ကာရစ္ဘီယံ ကၾင္းဆက္

ေရနံႎႀင့္ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚ ကုမၯဏီမဵားက ႓ဗိတိန္ႎိုင္ငံ၏ အခၾန္ကင္းလၾတ္ခၾင့္ ဴပႂထားရာ ကာရစ္ဘီယံ ပင္လယ္ေကၾႚရႀိ က႗န္းငယ္မဵားႎႀင့္ ဘာဴမႃဒၝ ေဒသကို အသံုးခဵ ပံုဖဵက္ကာ ဴမန္မာႎိုင္ငံ အတၾင္း ရင္းႎႀီး ဴမၟႂပ္ႎႀံမႁမဵား လုပ္ေဆာင္ေနလ႖က္ ရႀိသည္။ ဤနည္းအားဴဖင့္ သူတိုႛက ႎိုင္ငံတကာ စီးပၾားေရး ပိတ္ဆိုႛ ဒဏ္ခတ္မႁမဵားကို ေရႀာင္ကၾင္းႎိုင္ဳကသလို၊ လူအမဵား အာ႟ံုစိုက္ ေဝဖန္ခံရဴခင္းမႀလည္း ကင္းလၾတ္ခၾင့္ ရေနေစသည္။

အေမရိကန္ ဴပည္ေထာင္စုႎႀင့္ ဥေရာပ သမဂၢတိုႛက စစ္အစိုးရကို အထီးကဵန္ ဖယ္ကဵဥ္ထားေရးႎႀင့္ ဒီမိုကေရစီ ဴပႂဴပင္ ေဴပာင္းလဲမႁမဵား ဴဖစ္ေပၞ လာေစရန္ ဖိအားေပးသည့္ အေနႎႀင့္ ဴမန္မာႎိုင္ငံ အေပၞ စီးပၾားေရး အရ အေရးယူ ဒဏ္ခတ္ ထားဳကေသာ္လည္း ဴမန္မာႎိုင္ငံ၏ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚထုတ္ လုပ္ငန္းက ႒ကီးထၾား တိုးတက္ေနလဵက္ ရႀိသည္။

ဤကၸ အတၾက္ ရင္းႎႀီး ဴမၟႂပ္ႎႀံမႁ အခဵႂိႚမႀာ အိမ္နီးခဵင္း ႎိုင္ငံမဵား ဴဖစ္ဳကသည့္ တ႟ုတ္ႎိုင္ငံ၊ ထိုင္းႎိုင္ငံႎႀင့္ အိႎၬိယႎိုင္ငံ တိုႛမႀ ဝင္ေရာက္ လာေနဳက႓ပီး ၎ႎိုင္ငံမဵားက စီးပၾားပိတ္ဆိုႛ ဒဏ္ခတ္သည့္ မူအေပၞလည္း ဆန္ႛကဵင္ ရပ္တည္ ေနခဲ့ဳကသည္။ သိုႛေသာ္ ဤရင္းႎႀီး ဴမၟႂပ္ႎႀံမႁမဵားတၾင္ အေနာက္တိုင္း ကုမၯဏီမဵားက ဘၸာေရး အရ ပတ္သက္ ဆက္စပ္မႁမဵားလည္း ရႀိေနဳက႓ပီး ၎တိုႛက ပံုဖဵက္ ဖံုးကၾယ္၍ ေဆာင္႟ၾက္ ေနဳကသည္ဟု လူႛအခၾင့္အေရး လႁပ္ရႀားသူမဵားက ဆိုေနဳကသည္။

ဴမန္မာႎိုင္ငံ၏ အမဵႂိးသား စီမံကိန္းႎႀင့္ ဖၾံႚ႓ဖိႂး တိုးတက္မႁ ဝန္႒ကီးဌာနက ေဖာ္ဴပခဲ့ရာတၾင္ ၂၀၀၇ ခုႎႀစ္ အတၾင္း ဴမန္မာႎိုင္ငံရႀိ ႎိုင္ငံဴခား ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံမႁ ပမာဏ အေမရိကန္ ေဒၞလာ ၅၀၅ သန္း အနက္ ၉၀ ရာခိုင္ႎႁန္းမႀာ ေရနံႎႀင့္ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚ တူးေဖာ္ေရး လုပ္ငန္းမဵား အတၾက္ ဝင္ေရာက္ လာခဲ့ဳကသည္ဟု ဆိုပၝသည္။

စုစုေပၝင္း ပမာဏ အေမရိကန္ ေဒၞလာ ၄၇၅ သန္းမႀာ စၾမ္းအင္ တူးေဖာ္ ထုတ္လုပ္ေရး လုပ္ငန္းမဵားသိုႛ ၀င္ေရာက္ ဴမၟႂပ္ႎႀံခဲ့ဳက႓ပီး ၂၀၀၆ ခုႎႀစ္ ပမာဏႎႀင့္ ႎိႁင္းယႀဥ္လ႖င္ ၃ ဆခၾဲေကဵာ္ တိုးတက္မဵားဴပား လာခဲ့သည္ဟု ၎ဝန္႒ကီး ဌာန၏ စာရင္းမဵား အရ သိရႀိဳကရသည္။

ဴမန္မာႎိုင္ငံက ေဖာ္ဴပရာတၾင္ ၂၀၀၇ ခုႎႀစ္ အတၾင္း ေရနံႎႀင့္ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚ လုပ္ငန္းမဵား အတၾင္း ရင္းႎႀီး ဴမၟႂပ္ႎႀံမႁမဵား၏ ၄၀ ရာခိုင္ႎႁန္းမႀာ ႓ဗိတိန္မႀ လာဳကသည္ဟု ဆိုပၝသည္။ ႓ဗိတိန္ အစိုးရမႀာ ဴမန္မာ စစ္အစိုးရ အေပၞ ကဵယ္ကဵယ္ေလာင္ေလာင္ ဴပစ္တင္ ေဝဖန္ထား႓ပီး ပိုမို တင္းကဵပ္သည့္ အေရးယူမႁမဵား ခဵမႀတ္ရန္လည္း တေလ႖ာက္လံုး တိုက္တၾန္း လာခဲ့သည္။

သိုႛေသာ္လည္း လန္ဒန္ရႀိ ႓ဗိတိန္ အစိုးရကမူ တိုး၍ ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံမႁမဵား ဴပႂေနသည္ ဟူသည့္ အခဵက္ကို ဴငင္းပယ္ေနဆဲ ဴဖစ္ပၝသည္။ သူတိုႛက ေဖာ္ဴပဳကရာတၾင္ ႓ဗိတိန္ႎိုင္ငံ၏ ရင္းႎႀီး ဴမၟႂပ္ႎႀံမႁမဵားသည္ ကုမၯဏီမဵား အေပၞ အစိုးရႎႀင့္ ဴပည္သူမဵား၏ ဖိအားေပးမႁႎႀင့္ ဥေရာပ သမဂၢက ကမကထ ဴပႂေနသည့္ အေရးယူ ေဆာင္႟ၾက္မႁမဵားေဳကာင့္ တႎႀစ္လ႖င္ အနည္းဆံုး ေဒၞလာ ၃ သိန္းမ႖ အထိ ကဵဆင္း ေနသည္ဟု ဆိုပၝသည္။

ဴမန္မာႎိုင္ငံမႀ ေပၞထၾက္လာသည့္ စာရင္း ကိန္းဂဏန္းမဵားမႀာလည္း ရာႎႁန္းဴပည့္ ယံုဳကည္ ကိုးစား၍ မဴဖစ္ႎိုင္ပၝ။ အေဳကာင္းမႀာ ဴမန္မာ့ စီးပၾားေရးက မဴမင္သာသည့္ တၾင္းနက္႒ကီး သဖၾယ္ ဴဖစ္ေန႓ပီး ကမာၲႚဘဏ္ႎႀင့္ အဴပည္ဴပည္ ဆိုင္ရာ ေငၾေဳကးရန္ပံုေငၾ အဖၾဲႚ (အိုင္အမ္အက္ဖ္) တိုႚကပင္ သူတိုႛ၏ ဖၾံႚ႓ဖိႂးေရး ေခဵးေငၾမဵား ေပးအပ္မည့္ ႎိုင္ငံမဵား စာရင္းမႀ ပယ္ဖဵက္ ထားခဲ့ဳကပၝသည္။ ဴမန္မာႎိုင္ငံက ေ႔ကး႓မီမဵား ေပးဆပ္ရန္ ဴပႍနာ ရႀိေန႓ပီး ဘၸာေရး အရ ကူညီ ေထာက္ပံ့ႎိုင္ရန္ အနိမ့္ဆံုး လိုအပ္သည့္ စာရင္း ဇယားမဵားကိုလည္း တင္သၾင္းရန္ ပဵက္ကၾက္ ေနဳကပၝသည္။

သိုႛေသာ္လည္း ဴမန္မာႎိုင္ငံ အတၾင္းသိုႛ အဴခား ေနရာမဵားမႀ ေငၾေဳကးမဵား စီးဝင္ ေနဳကဆဲ ဴဖစ္သည္။ ဤသိုႛ ေငၾေဳကး စီးဝင္ေနသည့္ ေနရာမဵားတၾင္ အခၾန္ကင္းလၾတ္ ေရႀာင္တိမ္းႎိုင္ရာဟု လူသိမဵားဳကသည့္ ႓ဗိတိသ႖ ဗာဂဵင္းအိုင္လင္း က႗န္းမဵား (British Virgin Islands) ႎႀင့္ ဘာဴမႃဒၝ က႗န္းမဵား ပၝဝင္ေနသည္ကို ေတၾႚရႀိ လာဳက႓ပီ ဴဖစ္သည္။

၎႓ဗိတိသ႖ အေစာင့္အေရႀာက္ခံ က႗န္းမဵားတၾင္ ေရနံႎႀင့္ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚ ကုမၯဏီ အမဵားအဴပားက မႀတ္ပံုတင္ ထားဳက႓ပီး အေမရိကန္၊ ႓ဗိတိန္ စသည့္ သူတိုႛ၏ အစိုးရမဵားက စီးပၾားေရး ဒဏ္ခတ္ ပိတ္ဆိုႛထားသည့္ အေဴခအေနကိုလည္း ေရႀာင္ကၾင္း၍ ေဆာင္႟ၾက္ႎိုင္ဳကပၝသည္။ ထိုမ႖မက ဴမန္မာႎိုင္ငံ အတၾင္း ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံမႁမဵား ဴပႂရန္လည္း မူရင္း ေနရာကို ပံုဖဵက္ ဖုန္းကၾယ္ ထားႎိုင္ဳကပၝသည္။

"ကဵေနာ္တိုႛ ေဴပာႎိုင္သေလာက္ ကေတာ့ ႓ဗိတိသ႖ ကုမၯဏီေတၾက ဴမန္မာႎိုင္ငံမႀာ သၾား႓ပီး ရင္းႎႀီး ဴမၟႂပ္ႎႀံေနတာ မဟုတ္ပၝဘူး။ ႓ဗိတိသ႖ ဗာဂဵင္းအိုင္းလင္းက႗န္း၊ ဒၝမႀမဟုတ္ ဘာဴမႃဒၝမႀာ လက္ခၾဲ ဖၾင့္ထားတဲ့ ႎိုင္ငံဴခား ကုမၯဏီေတၾက သူတိုႛရဲႚ ကုမၯဏီ အခၾဲေတၾကတဆင့္ ဴမန္မာႎိုင္ငံမႀာ သၾားေရာက္ ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံ ေနဳကတာပၝ" လန္ဒန္အေဴခစိုက္ ဴမန္မာ့အေရး လႁပ္ရႀားသူမဵား အဖၾဲႚ Burma Campaign UK ၏ ဒၝ႟ိုက္တာ မာ့က္ ဖာမာနာ (Mark Farmaner) က ဧရာဝတီ မဂၢဇင္းသိုႛ ေဴပာဴပသည္။

"႓ဗိတိသ႖ ဗာဂဵင္းအိုင္လင္းက႗န္းနဲႛ ဘာဴမႃဒၝက ယူေကရဲႚ အေစာင့္ေရႀာက္ခံ ေဒသေတၾ ဴဖစ္ေနေတာ့ (ဴမန္မာစစ္ အစိုးရ အေနနဲႛ) ႓ဗိတိသ႖ ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံမႁ ဆို႓ပီး မႀတ္ပံုတင္ စာရင္း သၾင္းလိုက္တာပၝ။ ကဵေနာ္တိုႛက ၁ဝ ႎႀစ္တိုင္တိုင္ ယူေက အစိုးရကို ဒီလို ေနရာမဵႂိးေတၾကို ပိတ္ပစ္ဖိုႛ၊ ႓ဗိတိန္ႎိုင္ငံကို ဒီလို အသံုးခဵခံေနရတဲ့ အေနအထားမဵႂိးကို ရပ္ဆိုင္းဖိုႛ တိုက္တၾန္း ေနခဲ့တာပၝ။ သူတိုႛကေတာ့ ဴငင္းပၝတယ္။ ဥေရာပ သမဂၢ တခုလံုး အေနနဲႛ စတင္ လႁပ္ရႀားလာတာမဵႂိး ဴဖစ္ေစခဵင္တယ္လိုႛသာ ေဴပာေနဳကပၝတယ္" ဟု မာ့က္ က ေဴပာသည္။

"ဴပင္သစ္ ေရနံ ကုမၯဏီ တုိတယ္လ္ (Total) နဲႛ အေမရိကန္ ေရနံ ကုမၯဏီ ယူႎိုကယ္၊ ခဵယ္ဗ႟ၾန္ (Unocal/Chevron) တိုႛ က ဘာဴမႃဒၝက တဆင့္ ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံမႁေတၾ လုပ္ေနဳကပၝတယ္။ ဒၝေတၾ အားလံုးကို စစ္အစိုးရရဲႚ စာရင္းမႀာ ႓ဗိတိန္ရဲႚ ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံမႁ အဴဖစ္ တၾက္ခဵက္ ေဖာ္ဴပေနဳကတယ္"ဟု လည္း ၎က ဆုိသည္။

Burma Campaign UK အဖၾဲႚက ဴမန္မာ စစ္အစိုးရႎႀင့္ စီးပၾားေရး ဆက္ဆံေနဳကသည့္ ကုမၯဏီမဵားကို အမည္စာရင္း ေဖာ္ဴပ၍ "ရႀက္ဖၾယ္ ကုမၯဏီမဵား" အဴဖစ္ စာရင္း ဴပႂစုခဲ့ပၝသည္။

ဤသိုႛ "နာမည္ပဵက္ ကုမၯဏီမဵား" စာရင္းတၾင္ ႎိုင္ငံရပ္ဴခား ကုမၯဏီ ၁၅၄ ခုကို အမည္ေဖာ္ဴပထား႓ပီး ေနာက္ဆံုး စာရင္းမဵားအရ ေရနံႎႀင့္ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚ တူးေဖာ္ထုတ္လုပ္ေရး လုပ္ငန္းမဵားတၾင္ တိုက္႟ိုက္ဴဖစ္ေစ၊ သၾယ္ဝိုက္၍ လက္ခၾဲ ကုမၯဏီမဵားမႀ တဆင့္ ဴဖစ္ေစ ပၝဝင္ ပတ္သက္ေနဳကသည့္ ကုမၯဏီ ၃၃ ခု ရႀိ ေနပၝသည္။

"ေနာက္ဆံုးစာရင္း ဴဖည့္သၾင္းခဲ့တဲ့ ကုမၯဏီေတၾကေတာ့ သတင္း အခဵက္အလက္ အသစ္ေတၾ ရတာရယ္၊ ဴမန္မာႎိုင္ငံ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚ လုပ္ငန္းမႀာ ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံမႁ အသစ္ေတၾ ထပ္တိုးလာလိုႛပၝ" ဟု ဤလႁပ္ရႀားမႁ၏ ညိၟႎိႁင္း ေဆာင္႟ၾက္ေရး တာ၀န္ခံ ေဂဵာ္နီ ခဵက္တာတၾန္ (Jonny Chatterton) က ဆိုပၝသည္။

ေနာက္ဆံုး ဴပႂစုထားသည့္ စာရင္းမဵား အရ ေရနံ၊ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚ လုပ္ငန္းႎႀင့္ ေရအားလ႖ပ္စစ္ စသည့္ အဴခား စၾမ္းအင္ဆိုင္ရာ လုပ္ငန္း စီမံခဵက္မဵားတၾင္ အသစ္ဝင္ေရာက္ ဴမၟႂပ္ႎႀံလာသည့္ ကုမၯဏီ ၁၄ ခု ရႀိေနပၝသည္။

ဤသိုႛ ပံုဖဵက္ ဝင္လာဳကသည့္ ကုမၯဏီမဵားသည္ MPRL E&P Limited (အမ္ပီအာရ္အယ္လ္ အီး အဲန္ ပီ လီမီတက္) ႎႀင့္ ခဵိတ္ဆက္၍ ဝင္လာဳကသည္ကို ေတၾႚရပၝသည္။ ၎ကုမၯဏီက စကႆာပူႎိုင္ငံတၾင္ ဌာနခဵႂပ္ ဖၾင့္လႀစ္ ထားေသာ္လည္း ႓ဗိတိသ႖ ဗာဂဵင္းအိုင္လင္း က႗န္းတၾင္ မႀတ္ပံု တင္ထားသည့္ ကုမၯဏီ တခုဴဖစ္သည္။

၎ MPRL E&P ကုမၯဏီက ေဒၞလာသန္း ၁၀၀ ေကဵာ္ဖိုး ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံခဲ့႓ပီး အထူးသဴဖင့္ ကုန္းတၾင္း မန္းေရနံေဴမ အတၾက္ ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံမႁမဵား ဴပႂခဲ့ပၝသည္။ မဳကာေသးမီ ကာလတၾင္ ၎ကုမၯဏီက ရခိုင္ ကမ္းလၾန္ ပင္လယ္ဴပင္ရႀိ ေအ-၆ လုပ္ကၾက္ (A 6 Block) တၾင္လည္း ရင္းႎႀီးမႁမဵား ဴပႂခဲ့ေဳကာင္း Burma Campaign UK အဖၾဲႚက ဆိုပၝသည္။

ဤသိုႛ အခၾန္ ကင္းလၾတ္ခၾင့္ရရာ ေဒသမဵားကို အေဴခခံ၍ ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံလာသည့္ ကုမၯဏီ တခုမႀာ ဖိုးကပ္စ္ အင္နာဂဵီ (Focus Energy) ဆိုသည့္ ကုမၯဏီဴဖစ္႓ပီး ကုန္းတၾင္း ေရနံ တူးေဖာ္ေရး လုပ္ငန္းမဵား ေဆာင္႟ၾက္ ေနပၝသည္။ ဖိုးကပ္စ္ အင္နာဂဵီ ကုမၯဏီ၏ ႟ံုးမႀာ ရန္ကုန္႓မိႂႚတၾင္ပင္ အေဴခစိုက္ ထားေသာ္လည္း ႓ဗိတိန္ရႀိ လႁပ္ရႀားေနသူမဵား၏ ေလ့လာ ေတၾႚရႀိခဵက္ အရ ႓ဗိတိသ႖ ကုမၯဏီတခု ဴဖစ္ေန႓ပီး ႓ဗိတိသ႖ ဗာဂဵင္းအိုင္းလင္း က႗န္းတၾင္ မႀတ္ပံု တင္ထားသည့္ ကုမၯဏီ တခု ဴဖစ္ပၝသည္။

ထိုႛအဴပင္ လူႛအခၾင့္အေရး လႁပ္ရႀားသူမဵားက ဴမန္မာႎႀင့္ အဴခား အာရႀႎိုင္ငံမဵားတၾင္ အလုပ္သမား အခၾင့္အေရး ခဵႂိးေဖာက္မႁမဵားေဳကာင့္ ဴပစ္တင္ ေဝဖန္ခံေနရသည့္ မေလးရႀား သစ္ကုမၯဏီ တခုဴဖစ္ေသာ ရင္မ္ဘူနန္ ဟိုင္ဂဵႃးအုပ္စု (Rimbunan Hijau Group) ကလည္း မဳကာေသးမီက ႓ဗိတိသႀဵ ဗာဂဵင္းအိုင္းလင္း က႗န္းတၾင္ မႀတ္ပံု တင္ထားသည့္ ၎၏ လက္ခၾဲ ရင္မ္ဘူနန္ ေရနံႎႀင့္ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚလုပ္ငန္း (Rimbunan Petrogas) ကို အသံုးခဵ၍ ဴမန္မာႎိုင္ငံရႀိ ေရနံႎႀင့္ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚလုပ္ငန္း အတၾင္းသိုႛ ေဴခခဵလာခဲ့ပၝသည္။

"႓ဗိတိသ႖ ဗာဂဵင္းအိုင္းလင္း က႗န္းနဲႛ ဘာဴမႃဒၝ ေဒသက ႓ဗိတိသ႖ အေစာင့္ေရႀာက္ခံ နယ္ေတၾပၝ။ ဘာဴမႃဒၝက႗န္းက အလၾန္ေသးေပမဲ့ ႎိုင္ငံရပ္ဴခား ေငၾေဳကး လုပ္ငန္းေတၾနဲႛ အလၾန္႔ကယ္ဝ ခဵမ္းသာ ေနဳကပၝတယ္။ တႎိုင္ငံလံုး ေကာ္ေဇာ ခင္းထားႎိုင္ေလာက္တဲ့ အထိ ခဵမ္းသာ ေနဳကပၝတယ္" ဟု ေဟာင္ေကာင္ အေဴခစိုက္ ေငၾေဳကး ခဝၝခဵမႁ ကိစၤ က႗မ္းကဵင္သူ၊ ေငၾေဳကး ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံမႁမဵား အတၾက္ အႎၩရာယ္ အကဲဴဖတ္ ေပးႎိုင္သူ ပီတာ ဂဲလို (Peter Gallo) က ဧရာဝတီ မဂၢဇင္းသိုႛ ေဴပာဴပပၝသည္။

"သိပ္႓ပီး လက္ခံ ယံုဳကည္ဖၾယ္ မရႀိတဲ့ ရႀင္းဴပခဵက္ တခုကေတာ့ (႓ဗိတိသ႖) အစိုးရ အေနနဲႛ ဒီ ကာရစ္ဘီယံ ပင္လယ္ေကၾႚ ေဒသက က႗န္းငယ္ေလးေတၾကို အခၾန္ကိစၤ ေရႀာင္တိမ္းတဲ့ ေနရာေတၾမႀာ အသံုးခဵဖိုႛ အားေပး အားေဴမၟာက္ လုပ္ခဲ့တယ္လိုႛ ဆိုပၝတယ္။ ဒီလိုနဲႛ လုပ္လာလိုက္တာ ေနာက္ဆံုး ဘရိတ္အုပ္ဖိုႛ ခက္လာတဲ့ အေနအထား ေရာက္လာတယ္လိုႛ ေဴပာဳကပၝတယ္။ ပင္လယ္ရပ္ဴခားမႀာ စီးပၾား ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံဳကတဲ့ ကိစၤေတၾ အတၾက္ ေရႀာင္တိမ္း အလၾဲသံုးစားလုပ္လိုႛ အေကာင္းဆံုး အေဴခအေနပၝ" ဟု လည္း ၎က ဆိုသည္။

ဤနာမည္ပဵက္ စာရင္းတၾင္ ပၝသည့္ တဴခား ေရနံႎႀင့္ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚ ကုမၯဏီမဵားမႀာ စေကာ့တလန္၊ ဒိန္းမတ္၊ ဂဵာမနီ၊ နယ္သာလန္ႎႀင့္ အေမရိကန္ ႎိုင္ငံမဵားတၾင္ အေဴခစိုက္ထား႓ပီး သူတိုႛ ႎိုင္ငံမဵားက ခဵမႀတ္ထားသည့္ ဴမန္မာႎိုင္ငံအေပၞ စီးပၾားပိတ္ဆိုႛ အေရးယူမႁ မူဝၝဒကို ေဴပာင္ေဴပာင္တင္းတင္း ခဵႂိးေဖာက္ ေနဳကသည္ကို ေတၾႚဳကရပၝသည္။

ေရနံႎႀင့္ သဘာဝ ဓာတ္ေငၾႚ ရရႀိေရး အသည္းအသန္ ရႀာေတာ္ပံု ဖၾင့္ေနဳကခဵိန္၊ ေရနံ ေစဵးႎႁန္းမဵားက ေခၝင္ခိုက္ေအာင္ ဴမင့္တက္ ေနဳကခဵိန္တၾင္ တခဵႂိႚေသာ ႎိုင္ငံမဵားႎႀင့္ ကုမၯဏီမဵားက အမဵႂိးသား အကဵႂိးစီးပၾားႎႀင့္ အကဵႂိးအဴမတ္ကို ေရႀႚတန္းတင္ ေဆာင္႟ၾက္ လာဳကပၝသည္။

တ႟ုတ္ႎိုင္ငံက အရာကိစၤ အားလံုးထက္ ကိုယ္ကဵႂိးစီးပၾားသာ ေရႀႚတန္းတင္ ေဆာင္႟ၾက္သည့္ ေနရာ၌ နာမည္႒ကီး႓ပီး ဴမန္မာႎိုင္ငံတၾင္ တိုး၍ ရင္းႎႀီးဴမၟႂပ္ႎႀံမႁမဵား ေဆာင္႟ၾက္ေနသလို ဴမန္မာ စစ္အစိုးရကိုလည္း ႎိုင္ငံေရးအရ ေထာက္ခံ အားေပးမႁမဵား ဴပႂေနပၝသည္။ ထိုင္းႎိုင္ငံကလည္း ႎႀစ္ရႀည္လမဵား ဴမန္မာ စစ္ဗိုလ္ခဵႂပ္မဵားထံမႀ ဓာတ္ေငၾႚ ဝယ္ယူ၍ ေငၾေဳကး ေထာက္ပံ့ ေနခဲ့သည္။ ယခုအခၝ အိႎၬိယႎိုင္ငံကလည္း ဤလမ္းေဳကာင္း လိုက္လာခဲ့႓ပီ ဴဖစ္သည္။

သိုႛေသာ္လည္း ဴမန္မာ စစ္အစိုးရက လက္နက္မဲ့ ဴပည္သူမဵား အေပၞ ရက္စက္ ဳကမ္းဳကႂတ္စၾာ ဖိႎႀိပ္မႁမဵား မဵက္ဝၝးထင္ထင္ ေတၾႛဳကံႂခဲ့ရဴခင္း အပၝအဝင္ ႓ပီးခဲ့သည့္ ေမလက မုန္တိုင္းသင့္ ဒုကၡသည္မဵား အေပၞ လူမဆန္စၾာ လဵစ္လဵႃ႟ႁခဲ့မႁမဵားကို အကဵယ္အဴပန္ႛ ေတၾႚခဲ့ဳကရ႓ပီး ေနာက္ပုိင္းတၾင္ ဤသိုႛ ဴမင္ရသည့္ စာရင္းကိန္းဂဏန္းမဵားက အမႀန္တကယ္ စိတ္ အေႎႀာင့္အယႀက္ ဴဖစ္ဖၾယ္ပင္ ဴဖစ္သည္။ ရင္းႎႀီး ဴမၟႂပ္ႎႀံဳကသူမဵား အေနဴဖင့္လည္း တခဏတာမ႖ အနည္းဆံုး ဴပန္စဥ္းစားဳကည့္ဖိုႛ ေကာင္းေသာ အေဴခအေန ဴဖစ္သည္။

စစ္အစိုးရက ေဳကညာ ထုတ္ဴပန္ထားသည့္ ႎႀစ္စဥ္ ဘတ္ဂဵက္ ရသံုးေငၾစာရင္း၏ တဝက္ေကဵာ္ကို စစ္တပ္ အတၾက္ အသံုးခဵေန႓ပီး ဴပည္တၾင္း အသားတင္ ထုတ္ကုန္တန္ဖိုး (GDP) ၏ ၁.၄ ရာခိုင္ႎႁန္းကိုသာ ကဵန္းမာေရးႎႀင့္ ပညာေရး ကၸအတၾက္ သံုးစၾဲေနပၝသည္။ အာရႀတိုက္၏ ေနာက္ထပ္ အဆင္းရဲဆံုး ႎိုင္ငံတခုဴဖစ္သည့္ ကေမာၲဒီးယား ႎိုင္ငံထက္ စာလ႖င္ ဤကၸမဵားတၾင္ သံုးစၾဲမႁ တဝက္မ႖ ေလႀဵာ့နည္း ေနပၝေသးသည္။ ကာကၾယ္ေရး အသံုးစာရိတ္ကို ကဵန္းမာေရးႎႀင့္ ပညာေရး ကၸ ႎႀစ္ခုေပၝင္းထက္ ပို၍ သံုးစၾဲေနသည္မႀာ အာရႀတိုက္တၾင္ ဴမန္မာ တႎိုင္ငံတည္းသာ ရႀိပၝေတာ့သည္။ ဤအေဴခအေနမဵားေဳကာင့္လည္း ဴမန္မာႎိုင္ငံတၾင္ ကေလးေသႎႁန္းမႀာ ကမာၲေပၞတၾင္ စတုတၪအဴမင့္ဆံုး ႎိုင္ငံ ဴဖစ္ေနရပၝသည္။