ပညာရပ္ အတၾက္ ရတက္ မေအး ဴဖစ္ေန ရသည္။ ရာဇဝတ္မႁ၊ မူးယစ္ ေဆးဝၝးႎႀင့္ ကဵင့္ဝတ္ကို အေဴခမႀ လိႁက္စား ေနေသာ အဴခင္းအရာ မဵႂိးစံုက၊ အရာရာကို ဖဵက္ဆီး ပစ္ေလမည္လား စိုးရိမ္မကင္း ဴဖစ္ရသည္။ ဤ အေဴခအေနတၾင္၊ 'အဆိုပၝ ဴပႍနာ အေထၾေထၾက မိမိတိုႚ ပိုက္ဆံအိတ္ကို ဘယ္လို ႟ိုက္ခတ္ လာလိမ့္ မည္နည္း' ဆိုေသာ ေမးခၾန္းမႀာ၊ လူတိုင္း အေဴဖ သိခဵင္ ေနဳကေသာ ပုစာၥ ဴဖစ္ေတာ့သည္။ အမႀန္စင္စစ္ ေဴပာမည့္သာ ေဴပာရသည္။ သူတိုႚ တေတၾ အေနႎႀင့္ ေရႀႚဆက္ ပိုက္ဆံ အိတ္ကို ကိုင္ႎိုင္ မကိုင္ႎိုင္ ဆိုသည္ပင္၊ မေသခဵာ လႀေတာ့ပၝ . . .။

တလတာ ေပၞပင္

ေမးခၾန္း မဵားကို အေဴဖ ထုတ္ဖုိႚ အခက္႒ကံႂ ေနဳကရ သူမဵားမႀာ လူသာမန္မဵား ခဵည္းေတာ့ မဟုတ္ပၝ။ က႗မ္းကဵင္သူ ဆိုသူမဵား ကိုယ္တိုင္ ထိုနည္း ႎႀင္ႎႀင္သာ ဴဖစ္ပၝသည္။ ေကာ္ပိုရိတ္ စီအီးအို ဆိုသူ ေတၾမႀာ၊ ဒေရာေသာပၝး အခဵိန္၊ ဆံုလည္ ဂိတ္ေပၝက္မႀ လူအုပ္႒ကီးလို၊ တေယာက္ႎႀင့္တေယာက္ တၾန္းထိုး ကန္ေဳကာက္ရင္း၊ ဴဖတ္ေကဵာ္ တက္ႎိုင္ဖိုႚ ႒ကိႂးစား ေနဳကသည္။ ေပၝင္းဳက၊ ခၾဲဳက၊ လက္ႌိၟႂးေထာင္ ေခၝင္းညိတ္ဳကဴဖင့္ စေတာ့ ေစဵးကၾက္၏ အဴမင့္ဆံုး ေနရာ ေရာက္ေအာင္၊ အသည္းအသန္ ႒ကိႂးပမ္း ေနဳကရသည္။ ယခုလတၾင္ အခဵက္အခဵာ အကဵဆံုးဟု ဆိုဳကေသာ က႗မ္းကဵင္ ပိုင္ႎိုင္မႁေနာက္၊ ေကာက္ေကာက္ ပၝေအာင္ လိုက္မည္။ ေရႀႚလ ေရာက္ေတာ့ စုေပၝင္း စၾမ္းအင္၊ စုေပၝင္း အာနိသင္ ဆိုသည္ကို အေမာတေကာ လိုက္ဖမ္း ဳကလိမ့္မည္။ ထိုသည္၏ ေနာက္တလ ေရာက္ေသာ အခၝ၊ ေနာက္ဆံုးေပၞ စီမံခန္ႚခၾဲမႁ ေပၞပင္ အတၾက္ တ႟ိႁက္မတ္မတ္ ဴဖစ္ဳက ေပလိမ့္ ဦးမည္။ သူတိုႚ တေတၾမႀာ၊ ေနာက္ဆံုးေပၞ၏ ေနာက္ဆံုးေပၞဟု ဆိုဳကေသာ စီးပၾားေရး ခန္ႚမႀန္းခဵက္ မဵားကို အားကိုးတ႒ကီး ဖတ္မႀတ္ ေလ့လာ ေနဳကရသူမဵား ဴဖစ္သည္။ သိုႚႎႀင့္တိုင္ သူတိုႚ အားကိုးေသာ ခန္ႚမႀန္းခဵက္ မဵားကို ဴပႂစု ေပးေနဳကသူ ေဘာဂေဗဒ သမားမဵား ကိုယ္တိုင္က အိုင္ဒီယာ အေလာင္းေကာင္မဵား ဴမၟႂပ္ႎႀံရာ၊ သုသာန္ တစဴပင္တၾင္ ေယာင္လည္လည္ ဴဖစ္ရင္း၊ ဦးေႎႀာက္ စားလဵက္ ရႀိေန ဳကသည္။

ဤသိုႚ သေဘာ သဘာဝ ရႀိေသာ ကမာၲသစ္ အေဳကာင္း မႀန္မႀန္ကန္ကန္ အနက္ ေကာက္ႎိုင္ဖိုႚ ဆိုလ႖င္၊ က႗န္ေတာ္တိုႚ အေနႎႀင့္ 'ဴပတင္းေပၝက္ ေနာက္မႀ ရပ္ဳကည့္ ေနဳကေသာ ေဘာဂေဗဒ သမားမဵား' ၊ ဘိဇနက္ ပၸိတ္ ဆိုသူမဵား၏ ေတာရမ္း မယ္ဘၾဲႚ ေဴပာစကား မဵားမႀ၊ ေဖၝက္ထၾက္ စဥ္းစားဖိုႚ လိုပၝ လိမ့္မည္။ အဆိုပၝ ပုဂၢိႂလ္ေကဵာ္ မဵားမႀာ 'ဘိဇနက္ အေဴခခံမဵား' ဆိုေသာ ဖန္တရာေတ စကားေတၾ ကိုသာ နားကေလာ ေလာက္ေအာင္ တတၾတ္တၾတ္ ႟ၾတ္ဆို ေနဳကသည္။ စင္စစ္ သူတိုႚေဴပာေသာ 'အေဴခခံ' ဆိုသည္ မဵားမႀာ၊ ေခတ္ မရႀိေတာ့ေသာ ထင္သာ ဴမင္သာေတၾ ဴဖစ္ေန ပၝ႓ပီ။ က႗န္ေတာ္တိုႚ အေနႎႀင့္၊ ဤ အေပၞယံ ထင္သာ ဴမင္သာ တာေတၾ မ႖ဴဖင့္၊ ေကဵနပ္ ေနလိုႚမဴဖစ္။ အတၾင္းပိုင္း ေရာက္ေအာင္ ခပ္နက္နက္ တူးဆၾ ေဖာ္ထုတ္ ဳကရ ပၝေတာ့မည္။ သိုႚမႀသာလ႖င္ တ႒ကိမ္တခၝမ႖ ရႀာေဖၾ မေတၾႚ ရႀိေသးေသာ 'နက္ရိႁင္းသည့္ အေဴခခံ' မဵားကို၊ ဆုပ္မိ ပၝလိမ့္မည္။ ေဴပာရလ႖င္ ယေနႚ ပညာရႀိ ပုဂၢိႂလ္ေတၾ ခံတၾင္း ေတၾႚေနဳကေသာ 'အေဴခခံ' ဆိုသည္မဵား ကိုယ္တိုင္က၊ ဆိုခဲ့ပၝ 'နက္ရိႁင္းသည့္ အေဴခခံ' မဵား အေပၞ တည္မႀီလဵက္ ရႀိေနသည္သာ ဴဖစ္သည္။

ဤသိုႚ တူးဆၾ ေဖာ္ထုတ္ ႎိုင္သည္ႎႀင့္ အမ႖၊ တမူထူးေသာ ဴမင္ကၾင္း ကဵယ္႒ကီး တခုကို၊ 'ဘၾား' ခနဲ မဵက္ေမႀာက္ ဴပႂမိ ပၝလိမ့္မည္။ စိတ္ကူးယဥ္ ႟ူးသၾပ္မႁ မဵားလည္း သိသိသာသာ ေလဵာ့ပၝး လာပၝ လိမ့္မည္။ ယခင္ သတိ မဴပႂမိေသာ အခၾင့္အလမ္း မဵားလည္း အရိပ္မည္းမဵား ထဲမႀ ထၾက္ဴပႃ လာေပ လိမ့္မည္။ စင္စစ္၊ က႗န္ေတာ္တိုႚ တေတၾ ေဴပာဆို ေနဳကေသာ 'ကေသာင္းကနင္း၊ ပရမ္းပတာ' (ေခးေအာ့ (စ)) ဆိုသည္မႀာ၊ ဇာတ္လမ္း႒ကီး တခုလံုး၏ အစိတ္အပိုင္း တခု မ႖သာ ဴဖစ္သည္။ အဆိုပၝ ေခးေအာ့ (စ) ကိုယ္တိုင္ ကပင္ အိုင္ဒီယာသစ္ အေဴမာက္အဴမားကို ေမၾးထုတ္ ေပးမည့္ သေဘာ ရႀိသည္။

တစံုတရာ ေသခဵာသည့္ အခဵက္ကို ေဴပာရလ႖င္၊ နက္ဴဖန္ခၝ စီးပၾားေရးတၾင္ အေရးပၝ အရာေရာက္ေသာ အခၾင့္အလမ္းေတၾ၊ ပၝဝင္ လာလိမ့္မည္ ဆိုေသာ မႀန္းဆခဵက္သာ ဴဖစ္ပၝသည္။ သိုႚႎႀင့္တိုင္၊ အဆိုပၝ အခၾင့္အလမ္း မဵားမႀာ ထင္သာ ဴမင္သာ၊ ရႀိေကာင္းမႀ ရႀိပၝ လိမ့္မည္။ အေဳကာင္းမူ၊ ယခု ေလာေလာဆယ္ က႗န္ေတာ္တိုႚ တိတိပပ မသိဳက ေသးေသာ၊ လုပ္ငန္း နယ္ပယ္ သစ္မဵား ထဲတၾင္ ဴမႂပ္ေန ေသာေဳကာင့္ ဴဖစ္သည္။ ဘာေတၾလဲ ဆိုလ႖င္ . . . 'အဆင့္ဴမင့္ စိုက္ပဵိႂးေရး'၊ 'အာ႟ံုေဳကာ ႎိႁးဆၾမႁ' ၊ 'ေဖာက္သည္ အ႒ကိႂက္ ကဵန္းမာေရး ေစာင့္ေရႀာက္မႁ'၊ ' နာႎို တကၡႎိုလိုဂဵီသံုး လုပ္ငန္းမဵား'၊ ' စၾမ္းအင္ သစ္မဵား အတၾက္ ထူးဴခားေသာ အရင္းအဴမစ္ သစ္မဵား' ၊ 'စမတ္ သယ္ယူ ပိုႚေဆာင္ေရး'၊ 'လ႖ပ္တဴပက္ ေစဵးကၾက္'၊ 'ပညာေရး ပံုသၸာန္သစ္'၊ 'လူကို မေသေစေသာ လက္နက္မဵား'၊ 'ကၾန္ပဵႃတာသံုး ထုတ္လုပ္ေရး'၊ 'ပ႟ိုဂရမ္ သၾင္းေငၾေဳကး'၊ 'အႎၩရာယ္ စီမံခန္ႚခၾဲမႁ'၊ 'တကိုယ္ရည္ လၾတ္လပ္ခၾင့္ ထိပၝးမႁမဵား အေပၞ စိစစ္ဴခင္း' . . . စသဴဖင့္။ ဤလုပ္ငန္း နယ္ပယ္ သစ္မဵား အေနႎႀင့္၊ အဴမတ္အစၾန္း ဖန္တီး ေပးႎိုင္ မေပးႎိုင္ မေသခဵာပၝ။ လုပ္ငန္း နယ္ပယ္ သစ္မဵား ဆက္လက္ ခၾဲဴဖန္ႚ သၾားမည္လား (သိုႚမဟုတ္) ေပၝင္းစု သၾားမည္လား ဆိုသည္ ကိုလည္း ယတိဴပတ္ ေဴပာႎိုင္ လိမ့္မည္ မဟုတ္ပၝ။ 'နက္႟ိႁင္းသည့္ အေဴခခံမဵား' ကို ထိထိမိမိ နားလည္မႀ သာလ႖င္၊ ဴဖစ္တန္ရာ အနာဂတ္ကို မႀန္းဆ ႎိုင္မည့္ အေနအထား ရႀိပၝ လိမ့္မည္။

ဓန၏ အနာဂတ္ကို မႀန္းဆရာတၾင္၊ က႗န္ေတာ္တိုႚ အေနႎႀင့္ ေငၾရေသာ အလုပ္ မဵားကို သာမက ေငၾမရေသာ အလုပ္မဵား ကိုပၝ၊ ဳကည့္ဖိုႚ လိုပၝ လိမ့္မည္။ ေရႀႚလာမည့္ ကာလတၾင္ ေငၾမရေသာ အလုပ္က၊ ပို၍ အေရးပၝ လာႎိုင္သည့္ သေဘာ ရႀိသည္။ ထိုမ႖မက၊ မဴမင္ရေသာ 'တတိယ အလုပ္' ဆိုသည္ ကိုလည္း၊ သိထားဖိုႚ လိုပၝ လိမ့္မည္။ က႗န္ေတာ္တိုႚ ေတာ္ေတာ္ မဵားမဵားမႀာ မိမိ ကိုယ္တိုင္ သတိ မဴပႂမိ သည့္တိုင္၊ ဤသိုႚေသာ 'ကိုယ္ေပဵာက္ တတိယ အလုပ္' မဵားကို လက္ေတၾႚ လုပ္ကိုင္ ေနဳက ရေပ႓ပီ။ (ဤအေဳကာင္းကို ေနာက္ပိုင္းမႀ အေသးစိတ္ ရႀင္းဴပ ပၝမည္)

'စီးပၾားေရး' ဟု ဆိုလ႖င္၊ က႗န္ေတာ္တိုႚ အမဵားစု သိထား နားလည္ ထားဳက သည္မႀာ၊ ေငၾရေသာ၊ ေငၾႎႀင့္ ေမာင္းေသာ စီးပၾားေရးသာ ဴဖစ္သည္။ 'အသဴပာ စီးပၾားေရး' (money economy) ဟု ဆိုရ ပၝလိမ့္မည္။ အနာဂတ္ ဓန ဖန္တီးမႁတၾင္ အဆိုပၝ အသဴပာ စီးပၾားေရး သာမက၊ 'ပ႟ိုစူမာ စီးပၾားေရး' (prosumer economy) ကပၝ အေရး႒ကီးသည့္ ေနရာမႀ ပၝဝင္ လာဖိုႚ ရႀိသည္။ ဤ အေဳကာင္းကို သေဘာေပၝက္ နားလည္ဖိုႚ ဆိုလ႖င္၊ 'ပ႟ို စူမာ' (prosumer) ဆိုေသာ ေဝၝဟာရမႀာ 'အခရာ' ဴဖစ္ပၝ လိမ့္မည္။ (ဤအေဳကာင္း ကိုလည္း ေနာက္ပိုင္းမႀ အေသးစိတ္ ရႀင္းပၝမည္။)

စင္စစ္ အသဴပာ စီးပၾားေရးႎႀင့္ ပ႟ိုစူမာ စီးပၾားေရးမႀာ၊ တသီးတသန္ႚ ခၾဲထုတ္လိုႚ ရႎိုင္ သည္ေတာ့ မဟုတ္ပၝ။ ၎တိုႚ ႎႀစ္ခု ေပၝင္း႓ပီး အနာဂတ္ ဓန စနစ္ကို ပံုေဖာ္ ဳကမည္ ဴဖစ္သည္။ က႗န္ေတာ္တိုႚ အေနႎႀင့္ အဆိုပၝ စီးပၾားေရး ႎႀစ္ခု၊ (အသဴပာႎႀင့္ ပ႟ိုစူမာ) အဴပန္အလႀန္ ေကဵးဇူး ဴပႂဳကေသာ လမ္းေဳကာင္းမဵားကို နားလည္ ႎိုင္မႀ သာလ႖င္၊ ယခု ေလာေလာဆယ္ႎႀင့္ ေနာင္အနာဂတ္ရႀိ က႗န္ေတာ္တိုႚ ပုဂၢလိက ဘဝမဵား၏ အတၾင္း သ႟ုပ္ကို၊ ရႀင္းရႀင္းလင္းလင္း ဳကည္ဳကည္လင္လင္ ဴမင္ေတၾႚ ႎိုင္စရာ ရႀိပၝလိမ့္မည္။

႒ကိႂးဴဖည္ လၿတ္လိုက္ေသာ အကန္ႚအသတ္မဵား

အသစ္ အသစ္ေသာ ဓန၏ စနစ္မဵားမႀာ၊ မဳကာခဏ ကဵေရာက္ လာတတ္ သည္ေတာ့ မဟုတ္ပၝ။ ၎တိုႚ လာ႓ပီ ဆိုလ႖င္လည္း တဦးတည္း ထီးထီး႒ကီး လာသည္ေတာ့ မဟုတ္။ အေဖာ္အေပၝင္းေတၾ တသီ႒ကီး ေခၞလာ တတ္သည္။ စနစ္ အသီးသီး ႎႀင့္အတူ ဘဝ ေနနည္းသစ္မဵား၊ (တနည္း) ယဥ္ေကဵးမႁ သစ္မဵားလည္း က႗ဲကူး ေရပၝ ပၝလာ တတ္သည္သာ ဴဖစ္သည္။ ဘိဇနက္ ဖၾဲႚစည္းပံု သစ္မဵား သာမက၊ မိသားစု ပံုသၸာန္ သစ္မဵားလည္း ပၝသည္။ အမဵႂိးအစားသစ္ ဂီတ၊ အမဵိႂးအစားသစ္ အႎုပညာ၊ အမဵိႂးအစားသစ္ စားေသာက္ဖၾယ္ရာ၊ အမဵိႂးအစားသစ္ ဖက္ရႀင္မဵား သာမက၊ အမဵိႂးအစားသစ္ အလႀအပ ႎႁန္းစံမဵားလည္း ပၝလာ တတ္သည္။ ထိုႚထက္ တန္ဖိုးသစ္မဵား၊ တဦးခဵင္း လၾတ္လပ္မႁႎႀင့္ ဘာသာေရး ဆိုင္ရာ သေဘာထား သစ္မဵားလည္း၊ အေသအေခဵာ ပၝလာ လိမ့္မည္ ဴဖစ္ပၝသည္။ ဤအရာ အားလံုး အဴပန္အလႀန္ ဆက္စပ္ ေကဵးဇူးဴပႂ႓ပီး၊ အသစ္ ထၾက္ေပၞ လာမည့္ ဓန၏ စနစ္သစ္ကို ပံုေဖာ္ ဳကလိမ့္မည္ ဴဖစ္ပၝသည္။

ယခု အခၝ၊ ဤသိုႚေသာ ေတာ္လႀန္ေရး သေဘာ ေဆာင္သည့္ ဓန ဖန္တီးမႁကို ဗဟို ဴပႂ႓ပီး၊ ယဥ္ေကဵးမႁသစ္ တရပ္ ဖၾဲႚစည္း ဴဖစ္တည္ ေန႓ပီ ဴဖစ္ပၝသည္။ ဤ ဴဖစ္စဥ္ ႒ကီးတၾင္ အေမရိကမႀာ၊ တပ္ဦး ေနရာမႀ ပၝဝင္လဵက္ ရႀိသည္။ အေကာင္း ဴဖစ္ေစ၊ အဆိုး ဴဖစ္ေစ၊ အဆိုပၝ ေတာ္လႀန္ေရး႒ကီး၏ ပေရာဂေဳကာင့္၊ ကမာၲ တဝန္းမႀ ကုေဋ ကုဋာ မကေသာ လူမဵား၏ ဘဝ အေထၾေထၾမႀာ၊ အ႒ကီးအကဵယ္ ေဴပာင္းလဲ ေန႓ပီ ဴဖစ္သည္။ ကမာၲ႒ကီး၏ တိုင္းဴပည္မဵား ေဒသမဵားကို ဳကည့္လိုက္လ႖င္ မတူေသာ တုံႚဴပန္မႁမဵား အလိုက္ အခဵႂိႚ ေနထၾက္၊ အခဵႂိႚ ေနဝင္ႎႀင့္ အေဴပာင္းအလဲ မိုးသက္ မုန္တိုင္း႒ကီးေအာက္ ကဵေရာက္လဵက္ ရႀိသည္ကို ေတၾႚရ ပၝလိမ့္မည္။

ယေနႚ ကမာၲ တလၿားမႀ သန္းႎႀင့္ခဵီ ရႀိေနေသာ လူမဵားစု႒ကီးမႀာ၊ အေမရိကကို ႎႀစ္သက္ ဳကဟန္ မရႀိပၝ။ မႎႀစ္သက္႟ံု မ႖မက၊ အမုန္း႒ကီး မုန္းဳကသည့္ သူမဵားပင္ ရႀိႎိုင္ ပၝသည္။ အခဵႂိႚေသာ အစၾဲ ႒ကီးသူမဵားက ဆိုလ႖င္၊ အေမရိကန္ ဴပည္ေထာင္စု ကိုေရာ၊ ၎တၾင္ မႀီတင္း ေနထိုင္ ဳကသူမဵား ကိုပၝ မီးေလာင္ တိုက္သၾင္း ခဵင္ေလာက္ေအာင္ နာဳကည္း မုန္းတီး ေနပၝ လိမ့္မည္။ သူတိုႚ ဘာေဳကာင့္ ဤမ႖ မုန္းဳက ပၝသနည္း။ ယေနႚ အေမရိက၏ အေရႀႚ အလယ္ပိုင္း ေပၞလစီ မႀအစ၊ ႎိုင္ငံ တကာ သေဘာတူ စာခဵႂပ္မဵားမႀ ဆုတ္ခၾာ သၾားသည္ အဆံုး၊ အေဳကာင္း အမဵိႂးမဵိႂးေဳကာင့္ ဴဖစ္ႎိုင္ ပၝသည္။ သူတိုႚက အေမရိက၏ ေဴခလႀမ္း မဵားကို အင္ပၝယာ ရည္မႀန္းခဵက္ မဵားဟု၊ သတ္မႀတ္ ယူဆ ထားဳကသည္။

သိုႚႎႀင့္တိုင္ အမုန္း၏ ဇာစ္ဴမစ္မဵားမႀာ၊ လတ္တေလာ ေပၞလစီ နယ္ပယ္ထက္ ပို၍ နက္႟ိႁင္း ပၝသည္။ အကယ္၍ အေရႀႚ အလယ္ပိုင္းတၾင္ ႓ငိမ္ခဵမ္းေရး ရသၾားလ႖င္၊ အကယ္၍ ယေနႚ အဳကမ္းဖက္ သမားမဵား ကိုယ္တိုင္ ႓ငိမ္းခဵမ္းေရး ဝၝဒီေတၾ ဴဖစ္ကုန္လ႖င္၊ အကယ္၍ အဝၝေရာင္ ေဒလီယာ ႟ိုင္းေတၾလို ဒီမိုကေရစီ ပန္းတိုႚ ပၾင့္လန္း ေဝဆာ လာလ႖င္၊ သူတိုႚ အေမရိကကို မုန္းဳကပၝ ဦးမည္ေလာ . . .။ မမုန္းလ႖င္ ေသာ္မႀ၊ သံသယဴဖင့္ ဆက္လက္ ေစာင့္ဳကည့္ ေနဳကဦးမည့္ သေဘာ ရႀိပၝသည္။

ဤသိုႚ ဴဖစ္ရ သည္မႀာ၊ အေဳကာင္း ရႀိ၍ ဴဖစ္ပၝသည္။ ယေနႚ အေမရိက ဦးေဆာင္ ပံုေဖာ္ ေနေသာ ဓန၏ စနစ္သစ္ (တနည္း စီးပၾားေရးသစ္) က၊ ကမာၲေဴမ အႎႀံႚ စၾဲခိုင္ ဴမႂပ္ဝင္ ေနေသာ ဘၸာေရးႎႀင့္ ႎိုင္ငံေရး အကဵႂိးစီးပၾား မဵားကို၊ ႓ခိမ္းေဴခာက္ စိန္ေခၞ လာေသာေဳကာင့္ ဴဖစ္ပၝသည္။ ထိုမ႖မက၊ ဆိုခဲ့ပၝ စီးပၾားေရး အသစ္ႎႀင့္ အတူ ပူးတၾဲ ပၝဝင္ လာေသာ ယဥ္ေကဵးမႁ သစ္က၊ အဴငင္း ပၾားဖၾယ္ရာ အေဴပာင္းအလဲ မဵားကို ေဆာင္ဳကဥ္း လာေသာေဳကာင့္လည္း ဴဖစ္ႎိုင္ ပၝသည္။ ဥပမာ ဴပရလ႖င္၊ အမဵိႂးသမီးထု အခၾင့္အေရး၊ လူနည္းစု အင္အားစု မဵား၏ အခၾင့္အေရး စသည္မဵား ဴဖစ္သည္။

အသစ္ ေပၞထၾန္း လာေသာ စီးပၾားေရးသစ္ႎႀင့္ ယဥ္ေကဵးမႁ သစ္မႀာ၊ လူပုဂၢိႂလ္ တဦးခဵင္း၏ အခန္း ကၸကို အ႒ကီးအကဵယ္ ဆၾဲဆန္ႚမည့္ သေဘာ ရႀိပၝသည္။ ဤအခဵက္က၊ ရႀိရင္းစၾဲ အစုအေဝး စီးပၾားေရးႎႀင့္ အသိုင္းအဝိုင္း ယဥ္ေကဵးမႁကို၊ အံတု ဗလာ ဴပႂလာ ႎိုင္စရာ ရႀိသည္။ အထူးသဴဖင့္ ယခင္ စီးပၾားေရး ေခတ္မဵားက လူပုဂၢိႂလ္ တဦးခဵင္း အေပၞ ခဵမႀတ္ ထားခဲ့ေသာ လိင္ပိုင္း ဆိုင္ရာ၊ ကဵင့္ဝတ္ ဆိုင္ရာ၊ ဘာသာေရး ဆိုင္ရာ၊ ဘဝ ဟန္ပန္ ဆိုင္ရာ တုပ္ေႎႀာင္မႁ အကန္ႚအသတ္ မဵားကို၊ ႒ကိႂးေဴဖ ပစ္လိုက္ ႎိုင္စရာ ရႀိသည္။ သိုႚဴဖင့္ အစဥ္အလာထိန္း အင္အားစု မဵား၏ အဴမင္တၾင္၊ ယဥ္ေကဵးမႁ သစ္မႀာ လူငယ္ မဵားကို စာရိတၨ ပဵက္ယၾင္းမႁႎႀင့္ နတၪိ ဝၝဒီ ဆီသိုႚ ကဵံႂးသၾင္း ဆၾဲေဆာင္ ေနသည့္ အဖဵက္ အေမႀာင့္လို ဴဖစ္လာ ရေတာ့သည္။ အခဵႂပ္ ဆိုရလ႖င္ ေတာ္လႀန္ေရး သေဘာ ေဆာင္လာေသာ ဓနႎႀင့္ ၎၏ လူမႁေရး ဆိုင္ရာ၊ ယဥ္ေကဵးမႁ ဆိုင္ရာ အေဴပာင္းအလဲ မဵားမႀာ ရႀိရင္းစၾဲ အေမရိကန္ ဆန္ႚကဵင္ေရး ေလထု အတၾက္ ခုနစ္စဥ္ အမ႖င္တန္း အေဳကာင္း တရားေတၾ ဴဖစ္လာ ရေတာ့သည္။

စင္စစ္ ဓနကို ေတာ္လႀန္ေရး လကၡဏာ ေဆာင္ေစ လိုက္ဴခင္းမႀာ၊ အေမရိက၏ ပေယာဂႎႀင့္ ဘာမ႖ ဆိုင္သည္ေတာ့ မဟုတ္ပၝ။ စီးပၾားေရး သစ္ႎႀင့္ ယဥ္ေကဵးမႁ သစ္သည္လည္း၊ အေမရိက တဦးတည္း လက္ဝၝး႒ကီး အုပ္ထားေသာ အေမရိကန္ ဘိုးဘၾားပိုင္ ပစၤည္း မဟုတ္ပၝ။ ကမာၲလံုးခဵီ အိုင္တီ ေတာ္လႀန္ေရး႒ကီးက အစဴပႂ ဖၾင့္လႀစ္ ေပးလိုက္ေသာ အခင္းအကဵင္းသစ္၊ ႟ႁဴမင္ကၾင္း သစ္သာ ဴဖစ္ပၝသည္။ အဴခားေသာ တိုင္းဴပည္မဵား အမႀီ လိုက္လာ သည္ႎႀင့္ အမ႖၊ ေလာကလံုး သေဘာ ပို၍ ပို၍ ေဆာင္လာမည့္ အဴခင္းအရာ သစ္သာ ဴဖစ္ပၝသည္။

ဂစ္တာႎႀင့္ အင္တီဟီး႟ိုး

ဥစၤာ ဓန ေတာ္လႀန္ေရး၏ ဇာတ္ဴမစ္ကို တူးေဖာ္ ေဴခရာခံ ဳကည့္မည္ ဆိုလ႖င္၊ ၁၉၆၉ ခုႎႀစ္မႀ စတင္ ရပၝ လိမ့္မည္။ ဤႎႀစ္ မႀာပင္ အေမရိက ဴပည္ေထာင္စုရႀိ ေကာ္လာဴဖႃႎႀင့္ ဝန္ေဆာင္မႁ အလုပ္သမား မဵား၏ အေရအတၾက္မႀာ၊ ေကာ္လာဴပာ အလုပ္သမား အေရအတၾက္ကို ပထမဆံုး အ႒ကိမ္ အဴဖစ္ ဴဖတ္ေကဵာ္ တက္သၾား ခဲ့သည္။ အလုပ္ အင္အားစု အတၾင္း ဤသိုႚေသာ အခဵႂိးအဆ ေဴပာင္းလဲမႁမႀာ သာမန္ မဟုတ္။ ပင္လယ္႒ကီး တမ႖ အဴပန္ႚ ကဵယ္ေသာ မဟာ အေဴပာင္းအလဲ႒ကီး တခုဟု ဆိုႎိုင္သည္။ ကာယ လုပ္အား အေပၞ အေဴခခံေသာ စက္မႁ စီးပၾားေရးမႀ၊ 'ပညာ' (သိုႚမဟုတ္) 'စိတ္အလုပ္' အေပၞ အေဴခခံေသာ စီးပၾားေရး သစ္သိုႚ၊ စတင္ ေဴပာင္းလဲ လာသည့္ ပထမဆံုး ေဴခလႀမ္း ဴဖစ္ပၝသည္။

ပညာ အေဴခခံေသာ ဆိုခဲ့ပၝ ဓန၏ စနစ္ကို၊ ေနာက္ပိုင္းတၾင္ (၁၉၉၀ အလၾန္ ႎႀစ္မဵား အတၾင္းတၾင္) 'စီးပၾားေရးသစ္' ဟု ေခၞေဝၞ သံုးစၾဲ လာဳက သည္မႀာ ယေနႚ ထက္တိုင္ပင္ ဴဖစ္ေတာ့သည္။ အဆင္ေဴပ လၾယ္ကူ ေစရန္ ေရႀႚဆက္၍လည္း၊ ဤအတိုင္းပင္ ဆက္လက္ သံုးစၾဲ သၾားပၝမည္။ သိုႚႎႀင့္တိုင္ စီးပၾားေရးသစ္ စတင္ သေႎၭ တည္သည္မႀာ ၁၉၉၀ အလၾန္ ႎႀစ္မဵား ေရာက္ေတာ့မႀ မဟုတ္၊ ထိုႚထက္ မဵားစၾာ ေစာသည္ ကိုမူ သတိ ခဵပ္ရာသည္။ အတိအကဵ ဆိုရလ႖င္ အစိုးရ ႟ံုးခန္းမဵား ထဲမႀ၊ အ႟ၾယ္႒ကီး ေစဵး႒ကီးေသာ ကၾန္ပဵႃတာ ႒ကီးမဵား အ႟ၾယ္ေသး ေစဵးခဵႂိ လာ႓ပီး၊ ဘိဇနက္ ေလာကသိုႚ ခုန္ဆင္း လာခဲ့ေသာ ၁၉၅၀ အလၾန္ ႎႀစ္မဵား ကတည္းကဟု ဆိုရ ပၝလိမ့္မည္။ ပရင္စတန္ တကၠသိုလ္မႀ ေဘာဂေဗဒ ပညာရႀင္ ဖရစ္ (ဇ) မက္ခလပ္က၊ ဤ အေဴပာင္းအလဲကို ပထမဆံုး ေဖာ္ထုတ္ ခဲ့သည္မႀာ ၁၉၆၂ ခုႎႀစ္ ေရာက္ေတာ့မႀ ဴဖစ္သည္။ '၁၉၅၀ လၾန္ ႎႀစ္မဵား အတၾင္း အေမရိက၏ ပညာ ထုတ္လုပ္ေရးမႀာ ၎၏ စုစုေပၝင္း တိုင္းဴပည္ဝင္ေငၾ တိုးတက္မႁထက္ ပိုဴမန္သည္' ဟု၊ မက္ခလပ္က မႀတ္တမ္း တင္ခဲ့သည္။

သမိုင္း ဆရာမဵား ကမူ၊ အဆိုပၝ ၁၉၅၀ အလၾန္ ႎႀစ္မဵားကို အလၾန္ ပဵင္းရိ ႓ငီးေငၾႚ ဖၾယ္ရာ ေကာင္းေသာ ဆယ္စုဟု ဆိုဳကသည္။ ေဴပာပ ေလာက္ေသာ ႒ကီး႒ကီးမဵားမဵား ႎိုင္ငံေရး၊ အေဴပာင္းအလဲ မရႀိေသာေဳကာင့္ ဴဖစ္ပၝ လိမ့္မည္။ လူမႁ ေဗဒ ပညာရႀင္မဵား အတၾက္မူ အလၾန္ အေရး႒ကီးေသာ အလႀည့္အေဴပာင္း ကာလ ဴဖစ္သည္။ ၁၉၅၇ ခုႎႀစ္တၾင္ ဆိုဗီယက္ ႟ုရႀားက 'စပၾတ္နစ္' ကို လၿတ္တင္ လိုက္သည္။ ကမာၲႚ ပတ္လမ္း အတၾင္း လူသားတိုႚ ပထမဆံုး လၿတ္တင္ လိုက္သည့္ ႓ဂိႂဟ္တု ဴဖစ္ပၝသည္။ ဤ 'စပၾတ္နစ္' အေရးက ဆိုဗီယက္ႎႀင့္ အေမရိက တိုႚဳကား အာကာသ စူးစမ္း ေလ့လာေရး ႓ပိႂင္ပၾဲ႒ကီးကို၊ ခလုတ္ဴဖႂတ္ ေပးလိုက္ သလို ရႀိသည္။ ဤ ႓ပိႂင္ပၾဲ႒ကီးကို အေဳကာင္းခံ ၍ပင္ စနစ္ သီအိုရီ၊ အင္ေဖာ္ေမးရႀင္း သိပၯံ ေဆာ့ဝဲ (လ) ပ႟ိုဂရမ္ ပညာ၊ ပေရာဂဵက္ စီမံခန္ႚခၾဲမႁ စေသာ ပညာရပ္ သစ္မဵား ပၾားစီး လာခဲ့ဴခင္း ဴဖစ္သည္။ အေမရိကန္ အထက္တန္း ေကဵာင္းမဵားတၾင္ သိပၯံႎႀင့္ သခဵႆာကို အထူး အေလးထား သင္ဳကား လာခဲ့သည္ မႀာလည္း ဆိုခဲ့ပၝ စပၾတ္နစ္ တၾန္းအား ေဳကာင့္ပင္ ဴဖစ္သည္။ ထိုႚထက္ ပို၍ ကဵယ္ဴပန္ႚေသာ အဓိပၯာယ္ႎႀင့္ ဆိုရလ႖င္ ဤ႓ပိႂင္ပၾဲ ႒ကီး၏ အကဵိႂးဆက္ ေဳကာင့္သာ စီးပၾားေရး ေလာက ထဲသိုႚ ဓနႎႀင့္ ဆက္စပ္ ေနေသာ ပညာသစ္မဵား ထိုးသၾင္း ခဲ့ဳကဴခင္း ဴဖစ္ပၝသည္။

ဤတၾင္ စီးပၾားေရး အေဴပာင္းအလဲ ႎႀင့္အတူ ယဥ္ေကဵးမႁႎႀင့္ ႎိုင္ငံေရး တိုႚလည္း က႗ဲကူး ေရပၝ ဆိုသလို လိုက္ပၝ လာခဲ့သည္။ လၾန္ခဲ့ေသာ ရာစုမႀ စက္မႁ ေတာ္လႀန္ေရးက အိုင္ဒီယာ သစ္မဵား ေဆာင္ဳကဥ္း ေပးခဲ့သည့္ အတိုင္းပင္ ဴဖစ္သည္။ ယေနႚ ပညာ စီးပၾားေရး ကလည္း ပံုသၸာန္သစ္ ယဥ္ေကဵးမႁကို သယ္ေဆာင္ လာခဲ့ ပၝေတာ့သည္။

သည္လိုႎႀင့္ ၁၉၅၀ အလၾန္ ႎႀစ္မဵားမႀာ တယ္လီေဗးရႀင္းကို ေလာကလံုး သေဘာ ေဆာင္ေစ လိုက္ဴခင္းႎႀင့္ 'အဲလဗစ္ ပရက္စေလ' ကို မိတ္ဆက္ ေပးလိုက္ေသာ ကာလ ဴဖစ္လာသည္။ 'ဖန္ဒၝ စထရက္တို ကက္(စ)တာ' အီလက္ထရစ္ ဂီတာႎႀင့္ 'ေရာ့အင္႟ိုး (လ)' ေခတ္ ဴဖစ္လာသည္။ ေသနတ္ပစ္ ဟီး႟ိုးမဵားႎႀင့္ 'ေပဵာ္႟ၿင္စၾာ ညားဳက ေလသတည္း' ဇာတ္ေပၝင္း ခန္းမဵားဴဖင့္ ဖန္တရာ ေတေနေသာ ဟိုလီးဝု ဇာတ္လမ္း မႀာလည္း၊ သူရဲေကာင္း မဆန္ေသာ 'ဂဵိမ္းဒင္း' ႎႀင့္ 'မာလၾန္ဘရန္ဒို' တိုႚ ကိုယ္စား ဴပႂသည့္ 'အင္တီဟီး႟ိုး' ဇာတ္ေကာင္ စ႟ိုက္သိုႚ ေ႟ၾႚလာသည္။ မႎုႍ ေဗဒ ပညာရႀင္ မဵားက 'ဘိ(ထ) မဵိႂးဆက္' (Beat Generation) ဟု ေခၞဳက သလို၊ 'ဟစ္ပီ' ဟု လူသိ မဵားေသာ လူငယ္ မဵား၏ ေခတ္ ဴဖစ္ပၝသည္။ သူတိုႚ တေတၾက၊ 'ကိုယ့္အလုပ္ ကိုလုပ္' (doing your own thing) ဆုိေသာ ႎႁန္းစံသစ္ကို ဂုဏ္တင္ လာဳကသည္။ စက္မႁေခတ္ အစုအေဝး လူႚအဖၾဲႚအစည္းႎႀင့္၊ အသားကဵ ညီႌၾတ္ေနေသာ တန္ဖိုးမဵားကို အတိအကဵ ခဵိန္ပစ္ လိုက္ေသာ စိတ္ေခၞခဵက္ ဴဖစ္ေတာ့သည္။

၁၉၆၀ အလၾန္ ႎႀစ္မဵားကား၊ ဗီယက္နမ္စစ္ ဆန္ႚကဵင္ေရး ဆႎၬဴပပၾဲ မဵားႎႀင့္ ႎိုင္ငံသား အခၾင့္အေရး၊ ဣတၪိယ အခၾင့္အေရး စေသာ အခၾင့္အေရး ေပၝင္းစံု ေတာင္းဆို လႁပ္ရႁားမႁ ကာလ ဴဖစ္သည္။ ၁၉၆၆ ခုႎႀစ္တၾင္ 'အမဵိႂးသမီး ေရးရာ ႎိုင္ငံလံုး အဖၾဲႚအစည္း႒ကီး' (NOW) က ယခုလို ေဳကညာခဵက္ ထုတ္ဴပန္ လိုက္သည္။ 'ယေနႚ တကၡႎိုလိုဂဵီက ႔ကက္သားမ႖င္မႀ လာေသာ ခၾန္အား ကိုသာ အလုပ္၏ မႀတ္ေကဵာက္ အဴဖစ္ ခံယူေသာ ႎႁန္းစံေဟာင္းကို ပယ္လိုက္ ေလ႓ပီ။ တီထၾင္ ဖန္တီးမႁႎႀင့္ ယႀဥ္ေသာ ဥာဏ္ပညာ စၾမ္းအားတိုႚ အထူး လိုအပ္ လာေခဵ႓ပီ' ဟူ၏။ ဤသိုႚ တကၡႎိုလိုဂဵီ အေ႟ၾႚႛကို မႀန္ကန္စၾာ ေထာက္ဴပ ႓ပီးမႀ 'စီးပၾားေရး ဘဝတၾင္ အမဵိႂးသမီးမဵား တရား မ႖တစၾာ ပၝဝင္ခၾင့္ ရေရး' ကို ေတာင္းဆို ခဲ့ဳကသည္။ ခၾန္အား ဝၝဒကို ကဵကဵနန စိန္ေခၞ လိုက္ေသာ၊ အဴပင္းစား ႟ိုက္ခဵက္ တခု ဴဖစ္ပၝသည္။

ကမာၲတဝန္း မီဒီယာ ေလာက,က၊ သဘင္ ဆန္ေသာ ဴဖစ္ရပ္ မဵႂိးစံု တၾင္သာ အာ႟ံု ကဵက္စားလဵက္ ရႀိေသာ ဤ ကာလ႒ကီးတၾင္၊ ထိပ္တန္း သိပၯံပညာရႀင္ တစု၏ အေရး႒ကီးေသာ အလုပ္ တခု ကိုမူ ေတာ္ေတာ္မဵားမဵားက မဵက္စိ လ႖မ္းခဲ့ ဳကသည္။ ပင္တာဂၾန္က ကမကထ လုပ္သည့္ ARPANET အမည္ရႀိ (ထိုစဥ္က လူသိနည္းေသာ) တကၡႎိုလိုဂဵီ အသစ္ ဴဖစ္ပၝသည္။ စင္စစ္ ဤတကၡႎို လိုဂဵီကား ႎႀယ္ႎႀယ္ရရ မဟုတ္။ ေနာင္တခဵိန္၊ ကမာၲ႒ကီး တခုလံုးကို ေမႀာက္လႀန္ ေဴပာင္းလဲ ပစ္ေစမည့္ 'အင္တာနက္' ၏ ေရႀႚေတာ္ေဴပး ဴဖစ္ေပသည္။

ေတာ္ေတာ္မဵားမဵား၏ အဴမင္တၾင္၊ စီးပၾားေရးသစ္ ဆိုသည္မႀာ ၁၉၉၁ အလၾန္ ႎႀစ္မဵားက ေပၞထၾက္ခဲ့ေသာ 'စေတာ့ ေစဵးကၾက္ ပူေဖာင္း၏ ထုတ္ကုန္ တရပ္သာ ဴဖစ္ေနသည္။ ပူေဖာင္း ေပၝက္သည္ႎႀင့္ စီးပၾားေရး သစ္လည္း နိႉိတံ႓ပီဟု သေဘာ ယူခဲ့ဳက သည္က မဵားသည္။ သမိုင္းကို ဴပန္ဳကည့္ လိုက္လ႖င္မူ၊ ဤအထင္ ဤအဴမင္ မဵား၏ အဓိပၯၝယ္ ကင္းမဲ့မႁကို၊ ဆဝၝး ႎိုင္ပၝလိမ့္မည္ ထင္ပၝသည္။

ရယ္စရာ သတင္း

လူႚအဖၾဲႚအစည္း ကိုေရာ၊ လူႚအဖၾဲႚအစည္း အတၾင္း မႀီတင္း ေနထိုင္ ဳကေသာ လူမဵား၏ ဘဝမဵား ကိုပၝ ထူးထူးဴခားဴခား အေဴပာင္းအလဲ မရႀိေစဘဲ၊ တကၡႎိုလိုဂဵီ ေဟာင္းကုိ သာမက အုပ္ခဵႂပ္ေရး ယႎၩရား ေဟာင္းကိုပၝ အစားထိုး ေနရာ ယူခဲ့ဳကေသာ 'ေတာ္လႀန္ေရး' ေတၾ မနည္းမေနာ ရႀိခဲ့ ဖူးပၝသည္။ ဤသည္ မဵားကို သမိုင္း ဆရာမဵားက ဥပမာေပၝင္း ေဴမာက္ဴမားစၾာႎႀင့္၊ မႀတ္တမ္း တင္ခဲ့ဳက႓ပီ ဴဖစ္သည္။ သိုႚႎႀင့္တိုင္၊ ယေနႚ ႒ကံႂဆံု ေနရေသာ အစစ္အမႀန္ ေတာ္လႀန္ေရး သည္ကား၊ တည္ဆဲ အဖၾဲႚအစည္း မဵားႎႀင့္ တကၡႎိုလိုဂဵီ မဵားကို အစားထိုး ေနရာ ယူ႟ံုမ႖ မက၊ ထိုႚထက္ ပိုမို နက္႟ႁိုင္းေသာ အေဴပာင္းအလဲ မဵားကို ေဆာင္ဳကဥ္း လာလဵက္ ရႀိေနသည္။ လူမႁ စိတ္ပညာရႀင္မဵား ေဴပာဆို ေနဳကေသာ 'လူႚအဖၾဲႚအစည္း၏ ဖၾဲႚစည္းပံု အခန္း ကၸ' ဆိုသည္ ကိုပၝ၊ ဆိုခဲ့ပၝ ေတာ္လႀန္ေရး မဵားက တရစပ္ ႓ဖိႂခဵလဵက္ ရႀိေနသည္။

ႎိုင္ငံ ေတာ္ေတာ္မဵားမဵားရႀိ အဆိုပၝ အစဥ္အလာ ဖၾဲႚစည္းပံ ုအခန္း ကၸမဵားမႀာ၊ ပညာ စီးပၾားေရးကို ဦးတည္႓ပီး အလၾန္ဴမင့္ေသာ ဴမန္ႎႁန္းဴဖင့္ ေဴပာင္းလဲလဵက္ ရႀိသည္။ ခင္ပၾန္းသည္ႎႀင့္ ဇနီးမယား၊ မိဘႎႀင့္ သားသမီး၊ ပေရာ္ဖက္ဆာႎႀင့္ ေကဵာင္းသား၊ ေဘာ့(စ)ႎႀင့္ အလုပ္သမား၊ အလုပ္အမႁေဆာင္ႎႀင့္ အဖၾဲႚေခၝင္းေဆာင္ စေသာ အခန္းကၸ အသီးသီးတၾင္ စိတၨေဗဒ အရေရာ၊ စီးပၾားေရး အရပၝ၊ ဂယက္ ႟ိုက္ခတ္မႁမဵား အမႀန္ပင္ ရႀိေနသည္။ အေဳကာင္းဴခင္းရာ ကိစၤ အမဵားစုမႀာ၊ လူတဦးခဵင္း စီ၏ လုပ္ငန္း ေဆာင္တာ သက္သက္မ႖ မဟုတ္ေတာ့ဘဲ၊ လူမႁေရး ေမ႖ာ္ကိုးခဵက္ မဵားပၝ တၾဲဘက္ ပၝဝင္လဵက္ ရႀိေနသည္။

အလုပ္ ခန္ႚထားဴခင္း၊ အလုပ္ ဴဖတ္ဴခင္း စေသာ ကိစၤမဵား၏ အကဵိႂးဆက္မဵား မႀာလည္း၊ ပို၍ ပို၍ပင္ အနက္ ေထၾဴပားမႁ မဵားႎႀင့္ စခန္း သၾားေန ရသည္။ လုပ္ငန္း တာဝန္ႎႀင့္ ရပိုင္ခၾင့္ တိုႚကို အဆက္မဴပတ္ ဆိုသလို ဴပန္လည္ ညိၟႎိႁင္းရင္း၊ ပဋိပကၡ သေဘာ ေဆာင္သည္ မဵားပင္ ရႀိလာသည္။ ဆရာဝန္၊ သူနာဴပႂ စေသာ ေဆးပညာႎႀင့္ ေရႀႚေန၊ အလၾတ္စံုေထာက္၊ ရဲအရာရႀိ စေသာ ဥပေဒႎႀင့္ အသက္ေမၾး ဝမ္းေကဵာင္း ဴပႂရ သူမဵား၏ အလုပ္မဵား ဆိုလ႖င္၊ စက္မႁ ေတာ္လႀန္ေရး ေနာက္ပိုင္း မ႒ကံႂဖူးေသာ အတိုင္းအတာႎႀင့္ စိန္ေခၞ ခံရလဵက္ ရႀိေနသည္။ ဴပန္လည္ အဓိပၯၝယ္ ဖၾင့္ရ မလိုပင္ ရႀိလာသည္။ သိုႚႎႀင့္အမ႖ စိတ္ဖိစီးမႁမဵား၊ ကိုယ္အား စိတ္အား ခဵံႂးခဵံႂးကဵ လာသည္မဵား မႀာလည္း မဴမင္ခဵင္ အဆံုး ဴဖစ္လာရသည္။

ေတာ္လႀန္ေရး၏ လက္တံ မဵားက၊ နယ္နိမိတ္ အကန္ႚအသတ္ မဵိႂးစံုကို ႟ိုက္ခဵိႂး ေခဵဖဵက္ လိုက္သည္ မဵားလည္း ရႀိလာသည္။ စက္မႁေခတ္ လူႚအဖၾဲႚအစည္းက၊ အိမ္းတၾင္း ဘဝႎႀင့္ လုပ္ငန္းခၾင္ ဘဝကို ရႀင္းရႀင္းလင္းလင္း စည္းဴခား ေပးခဲ့သည္။ အိုးမကၾာ အိမ္မကၾာ အလုပ္ လုပ္သူမဵား၊ သန္းႎႀင့္ခဵီ ထၾက္ေပၞ လာေနေသာ မဵက္ေမႀာက္ ေခတ္တၾင္ အဆိုပၝ 'ဘယ္သူက ဘယ္သူႚ အတၾက္ အလုပ္ လုပ္ေနရ သနည္း' ဆိုေသာ အလၾန္ ႟ိုးရႀင္းသည့္ ေမးခၾန္း ကိုပင္၊ အေဴဖရ ခက္သည့္ အေနအထား ဴဖစ္လာသည္။

အေမရိကန္ အလုပ္သမား ဝန္႒ကီး အဴဖစ္ တာဝန္ ယူဖူးေသာ ေရာဘတ္ရစ္ (ခဵ )က၊ "ယေနႚ အေမရိကန္ အလုပ္ အင္အားစုတၾင္ လၾတ္လပ္ေသာ ကန္ထ႟ိုက္ အလုပ္သမားမဵား၊ ဖရီး ေအးဂဵင့္မဵားႎႀင့္ ကုမၯဏီ 'ဘီ' မႀ ဝန္ထမ္း ဴဖစ္သည့္တိုင္ ကုမၯဏီ 'ေအ' အတၾက္ အလုပ္ လုပ္ေပး ေနသူမဵားက၊ အေရး႒ကီးေသာ အခန္း ကၸာမႀ ပၝဝင္လဵက္ ရႀိေန႓ပီ” ဟု ေထာက္ဴပ ခဲ့ဖူးသည္။ သိုႚႎႀင့္ အမ႖၊ "မဳကာခင္ ႎႀစ္မဵား အတၾင္း ကုမၯဏီ၊ ဝန္ထမ္း၊ ဝင္ေငၾ စီးဆင္းမႁ၊ လုပ္ပိုင္ခၾင့္ တာဝန္ …. စသည္ မဵားကို ဴပန္လည္ အဓိပၯၝယ္ ဖၾင့္ရ ေတာ့မည္" ဟု သူက ဆိုသည္။

ဤသိုႚ နယ္နိမိတ္မဵား မႁန္ဝၝး လာသည္မႀာ ကုမၯဏီ ေလာက လုပ္ငန္း နယ္ပယ္တၾင္ သာမဟုတ္။ ပညာ ေလာက တၾင္လည္း အလားတူပင္ ဴဖစ္သည္။ စက္မႁေခတ္ ကလို ပညာရပ္ တခုခဵင္းစီ စည္းသတ္ ရပ္တည္လိုႚ မရေတာ့တဲ့၊ ဘာသာ ဆက္စပ္ ပတ္သက္ လာဴခင္း (transdisciplinary) ဟု ဆိုဳကသည္။ သိုႚႎႀင့္အမ႖ ဘာသာရပ္ တခုခုကို စပၝယ္ရႀယ္လိုက္ (စ) လုပ္ႎိုင္႟ံု မ႖ႎႀင့္၊ မလံုေလာက္ ေတာ့သလို ဴဖစ္လာ ရသည္။

နိစၤဓူဝ ဳကားေန ႒ကံႂေန ရေသာ ေပၝ့ (ပ) ဂီတကို ဳကည့္လိုက္လ႖င္၊ ဤသေဘာကို ပို၍ ထင္ထင္ရႀားရႀား ဴမင္ရ ပၝလိမ့္မည္။ အေရႀႚဂီတ၊ အေနာက္ဂီတ၊ ေရာ့(ခ)၊ ဟစ္(ပ)ေဟာ့(ပ) တကၡႎို၊ ရီထ႟ို၊ ဒစ္စကုိ စေသာ ပံုသဏၵာန္ အသီးသီးဳကား၊ နယ္ဴခားမဵဥ္းမဵား မႁန္ဝၝးရာမႀ ေပဵာက္ကၾယ္ လာ႓ပီး၊ အခဵင္းခဵင္း ေပၝင္းစပ္ လာဳကသည္။ မဵိႂးစပ္ လာဳကသည္။ တီးဝိုင္း မဵႂိးစံုမႀ ေတးသၾား၊ တူရိယာ မဵႂိးစံုမႀ သံစဥ္ႎႀင့္ မတူ ဴခားနားေသာ၊ ဆိုပံု ဆိုေပၝက္ မဵႂိးစံုကို ေရာစပ္ ႒ကိတ္ေခဵ ပစ္လိုက္ေသာ 'ဗႎၭမိႍက ဂီတ' (mash-up music) ဆိုသည္ပင္ ေပၞထၾက္ လာသည္။ ဤ ဂီတသစ္ကို ဖန္တီး လိုက္သူမဵားမႀာ၊ ဂီတ ထုတ္လုပ္သူ (ဂီတ ပညာရႀင္မဵား) မဟုတ္။ ဂီတ စားသံုးသူ (လူငယ္ ပရိသတ္) ေတၾ ကိုယ္တိုင္ ဴဖစ္သည္။ သိုႚႎႀင့္အမ႖၊ လူငယ္ ဂီတ ဝၝသနာ အိုးေတၾ စုေလ့ ရႀိေသာ ကဖီးဆိုင္ မဵားသည္ပင္၊ ဂီတ အႎုပညာ တကၠသုိလ္ေတၾ ဴဖစ္လာ ေတာ့သည္။

တီဗီၾခရင္ ထက္ကို ဳကည့္လိုက္ လ႖င္လည္း၊ ဤ သေဘာကို ပီပီဴပင္ဴပင္ ေတၾႚႎိုင္ ပၝေသးသည္။

အလားတူ ႟ုပ္သံ ဇာတ္လမ္းတၾဲမဵား၊ ဒရမ္မာ ဇာတ္လမ္းမဵား တၾင္လည္း ေဳကာ္ဴငာ ေတၾက ေဖာက္ဝင္ လာတတ္သည္။ ေဴဖေဖဵာ္ေရးႎႀင့္ ေစဵးကၾက္ဖၾင့္ အလုပ္ဳကား၊ နယ္ဴခား မဵဥ္းမဵား အေငၾႚ ပဵံသၾားသည့္ သေဘာ ဴဖစ္ပၝသည္။

သဘာဝ အဴခင္းအရာဟု ဆိုႎိုင္ေသာ 'လိင္' အရ ခၾဲဴခား သတ္မႀတ္မႁမဵား သည္ပင္၊ မႁန္ဝၝးရာမႀ ေပဵာက္စ ဴပႂလာ႓ပီဟု ဆိုႎိုင္သည္။ ယခင္က homosexual ႎႀင့္ bisexual သာ ရႀိရာမႀ၊ ယခု transexual ဆိုေသာ ေဝၝဟာရသစ္ တိုးလာသည္။ ခၾဲစိတ္ ကုသမႁဴဖင့္ ေယာကဵ္ား, မိန္းမ၊ လိင္ေဴပာင္းသည့္ အေလ့အထသစ္ ဴဖစ္ပၝသည္။ ဤသိုႚေသာ transexual တဦး ဴဖစ္သည့္၊ ေဝၝ (လ) လမ္းမ႒ကီးမႀ ကၾန္ပဵႃတာ က႗မ္းကဵင္သူ ရစ္ကီအန္းဝီ (လ) ခဵင္ ကဆိုလ႖င္၊ 'သူ', 'သူမ' ဆိုေသာ နာမ္စား အသံုးအႎႁန္း ကိုပင္၊ မေကဵမနပ္ ကန္ႚကၾက္ ေနသည္။

ေဴပာရလ႖င္ စီးပၾားေရး၊ လူမႁေရးႎႀင့္ တကၡႎိုလိုဂဵီ အေဴပာင္းအလဲ မဵားက၊ က႗န္ေတာ္ တိုႚကို ဒလဳကမ္း ဗံုး႒ကဲ တိုက္ခိုက္ ေနသလို ရႀိေတာ့သည္။ ဤ အခင္းအကဵင္း ေအာက္တၾင္၊ အသစ္ ဴဖစ္ထၾန္း လာေသာ အခန္းကၸ အားလံုး၊ အခၾင့္အေရး ေတာင္းဆိုမႁ အားလံုး ဆက္လက္ ရႀင္သန္ ႎိုင္လိမ့္ မည္ေတာ့၊ မဟုတ္ တန္ရာ။ တခဵိန္တၾင္၊ သူႚအလိုလို ေပဵာက္ကၾယ္ သၾားႎိုင္သည္ မဵားလည္း၊ မနည္းမေနာ ရႀိပၝ လိမ့္မည္။ သိုႚႎႀင့္တိုင္၊ ေတာ္လႀန္ေရး လကၡဏာ ေဆာင္လာေသာ၊ ယေနႚ အေဴပာင္းအလဲ မဵားကို ေလ႖ာ့တၾက္ လ႖င္ကား၊ အေတၾးမႀား၊ အယံုမႀား၊ အစၾဲမႀား သံသရာမႀ၊ ႟ုန္းမထၾက္ႎိုင္ ဴဖစ္ဖိုႚ ေသခဵာသည္။

ကမာၲ႒ကီးမႀာ အ႒ကီးအကဵယ္ ေဴပာင္းလဲလဵက္ ရႀိေန႓ပီ ဴဖစ္သည္။ ဤ အေဴပာင္းအလဲမႀာ၊ သဘင္ ဆန္ေကာင္း ဆန္မည္ ဴဖစ္ေသာ္လည္း၊ ေနာက္ေဳကာင္း ဴပန္လိမ့္ မည္ကား မဟုတ္ေခဵ။

ကမာၲလံုးခဵီ - အိုင္တီ

ယခုအခၝ ကမာၲ ႓ဂိႂဟ္ေပၞတၾင္ ပီစီ အလံုးေပၝင္း သန္း ရႀစ္ရာေကဵာ္ ရႀိေန႓ပီ ဴဖစ္သည္။ လူခုနစ္ေယာက္ (သိုႚမဟုတ္) ရႀစ္ေယာက္တၾင္ ကၾန္ပဵႃတာ တလံုးႎႁန္းကဵ ဴဖစ္သည္။

ယခုအခၝ ကၾန္ပဵႃတာ ခဵစ္ (ပ) ေပၝင္း ၅၀၀ ဘီလီယံေကဵာ္ ရႀိေန႓ပီး ဴဖစ္သည္။ အမဵားစုတၾင္၊ ထရန္စစၤတာ ေပၝင္း သန္း ၁၀၀ ေကဵာ္မ႖ အထိ ပၝဝင္သည္။ အလၾန္ ေသးငယ္ေသာ ခဵစ္ (ပ) ဴပားေလး တခဵပ္မႀာပင္၊ ေမာ္လီကဵႃး အ႟ၾယ္ ထရန္စစၤတာေပၝင္း ဘီလီယံ (သိုႚမဟုတ္) ထရီလီယံႎႀင့္ ခဵီ၍၊ ထည့္သၾင္း ႎိုင္ေသာ နည္းလမ္း ရႀိေန႓ပီဟု ဆိုသည္။

ယခုအခၝ ကမာၲႚ ႓ဂိႂဟ္ေပၞတၾင္ အသက္ရႀင္ ေနထိုင္သူတိုင္း ဖၾင့္ႎိုင္ ပိတ္ႎိုင္၊ ကလစ္ ႎႀိပ္ႎိုင္ေသာ ဒစ္ဂဵစ္တယ္ ခလုတ္ေပၝင္း၊ ေလးဘီလီယံမ႖ ရႀိေန႓ပီ ဴဖစ္သည္။

ယခုအခၝ ပို၍ ပို၍ အစၾမ္း ထက္ေသာ ခဵစ္ (ပ) ဴပားေပၝင္း တရာ ဘီလီယံခန္ႚ၊ ႎႀစ္စဥ္ ေစဵးကၾက္ထဲ ႓ပံႂကဵ လာသည္ဟု ဆိုသည္။

၂၀၀၂ ခုႎႀစ္က၊ ဂဵပန္ ကုမၯဏီ တခုမႀ Earth Simulator ဟု ေခၞေသာ ကၾန္ပဵႃတာ တလံုးကို တည္ေဆာက္ ခဲ့သည္။ ကမာၲလံုးခဵီ ရာသီဥတု အေဴပာင္းအလဲကို ခန္�