ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ (၁၉၅၉ - ၆၀) ရဲႚ အမႁေဆာင္ အဖၾဲႚ အစီရင္ခံစာ

ဖၾဲႚစည္းဴခင္း

(က) ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အရာရႀိ ခန္ႚဴခင္း ။ ။ ၁၉၅၉ - ၆၀ ခုႎႀစ္ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ အမႁေဆာင္မဵား ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အတၾက္ တာဝန္ယူ ေဆာင္႟ၾက္ ရမည့္ ၁၉၅၈ - ၅၉ ခုႎႀစ္ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ ဥကၠႉ ကိုခင္ေမာင္အုန္းမႀာ အဖမ္းခံ ေနရ႓ပီး၊ ဒုတိယ ဥကၠႉ ဴဖစ္ေသာ ကိုဘေကာင္းမႀာ ဝရမ္း ထုတ္ထားမႁေဳကာင့္ တိမ္းေရႀာင္ ေနခဲ့ရ ေပသည္။ ထိုႚေဳကာင့္ ၁၉၅၉ - ၆၀ ခုႎႀစ္ အမႁေဆာင္မဵား ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အတၾက္၊ ၁၉၅၉ ခု ဳသဂုတ္လ ၈ ရက္ေနႚတၾင္ ဴပႂလုပ္ ကဵင္းပေသာ ၁၉၅၈ - ၅၉ ခုႎႀစ္ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ၏ အလုပ္ အစည္းအေဝးမႀ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အရာရႀိ အဴဖစ္ ကိုႌိုဝင္းႎႀင့္ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အရာရႀိအား ကူညီရန္ (Fore Teller) ၄ ေယာက္ကို ေ႟ၾးေကာက္ တင္ေဴမၟာက္ ခဲ့ေပသည္။

ထိုသိုႚ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အတၾက္ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အရာရႀိမႀ ႒ကိႂးပမ္း ဴပင္ဆင္ ေနစဥ္၊ ၁၉၅၉ ခု ဳသဂုတ္လ ၁၄ ရက္ေနႚတၾင္၊ မႎၩေလး တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ ဒုတိယ ဥကၠႉ ကိုေစာလၾင္အား လည္းေကာင္း၊ ဳသဂုတ္လ ၁၆ ရက္ေနႚတၾင္ မႎၩေလးတၾင္ တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ ဒုတိယ ဥကၠႉ ကိုစိန္ဴမင့္အား လည္းေကာင္း ဖမ္းဆီးဴခင္း အတၾက္ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အရာရႀိမႀ ယင္းကဲ့သိုႚ ဖမ္းဆီးဴခင္းကို ကန္ႚကၾက္၍ ဖမ္းဆီး ထားေသာ ေကဵာင္းသား မဵားအား အဴမန္ ဴပန္လၿတ္ရန္ ေတာင္းဆို ခဲ့ေပသည္။

(ခ) ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲမဵား ။ ။ ၁၉၅၉ - ၆၀ ခုႎႀစ္ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ ဥကၠႉ၊ ဒုတိယ ဥကၠႉႎႀင့္ ေငၾထိန္း တိုႚကို ေ႟ၾးေကာက္ တင္ေဴမၟာက္ရန္၊ ပထမ အပတ္ တကသ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲကို၊ ၁၉၅၉ ခုႎႀစ္ စက္တင္ဘာလ ၃ ရက္ေနႚတၾင္ ကဵင္းပမည္ဟု ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အရာရႀိမႀ ေဳကညာ ခဲ့သည္။ ဝင္ေရာက္ အေ႟ၾးခံ လိုသူမဵား၏ ေလ႖ာက္လၿာ မဵားကို ၁၉၅၉ ခု ဳသဂုတ္လ ၂၈ ရက္ေနႚ နံနက္ ၁၀ နာရီမႀ စ၍ ၃၁ ရက္ေနႚ ညေန ၃ နာရီ မတိုင္မီ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အရာရႀိထံ တင္သၾင္း ရမည္ဟု ေဳကညာ ခဲ့သည္။

ဥကၠႉႎႀင့္ ေငၾထိန္း ေနရာမဵား အတၾက္ ယႀဥ္႓ပိႂင္ အေ႟ၾး ခံရန္ ေလ႖ာက္လၿာ တင္သၾင္းသူ တဦးစီသာ ရႀိ႓ပီး၊ ဒုတိယ ဥကၠႉ ေနရာ အတၾက္ ေလ႖ာက္လၿာ တင္သၾင္းသူ ၃ ဦး ရႀိခဲ့သည္။ ထုိ ယႀဥ္႓ပိႂင္ အေ႟ၾးခံရန္ တင္သၾင္း ဳကေသာ ဒုတိယ ဥကၠႉ ေနရာတၾက္ ၃ ဦး ရႀိသည့္ အနက္ ၂ ဦးမႀာ မိမိတိုႚ ဆႎၬ အေလဵာက္ ေလ႖ာက္လၿာမဵား ဴပန္လည္ ႟ုပ္သိမ္း ႎိုင္ေသာ စက္တင္ဘာလ ၁ ရက္ ညေန ၂ နာရီ အတၾင္း ေလ႖ာက္လၿာ မဵားကို ႟ုပ္သိမ္း သၾားခဲ့သည္။

ထိုႚေဳကာင့္ ဥကၠႉ၊ ဒုတိယ ဥကၠႉႎႀင့္ ေငၾထိန္း ၃ ေနရာ စလံုးတၾင္ ယႀဥ္႓ပိႂင္ အေ႟ၾး ခံမည့္သူ မရႀိေတာ့ ေသာေဳကာင့္၊ ဥကၠႉ ကိုလႀတင္၊ ဒုတိယ ဥကၠႉ ကိုစိန္ဝင္းႎႀင့္ ေငၾထိန္း ကိုဗေဆၾေလး (ဘီေအ) တိုႚ ေ႟ၾးခဵယ္ဴခင္း ခံခဲ့ ဳကရသည္။

အမႁေဆာင္ ၆ ဦး ေနရာ အတၾက္၊ တကသ ဒုတိယ အပတ္ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲကို၊ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ အရာရႀိ အဴဖစ္ ကိုလႀတင္က ေဆာင္႟ၾက္ကာ၊ ၁၉၅၉ ခု စက္တင္ဘာလ ၁၀ ရက္ေနႚတၾင္ ကဵင္းပ မည္ဟု ေဳကညာ ခဲ့သည္။ ယႀဥ္႓ပိႂင္ အေ႟ၾး ခံရန္ ေလ႖ာက္လၿာ တင္သၾင္း ဳကသူ ၁၄ ေယာက္ ရႀိသည့္ အနက္၊ ၂ ဦးမႀာ မိမိတိုႚ ဆႎၬ အေလဵာက္ ေလ႖ာက္လၿာမဵား ဴပန္လည္ ႟ုပ္သိမ္း သၾားသဴဖင့္၊ ကဵန္ရႀိသူ ၁၂ ေယာက္ဴဖင့္ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ ဴပႂလုပ္ခဲ့ရာ၊ ယႀဥ္႓ပိႂင္ သူမဵား အနက္၊ ကိုႌိုဝင္း၊ ကိုဴမသန္း၊ ကိုေကဵာ္လိႁင္ (ကိုထၾန္းေကဵာ္)၊ ကိုထၾန္းလိႁင္ေဖ (ကိုတင္ေမာင္ေဆၾ)၊ ကိုကုိဳကည္ႎႀင့္ ကိုေအာင္ဝင္း တိုႚမႀာ မဲအမဵားဆံုး ရဳကသူမဵား ဴဖစ္သဴဖင့္၊ ၁၉၅၉ - ၆၀ ခုႎႀစ္ တကသ အမႁေဆာင္မဵား အဴဖစ္ အေ႟ၾး ခံခဲ့ ရသည္။

(ဂ) အမႁေဆာင္ အဖၾဲႚ ။ ။ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ (၁၉၅၉ - ၆၀) ၏ ပထမ အ႒ကိမ္ အမႁေဆာင္ အစည္းအေဝးကို ၁၉၅၉ ခု စက္တင္ဘာလ ၁၉ ရက္ေနႚတၾင္ ဴပႂလုပ္ ကဵင္းပ ခဲ့သည္။ ထိုအစည္းအေဝးမႀ အိုးေဝ မဂၢဇင္း တာဝန္ခံ အဴဖစ္ မခင္ခင္ေစာႎႀင့္ စာဳကည့္ ပိဋကတ္ တိုက္မႀႃး အဴဖစ္ ကိုေအာင္သိမ္းႎိုင္ တိုႚအား ေ႟ၾးခဵယ္ တင္ေဴမၟာက္ ဳက႓ပီး၊ ေအာက္ပၝ အမႁေဆာင္ အဖၾဲႚကို ဖၾဲႚစည္း ခဲ့သည္။

ဥကၠႉ ……. ကိုလႀတင္

ဒုတိယ ဥကၠႉ ……. ကိုစိန္ဝင္း

ေငၾထိန္း ……. ကိုဗေဆၾေလး (ဘီ-ေအ)

အေထၾေထၾ အတၾင္းေရးမႀႃး ……. ကိုႌိုဝင္း

တၾဲဖက္ အတၾင္းေရးမႀႃးႎႀင့္ ဴပန္ဳကားေရး ဌာနမႀႃး ……. ကိုဴမသန္း

ႎိုင္ငံဴခား ဆက္သၾယ္ေရး ဌာနမႀႃး ……. ကိုေကဵာ္လိႁင္

ကစားခုန္စားႎႀင့္ ယဥ္ေကဵးမႁ ဌာနမႀႃး ……. ကိုတင္ေမာင္ေဆၾ

လူထု ဆက္သၾယ္ေရး ဌာနမႀႃး ……. ကိုကုိဳကည္

ေကဵာင္းသား သက္သာ ေခဵာင္ခဵိေရး ဌာနမႀႃး ……. ကိုေအာင္ဝင္း

အိုးေဝ တာဝန္ခံ ……. မခင္ခင္ေစာ

စာဳကည့္တိုက္မႀႃး ……. ကိုေအာင္သိမ္းႎိုင္

(ဃ) ဆပ္ေကာ္မတီမဵား ။ ။ အိုးေဝ မဂၢဇင္း တာဝန္ခံႎႀင့္ စာဳကည့္တိုက္ တာဝန္ခံ တိုႚကို ေဴပာင္းလဲ ခန္ႚအပ္ရန္ (၄) ႒ကိမ္ေဴမာက္ အမႁေဆာင္ အစည္းအေဝးတၾင္ စဥ္းစား၍၊ အိုးေဝ မဂၢဇင္း တာဝန္ခံ အဴဖစ္ ကိုေအာင္သိမ္းႎိုင္အား ေဴပာင္းလဲ ခန္ႚအပ္၍၊ မခင္ခင္ေစာအား စာဳကည့္တိုက္မႀႃး အဴဖစ္ ေဴပာင္းလဲ ခန္ႚအပ္ ခဲ့သည္။

ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ၏ ဖၾဲႚစည္း အုပ္ခဵႂပ္ပံု အေဴခခံ စည္းမဵဥ္း ဥပေဒ အရ ဖၾဲႚစည္းရမည့္ ဆပ္ေကာ္မတီ မဵားႎႀင့္ လိုအပ္ေသာ ဌာနမဵား အတၾက္ ဆပ္ေကာ္မတီ မဵားကို ေအာက္ပၝ အတိုင္း ဖၾဲႚစည္း ခဲ့သည္။

အိုးေဝ မဂၢဇင္း ေကာ္မတီ

ကိုေအာင္သိမ္းႎိုင္ ….. အိုးေဝ တာဝန္ခံ

ကိုဗေဆၾေလး ( ဘီ-ေအ) ….. ေငၾထိန္း

ကိုထၾားစိန္ ….. အတၾင္းေရးမႀႃး

ကိုသန္းေမာင္ ….. အလုပ္မန္ေနဂဵာ

ကိုလႀေ႟ၿ (ေဆးေကဵာင္း) ….. ေကာ္မတီဝင္မဵား

ကိုနႎၬ (ဴမန္မာစာ ဂုဏ္ထူး) ….. ေကာ္မတီဝင္မဵား

မခင္ခင္ေအး (ဘီ-ေအ- ဒီတီ) ….. ေကာ္မတီဝင္မဵား

စာဳကည့္တိုက္ ေကာ္မတီ

မခင္ခင္ေစာ ….. ….. စာဳကည့္တိုက္ တာဝန္ခံ

ကိုနန္းေဝ ….. ….. အတၾင္းေရးမႀႃး

ကိုဗေဆၾေလး (ဘီ-ေအ) ….. ….. ေငၾထိန္း

ကိုသန္းေအာင္ (ဝိဇၦာ သိပၯံ - က) ….. ေကာ္မတီဝင္မဵား

ကိုေမာင္ကို (ဥပစာ သိပၯံ - ခ) ….. ေကာ္မတီဝင္မဵား

ကိုဳကည္မင္း (ဝိဇၦာ သိပၯံ - က) ….. ေကာ္မတီဝင္မဵား

ကိုေအာင္သန္း (ဝိဇၦာ သိပၯံ - က) ….. ေကာ္မတီဝင္မဵား

ေကဵာင္းသား သက္သာ ေခဵာင္ခဵိေရး ေကာ္မတီ

ကိုေအာင္ဝင္း …... တာဝန္ခံ

ကိုစိန္ဝင္း …… တကသ ဒု-ဥကၠႉ

ကိုဗေဆၾေလး (ဘီ-ေအ) …… ေငၾထိန္း

ကိုတင္လိႁင္ …… အတၾင္းေရးမႀႃး

ကိုဴမင့္ေဖ (ေဆးေကဵာင္း) ….. ေကာ္မတီဝင္မဵား

ကိုေလးရီ (ဝိဇၦာ သိပၯံ - ခ) ေကာ္မတီဝင္မဵား

မစိန္ဴမင့္ (ဝိဇၦာ - က) ….. ေကာ္မတီဝင္မဵား

မအမာစန္း (ဘီ-ေအ- အီးဒီ) ….. ေကာ္မတီဝင္မဵား

(င) အဖၾဲႚအစည္းမဵား အတၾက္ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္မဵား ။ ။ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ ကစားခုန္စား ေကာင္စီ အတၾက္၊ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္မဵား အဴဖစ္ ေအာက္ပၝ ၅ ဦးအား၊ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္မဵား အဴဖစ္ ေ႟ၾးခဵယ္ခဲ့သည္။

ကိုတင္ေမာင္ေဆၾ ….. ကစားခုန္စားႎႀင့္ ယဥ္ေကဵးမႁ ဌာနမႀႃး

ကိုေကဵာ္လိႁင္ ….. တကသ အမႁေဆာင္

ကိုဴမသန္း ….. တကသ အမႁေဆာင္

ကိုဘႌၾန္ႚ

ကိုတင္ႌၾန္ႚ

(စ) အမႁေဆာင္ အစည္းအေဝးမဵား ။ ။ တကသ အမႁေဆာင္ အစည္းအေဝးကို အ႒ကိမ္ေပၝင္း (၁၉) ႒ကိမ္မ႖ ကဵင္းပ ခဲ့သည္။ အိုးေဝ မဂၢဇင္း တာဝန္ခံႎႀင့္ စာဳကည့္တိုက္မႀႃးမဵား အတၾက္ (၁၈) ႒ကိမ္သာ ဴဖစ္သည္။ အမႁေဆာင္ အသီးသီး အစည္းအေဝး တက္ေရာက္ ဳကေသာ အ႒ကိမ္မဵားမႀာ ေအာက္ပၝ အတိုင္း ဴဖစ္ပၝသည္။

ကိုတင္လႀ ….. ….. ၁၇ ႒ကိမ္

ကိုစိန္ဝင္း ….. …… ၁၆ ။

ကိုဗေဆၾေလး ….. ……. ၁၁ ။

ကိုညိႂဝင္း ….. …… ၁၈ ။

ကိုဴမသန္း ….. …… ၁ရ ။

ကိုေကဵာ္လိႁင္ ….. ……. ၁၉ ။

ကိုတင္ေမာင္ေဆၾ ……. …… ၁၃ ။

ကိုကိုဳကည္ …… ……. ၁၇ ။

ကိုေအာင္ဝင္း …… …….. ၁၇ ။

မခင္ခင္ေစာ …… …… ၁၅ ။

ကိုေအာင္သိမ္းႎိုင္ …… …… ၁၅ ။

အမႁေဆာင္ အဖၾဲႚ ဝၝဒႎႀင့္ လုပ္ငန္းစဥ္မဵား

ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ (၁၉၅၉ - ၆၀) ၏ ဥကၠႉသစ္ ကဵန္းသစၤာ ကဵိန္ဆိုပၾဲကို ၁၉၅၉ ခု စက္တင္ဘာလ ၂၅ ရက္ေနႚ၊ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္ ယုဒႍန္ ခန္းမ ေဆာင္တၾင္ ကဵင္းပ ဴပႂလုပ္ ခဲ့႓ပီး၊ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ (၁၉၅၉ - ၆၀) ၏ ဝၝဒႎႀင့္ လုပ္ငန္းစဥ္ မဵားကို ေအာက္ပၝ အတိုင္း ေဳကညာ ခဲ့သည္။

ဝၝဒ။

၁။ ေကဵာင္းသား အခၾင့္အေရး ကာကၾယ္ေရး၊ အဆင့္အတန္း ဴမင့္ေသာ ပညာေရးႎႀင့္ ေကဵာင္းသား ဘဝ သာယာ ေဴဖာင့္ဴဖႃးေရး။

၂။ ေကဵာင္းသား ညီႌၾတ္ေရးႎႀင့္ တရား မ႖တေသာ ေကဵာင္းသား အေရး ဴပႍနာ တိုင္းတၾင္ ေဆာင္႟ၾက္လိုေသာ ေကဵာင္းသား အင္အားစုမဵား၊ ေကဵာင္းသား အဖၾဲႚအစည္း မဵားႎႀင့္ ပူးတၾဲ ေဆာင္႟ၾက္ေရး။

၃။ ႓ငိမ္းခဵမ္းစၾာ ပညာ သင္ဳကားေရး၊ ယဥ္ေကဵးမႁ ထိန္းသိမ္း ဴမၟင့္တင္ေရးႎႀင့္ ေကဵာင္းသား အခဵင္းခဵင္း ရင္းႎႀီးစၾာ ေပၝင္းသင္း ဆက္ဆံေရး။

လုပ္ငန္းစဥ္မဵား ။ ။ ၁၉၅၉ - ၆၀ ခုႎႀစ္ လုပ္ငန္းစဥ္ မဵားကို၊ ေယဘူယဵ ေကဵာင္းသားထု လိုအပ္ခဵက္ အေဴခခံ မဵားကို မူတည္၍ အေဴခခံ လုပ္ငန္းစဥ္ မဵားကို ခဵမႀတ္ လိုက္ပၝသည္။ ထိုအေဴခခံ လုပ္ငန္းကို မူတည္၍ အေသးစိတ္ လုပ္ငန္း ခဵဲႚထၾင္ လုပ္ေဆာင္ သၾားမည္ ဴဖစ္ပၝသည္။

၁။ ယေနႚ အခဵိန္အခၝတၾင္ ဒီမိုကေရစီ အခၾင့္အေရးမဵား ႟ုပ္သိမ္း ခံေနရသည္။ ဒီမိုကေရစီ အခၾင့္အေရးမဵား ဆံုး႟ံႁးေနသည္။ ေကဵာင္းသားထု အပၝအဝင္ ဴပည္သူ လူထု၏ ဒီမိုကေရစီ အခၾင့္အေရး ကာကၾယ္ေရး တိုက္ပၾဲကို တကသ အေနႎႀင့္ ဆင္ႎၿဲ တိုက္ပၾဲ ဝင္မည္။

၂။ ေကဵာင္းသား အခၾင့္အေရး ႟ုပ္သိမ္း ခံရ႓ပီး ဆံုး႟ႁံးလဵက္ ရႀိသည္။ တကၠသိုလ္ ေကာင္စီတၾင္ လည္းေကာင္း၊ ေကဵာင္းေဆာင္ ေကာ္မတီတၾင္ လည္းေကာင္း၊ ေကဵာင္းသား ကိုယ္စားလႀယ္မဵား ဖယ္ထုတ္ဴခင္း ခံရသည္။ စံနစ္ အမဵႂိးမဵႂိး၊ စည္းကမ္း အမဵႂိးမဵႂိးကို ေကဵာင္းသားထု ဆႎၬ မပၝဘဲ ဴပႂလုပ္လဵက္ ရႀိသည္။ ေကဵာင္းသားထု ဆႎၬ မပၝဘဲ ေကဵာင္းေဆာင္မူ သစ္ကို အတင္း ခဵမႀတ္ လုပ္ေဆာင္ ခဲ့သည္။ မလိုက္နာ ႎိုင္သည့္ စည္းကမ္းမဵား အတင္းအဳကပ္ လုပ္ကိုင္လဵက္ ရႀိသည္။ ထိုအခဵက္ မဵားမႀာ ေကဵာင္းသား အခၾင့္အေရး ႟ုပ္သိမ္း ခံရဴခင္းမဵား ဴဖစ္သည္။ ထိုေဳကာင့္ ေကဵာင္းသား အခၾင့္အေရး ကာကၾယ္ေရး လုပ္ငန္းမဵား တကသက လုပ္ေဆာင္မည္။

၃။ ပညာေရး၊ တီထၾင္ခဵက္ ေ႔ကးေဳကာ္သံဴဖင့္ ပညာေရး ဴပင္ဆင္ခဵက္မဵား လုပ္ေဆာင္ခဲ့၏။ ထိုဴပင္ဆင္ခဵက္ေဳကင့္ ေကဵာင္းသားထု ပညာေရး အဳကပ္အတည္းႎႀင့္ ရင္ဆိုင္ရ၏။ ေကဵာင္းလခ ေပးရဴခင္း၊ စာေမးပၾဲ စံနစ္သစ္ေဳကာင့္ ပညာ သင္ဳကားမႁ အခၾင့္အေရး ဆံုး႟ံႁးရဴခင္း၊ ၂ ခၝ ကဵလ႖င္ ေကဵာင္းမႀ ထၾက္ရဴခင္း စသည့္ အဳကပ္အတည္း မဵားႎႀင့္ ရင္ဆိုင္ ခဲ့ရ၏။ ထိုအခဵက္မဵားမႀာ ပညာေရး တီထၾင္ခဵက္ေဳကာင့္ ဴဖစ္၏။ တကသ သည္ ပညာေရး တီထၾင္ခဵက္ ပဵက္သုဥ္းေရး အတၾက္ တိုက္ပၾဲ ဝင္သၾားမည္။ ပညာေရး ဴပႂဴပင္ ေဴပာင္းလဲေရး အတၾက္ ေဆာင္႟ၾက္မည္။

၄။ ေႎႀာင္႒ကိႂးတည္း၍ စၾက္ဖက္မႁ ရႀိသည့္ အေမရိကန္၏ တကၠသုိလ္ အေထာက္အပံ့ မဵားသည္၊ ယေနႚ ေကဵာင္းသားထု အတၾက္ လည္းေကာင္း၊ အနာဂတ္ တကၠသိုလ္ အတၾက္ လည္းေကာင္း ႒ကီးစၾာေသာ အႎၩရယ္ ဴဖစ္ေပသည္။ တကၠသိုလ္ နယ္ေဴမကို ဝိုင္းရံလဵက္ ရႀိေပသည္။ ေႎႀာင္႒ကိႂး တည္း၍ စၾက္ဖက္မႁ ရႀိသည့္ အေမရိကန္၏ တကၠသိုလ္သိုႚ ေထာက္ပံ့မႁမဵား တားဆီးေရးကို တ-က -သ မႀ ေဆာင္႟ၾက္မည္။

၅။ မႀန္ကန္ေသာ လုပ္ငန္း လုပ္ဟန္ႎႀင့္ စစ္မႀန္သည့္ ေကဵာင္းသား အကဵိႂးဴပႂ သက္သာ ေခဵာင္ခဵိေရး လုပ္ငန္းမဵား တကသ တိုးခဵဲႚ လုပ္ေဆာင္ သၾားမည္။ ၆။ အဆင့္အတန္း ဴမင့္ေသာ တကၠသိုလ္ ဴဖစ္လာေရး၊ တကၠသိုလ္ သီးဴခား လၾတ္လပ္ခၾင့္ ကာကၾယ္ေရး အတၾက္ ဆရာ ေကဵာင္းသား ခဵစ္ဳကည္စၾာ ပူးတၾဲ လုပ္ေဆာင္ေရးကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ လုပ္ေဆာင္ သၾားမည္။

အမဵႂိးသားေရး အတၾက္ ေဆာင္႟ၾက္ခဵက္မဵား

ဴမန္မာ ႎိုင္ငံ အတၾင္း၊ တကၠသိုလ္ႎႀင့္ ေကဵာင္းအသီးသီး တိုႚ၌ ပညာ သင္ယူလဵက္ ရႀိဳကေသာ ေကဵာင္းသူ ေကဵာင္းသား မဵားသည္၊ ဴပည္သူ လူထု၏ အစိတ္အပိုင္း တရပ္ ဴဖစ္သည္။ ဴပည္သူ လူထု၏ ရင္ႎႀစ္ သားသမီးမဵား ဴဖစ္ေသာ ေကဵာင္းသူ ေကဵာင္းသား မဵား၏ အေရးအခင္း မဵားသာ ဴဖစ္ေပသည္။ သိုႚအတၾက္ ေကဵာင္းသူ ေကဵာင္းသား မဵားသည္ မိဘ ဴပည္သူ အေပၝင္းႎႀင့္ ဆိုင္ေသာ အေရးအခင္း မဵားတၾင္ တာဝန္ သိစၾာဴဖင့္ ထမ္းေဆာင္ ခဲ့ရသည္။ ဤဴဖစ္စဥ္ သမိုင္းကို ၁၃၀၀ ဴပည့္ အလုပ္သမား လယ္သမား ေကဵာင္းသား တိုႚ၏ အေရးေတာ္ပံု႒ကီးက အထင္အရႀား သက္ေသ ဴပခဲ့ ေပသည္။

(က) ပုဒ္မ - ၅ ႎႀင့္ လိပ္ေသာင္က႗န္း ။ ။ ၁၉၅၈ ခု ေအာက္တိုဘာလ ၂၈ ရက္ေနႚတၾင္ ပၝလီမန္ အစည္းအေဝး ေခၞယူကာ၊ ဝန္႒ကီးခဵႂပ္ ဦးႎု ႎႁတ္ထၾက္႓ပီး ဗိုလ္ခဵႂပ္ ေနဝင္း ေခၝင္းေဆာင္ေသာ အစိုးရ အဖၾဲႚ တက္လာ ႓ပီးသည့္ေနာက္ ႓ငိမ္ဝပ္ ပိဴပားေရး ပုဒ္မ - ၅ ႎႀင့္ အေရးေပၞ ပုဒ္မမဵား ထုတ္ကာ၊ ေကဵာင္းသားႎႀင့္ ႎိုင္ငံေရး သမားမဵားကို ဖမ္းဆီး ခဲ့သည္။ ေကဵာင္းသား မဵားႎႀင့္ ႎိုင္ငံေရး သမား မဵားကို ကိုကိုးက႗န္းသိုႚ ပိုႚခဲ့သည္။ ထိုႚေနာက္ ကိုကုိးက႗န္းမႀ ဴပန္လည္ ေခၞယူ႓ပီး အခဵႂိႚ ကိုသာ ဴပန္လၿတ္႓ပီး အခဵႂိႚကို ဆက္လက္ ခဵႂပ္ေႎႀာင္ ထားသည့္ဴပင္၊ ဗိုလ္ခဵႂပ္ ေနဝင္း အစိုးရသည္ ထိုသူမဵားအား လိပ္ေသာင္က႗န္းသိုႚ ပိုႚေဆာင္ရန္ ဴပင္ဆင္ ခဲ့ဴပန္သည္။

ဤသိုႚ အႎၩရာယ္ မဵားလႀေသာ လိပ္ေသာင္က႗န္းသိုႚ ပိုႚေဆာင္ဴခင္းသည္ သနားညၟာတာမႁ ကင္းမဲ့စၾာ ညၟင္းပန္း ႎႀိပ္စက္ ရာသာ ေရာက္သဴဖင့္၊ ၎တိုႚအား လိပ္ေသာင္က႗န္းသိုႚ မပိုႚေဆာင္ ပၝရန္ႎႀင့္ ဴပန္လၿတ္ ပၝရန္ ႎိုင္ငံေတာ္ ဝန္႒ကီးခဵႂပ္ ဗိုလ္ခဵႂပ္ ေနဝင္း ထံသိုႚ ေတာင္းဆို ေမတၨာ ရပ္ခံစာ ပိုႚခဲ့သည္။

(ခ) ပၝလီမန္ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ မဲေရေရး ။ ။ ၁၉၆၀ ခု ေဖေဖာ္ဝၝရီလ ၆ ရက္ေနႚတၾင္ ကဵင္းပ ဴပႂလုပ္ ခဲ့သည့္ ဴပည္သူႚ လၿတ္ေတာ္ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ႒ကီးသည္ ဴမန္မာ ဴပည္သူ တိုႚ၏ အနာဂတ္ အေရးကို ဆံုးဴဖတ္ ေစ႓ပီး၊ ေသေရး ရႀင္ေရးတမ႖ အေရး႒ကီး လႀေသာ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ ဴဖစ္ေပသည္။ ေကဵာင္းသားမဵား သည္လည္း ႎိုင္ငံသား ဴဖစ္သည့္ အားေလဵာ္စၾာ မိမိတိုႚ ပိုင္ဆိုင္ေသာ မဲဴဖင့္ ပၝဝင္ ဆံုးဴဖတ္ ရမည္ ဴဖစ္ေပသည္။

သိုႚအတၾက္ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲတၾင္ ႓ငိမ္ခဵမ္းေရးႎႀင့္ ဒီမိုကေရစီေရးတၾင္ အလားအလာ ရႀိ၍ ပညာေရး တၾင္လည္း ဴပည္သူ လူထု တရပ္လံုးက လက္ခံေသာ ပညာေရး စံနစ္ ေရးဆဲၾကာ ပညာေရး တီထၾင္ လုပ္ေဆာင္ခဵက္ မဵားကို ဴပႂဴပင္ ေပးဴခင္း၊ ပညာေရး အသံုးစရိတ္ တိုးဴမၟင့္ ေပးဴခင္း မဵားကို လုပ္ေဆာင္ ပၝမည္ဟု အတိအလင္း ကတိ ေပးသူ မဵားအား ေထာက္ခံ အားေပး ဳကရန္ တိုက္တၾန္း ခဲ့သည္။

တကၠသိုလ္ ေကဵာင္းသူ ေကဵာင္းသားမဵား လၾယ္ကူစၾာ မဲေပး ႎိုင္ေရးတၾက္၊ ေလ႖ာက္လၿာ ပံုစံ ၁၈ - (က) ဴဖင့္ မိမိတိုႚ တကၠသိုလ္ မႀသာ မဲေပးႎိုင္ေရး စီစဥ္ ေပးခဲ့သည္။ ေလ႖ာက္လၿာမဵား ကိုလည္း တ -က-သ မႀ လည္းေကာင္း၊ ခ႟ိုင္ အသင္းမဵား မႀတဆင့္ ပိုမို လၾယ္ကူေရး အတၾက္ တာဝန္ယူ ထုတ္ေပးဴခင္း ဴဖင့္လည္းေကာင္း ေဆာင္႟ၾက္ ခဲ့သည္။ သိုႚအတၾက္ နယ္မႀ ေကဵာင္းသူ ေကဵာင္းသား မဵားသည္ မဲဆႎၬ ေပးဴခင္း ဴပႂႎိုင္ ခဲ့သည္။

(ဂ) တဲအိမ္ ေ႟ၿႚေဴပာင္းေသာ ရက္ေ႟ၾႚေရး ။ ။ ရန္ကုန္ ဴမႃနီစီပၝယ္မႀ ရန္ကုန္႓မိႂႚ အတၾင္းရႀိ ေ႟ၿေဴပာင္းရန္ ကဵန္ရႀိ ေနေသးေသာ ရပ္ကၾက္မဵားမႀ တဲအိမ္ မဵားကို ၁၉၆၀ ခုႎႀစ္ ေဖေဖာ္ဝၝရီလ ၁၇ ရက္မႀ ၁၉ ရက္ေနႚ အ႓ပီး ေဴပာင္းရမည္ဟု ေဳကညာ ခဲ့ေပသည္။ ထုိအခဵိန္မႀာ ေဆးသိပၯံ ေကဵာင္းသားႎႀင့္ တကၠသိုလ္ဝင္ ေကဵာင္းသား ေကဵာင္းသူ မဵားတိုႚ စာေမးပၾဲ ေဴဖဆိုေနခဵိန္ ဴဖစ္႓ပီး၊ တကၠသိုလ္ႎႀင့္ အစိုးရ ေကဵာင္းမဵား စာေမးပၾဲ ေဴဖဆိုရန္ နီးကပ္ ေနသဴဖင့္၊ ထိုရပ္ကၾက္တၾင္ ေနထိုင္ သူမဵား၏ အခက္အခဲမဵား ေဴပလည္ေရး အတၾက္၊ သတ္မႀတ္ ထားေသာ ရက္အတၾင္း မေဴပာင္းေ႟ၿႚ ေစဘဲ စာေမးပၾဲ ႓ပီးမႀသာ စီစဥ္ရန္ ေတာင္းဆို ခဲ့သည္။

ေကဵာင္းသား အခၾင့္အေရးမဵား ထိပၝး လာဴခင္းႎႀင့္ ေဆာင္႟ၾက္ခဵက္မဵား

အစိုးရ အဖၾဲႚသည္ ဴပည္သူ လူထု အကဵႂိးဴပႂ ဴဖစ္ေစရန္မႀာ ဴပည္သူ လူထု၏ ကိုယ္ပိုင္ ေ႟ၾးခဵယ္ဴခင္းသာ ရႎိုင္မည္ ဴဖစ္သည္။ ဒီမိုကေရစီ နည္းအရ တက္လာေသာ အစိုးရ သာလ႖င္ ဴပည္သူႚ အစိုးရ ဴဖစ္ေပမည္။ ပၝလီမန္ ဒီမိုကေရစီ နည္းမဟုတ္ဘဲ အစိုးရ အာဏာ ေဴပာင္းယူ ခဲ့သဴဖင့္ ဗိုလ္ခဵႂပ္ ေနဝင္ အစိုးရအား တကသ မႀ ကန္ႚကၾက္ ခဲ့ေပသည္။ တကသ မႀ ႒ကိႂတင္ ေဖာ္ဴပ ခဲ့သည့္ အတိုင္းပင္ ဴပည္သူ လူထု အတၾင္း ဖမ္းဆီဴခင္းမဵား၊ ႓ခိမ္ေဴခာက္ဴခင္းမဵား အားဴဖင့္ ဒီမိုကေရစီ အခၾင့္အေရးမဵား ပိတ္ပင္ ခံခဲ့ရသည္။ ဴပည္သူတိုႚ၏ သားသမီးမဵား ဴဖစ္ေသာ၊ ေကဵာင္းသူ ေကဵာင္းသားမဵား တၾင္လည္း ရရႀိ ထားသည့္ အခၾင့္အေရးမဵား ပိတ္ပင္ ခံရဴခင္း၊ ဖိႎႀိပ္ ခဵႂပ္ခဵယ္မႁ အမဵႂိးမဵႂိးကို ခံခဲ့ရဴခင္းမဵား ဴပႂခဲ့ ေပသည္။

(က) ေကဵာင္းသား ၃ ဦး ေကဵာင္းဝင္ခၾင့္ ပယ္ဴခင္း ။ ။ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္တၾင္ တကသ ႎႀင့္တကၾ ေကဵာင္းသားထုအား ဖိႎႀိပ္ရန္ ဳကံစည္ေနဳကသည္မႀာ ဳကာခဲ့႓ပီဴဖစ္သည္။ သိုႚရာတၾင္ တကသ ၏ တၾန္းလႀန္ ကာကၾယ္ႎိုင္မႁ မဵားေဳကာင့္ အတန္ ေနာက္ဆုတ္ သၾားရာမႀ၊ ဗိုလ္ခဵႂပ္ အစိုးရ တက္လာခဵိန္တၾင္ ေဴဗာင္ဖိႎႀိပ္ ခဵႂပ္ခဵယ္မႁ မဵားပင္ ဴပႂမူ လာေတာ့သည္။

၁၉၅၉ ခု၊ ဳသဂုတ္ ၃၁ ရက္ေနႚတၾင္ တကၠသိုလ္ ႟ံုးမႀ ေကဵာင္းသား ၃ ဦး ဴဖစ္သည့္ တကသ ေငၾထိန္း ကိုဗေဆၾေလး (ဥပေဒ ဝိဇၦာ၊ ပဌမႎႀစ္) ႎႀင့္ တကသ အမႁေဆာင္ေဟာင္းမဵား ဴဖစ္ဳကေသာ ကိုဥာဏ္ရင္ (မဟာ ဝိဇၦာ၊ ပဌမႎႀစ္) ကိုဴမင့္သန္း (ဝိဇၦာ အေထၾေထၾ ဂုဏ္ထူးတန္း၊ ပဌမႎႀစ္) တိုႚအား ေကဵာင္းဝင္ခၾင့္မႀ ပယ္ဖဵက္ လိုက္ေဳကာင္း ေဳကညာ ခဲ့သည္။ ဤဴဖစ္ရပ္တၾင္ တကၠသိုလ္၏ အခၾင့္ အာဏာ အပိုင္ဆံုး ဴဖစ္ေသာ ပၝေမာကၡခဵႂပ္ ကိုယ္တိုင္ မသိလိုက္ေသာ ဴပႂမူခဵက္ ဴဖစ္ေဳကာင္း ပၝေမာကၡခဵႂပ္မႀာ ဝန္ခံကာ ေကဵာင္းဴပန္ ဝင္ခၾင့္ ဴပႂခဲ့ ေပသည္။ ဤသိုႚ ဴဖစ္ရသည္မႀာ သက္ဆိုင္ရာ ဌာနမႀ ႌၿန္ဳကားခဵက္ တရပ္သာ ဴဖစ္ေဳကာင္း ပၝေမာကၡခဵႂပ္၏ ထုတ္ေဖာ္ ေဴပာဴပခဵက္ အရ အာဏာပိုင္ တိုႚသည္ ပၝေမာကၡခဵႂပ္ ကိုပင္ ေကဵာ္လၾန္ကာ ႟ုပ္ပဵက္ ဆင္းပဵက္ ကဵႃးေကဵာ္ ဖိႎႀိပ္ လာဴခင္းပင္ ဴဖစ္သည္။

(ခ) ေအာက္တိုဘာ ေကဵာင္းေဆာင္ ေနခၾင့္ ။ ။ ေအာက္တိုဘာ ေကဵာင္းပိတ္ရက္ အတၾင္း ဴပည္နယ္ ေကဵာင္းသား မဵားႎႀင့္ ဴပန္ရန္ လမ္းပန္း ခရီး ခက္ခဲေသာ ေကဵာင္းသားမဵား ကိုသာ အေဆာင္ေနခ ၁၄၀ ယူ႓ပီး၊ အမရႎႀင့္ ရာမညေဆာင္ ၂ ေဆာင္၌သာ ေနထိုင္ခၾင့္ ဴပႂမည္ ဴဖစ္ေဳကာင္း ေကဵာင္းေဆာင္ ေကာ္မတီမႀ ေဳကညာ ခဲ့ေပသည္။ ထုိ ထုတ္ဴပန္ ေဳကညာခဵက္သည္ ေကဵာင္းသား မဵား၏ အခၾင့္အေရးကို ႟ုပ္သိမ္းဴခင္းသာ ဴဖစ္သည္။ အစဥ္အလာကို ဆန္ႚကဵင္ကာ ေကဵာင္းသားမဵား စာေပ ေလ့လာဴခင္းကို အေႎႀာင့္အယႀက္ ဴဖစ္ေစသည္။ ေအာက္တိုဘာ ေကဵာင္းပိတ္ရက္သည္ စာသင္ႎႀစ္ ကုန္ဆံုး၍ ေကဵာင္းပိတ္ဴခင္း မဟုတ္ ေခတၨ ေကဵာင္းပိတ္ဴခင္းသာ ဴဖစ္သည္။ ထိုႚေဳကာင့္ ေကဵာင္းေဆာင္သား အားလံုးတၾင္ စာသင္ႎႀစ္ မကုန္ မဆံုး မခဵင္း ေကဵာင္းေဆာင္ မဵားတၾင္ ေနထိုင္ခၾင့္ ရႀိေဳကာင္း။

ေကဵာင္းေဆာင္ ေကာ္မတီမႀ ယင္း ေကဵာင္းပိတ္ရက္တၾင္ ေကဵာင္းေဆာင္ ေနထိုင္ခၾင့္ ေပးထားသည့္ ေကဵာင္းသားမဵား ထံမႀ ေငၾ ၁၄၀ ေကာက္ခံဴခင္း သည္လည္း လံုးဝမ တရားေပ။ ေကဵာင္းေဆာင္ ေနထိုင္သူ အားလံုးသည္ ေအာက္တိုဘာလ အတၾက္ ေငၾ ေပးသၾင္း႓ပီး ဴဖစ္သည္။ ထိုႚေဳကာင့္ ေအာက္တိုဘာလ ေကဵာင္းပိတ္ရက္တၾင္ ေကဵာင္းေဆာင္သားတိုင္း မိမိတိုႚ အေဆာင္ မဵားတၾင္ အခမဲ့ ေနထိုင္ခၾင့္သည္ မိမိတိုႚ၏ ကိုယ္ပိုင္ အခၾင့္အေရးသာ ဴဖစ္ေဳကာင္း။

ေကဵာင္းေဆာင္ ေကာ္မတီ၏ ဴပႂလုပ္ လာခဵက္ မဵားသည္ ေကဵာင္းသား အခၾင့္အေရးကို ခဵိႂးႎႀိမ္ဴခင္းသာ ဴဖစ္႓ပီး၊ ေကဵာင္းသား ကိုယ္စားလႀယ္ မပၝသည့္ ေကာ္မတီမႀ ေကဵာင္းသား ေတၾႎႀင့္ ဆန္ႚကဵင္စၾာ အာဏာရႀင္ ဆန္ဆန္ ဴပႂမူ လာခဵက္ မဵားသာ ဴဖစ္ေဳကာင္း မဵားဴဖင့္ ကန္ႚကၾက္ ခဲ့သည္။

……ႎႀင့္ အသင္း အဖၾဲႚ မဵားမႀ ကန္ႚကၾက္ ေတာင္းဆို ေနခဵိန္မႀာပင္ ေကဵာင္းေဆာင္ မဵားတၾင္ တကၠသုိလ္ အရံ တပ္ရင္းကို ထားရႀိမည္ ဴဖစ္ေဳကာင္း ေဳကညာ လိုက္ဴပန္သည္။ ေရႀးဦးစၾာ ေကဵာင္းေဆာင္မဵား ဴပင္ရန္ အတၾက္ ဟူ၍ ေဴပာ႓ပီး၊ ေနာက္တၾင္ တကၠသိုလ္ အရံ တပ္ရင္းကို ထားႎိုင္သည္ ဆိုေသာ ဴပႍနာ ထပ္ဆင့္ ခဲ့ဴပန္သည္။ ထိုႚေဳကာင့္ ေကဵာင္းေဆာင္ ေကာ္မတီ၏ ဆံုးဴဖတ္ခဵက္ မဵားသည္၊ ေကဵာင္းသားမဵား အေဆာင္တၾင္ မေနေရးသာ ရည္႟ၾယ္ဴခင္း သက္သက္သာ ဴဖစ္ေဳကာင္း ထင္ရႀား ေပသည္။

ထိုႚအတၾက္၊ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းသားမဵား သမဂၢ ဥကၠႉ၏ အခၾင့္အာဏာ အရ၊ တကသ ေကဵာင္းသားထု အစည္းအေဝး တရပ္ကို ၁၉၅၉ ခု၊ စက္တင္ဘာလ ၂၃ ရက္ေနႚ ညေန ၃ နာရီ အခဵိန္၊ တကသ ခန္းမတၾင္ ကဵင္းပ ဴပႂလုပ္ ခဲ့သည္။ ယင္း စည္းေဝးပၾဲမႀ ေအာက္ပၝ အဆို တိုႚကို တင္သၾင္း ဆံုးဴဖတ္ ခဲ့သည္။

၁။ ေအာက္တိုဘာ ေကဵာင္းပိတ္ရက္ အတၾင္း မိမိတိုႚ ေနထိုင္ ေနသည့္ ေကဵာင္းေဆာင္တၾင္ ေနခၾင့္ မဴပႂဘဲ ေငၾ ၁၄၀ ေပးသၾင္းကာ အဴခား ေကဵာင္းေဆာင္ မဵားတၾင္ ေဴပာင္းေ႟ၿႚ ေနရမည္ ဆိုေသာ ေကဵာင္းေဆာင္ ေကာ္မတီ၏ ဆံုးဴဖတ္ခဵက္ကို ကန္ႚကၾက္ေဳကာင္း။

၂။ ေအာက္တိုဘာ ေကဵာင္းပိတ္ရက္ အတၾင္း တကၠသုိလ္ အရံ တပ္ရင္းကို ခုတံုးလုပ္၍ တကၠသိုလ္ နယ္ေဴမတၾင္ စစ္အေဴခခံ စခန္း ဖၾင့္လာဴခင္းကို ကန္ႚကၾက္ေဳကာင္း။

၃။ ဤသိုႚ ဖိႎႀိပ္ ခဵႂပ္ခဵယ္ လာဴခင္းကို ေကဵာင္းသားထု စည္းေဝးပၾဲမႀ တဆက္တည္း တကၠသုိလ္ နယ္ေဴမ အတၾင္း လႀည့္လည္ ဆႎၬဴပ ကန္ႚကၾက္ရန္။

စက္တင္ဘာလ၂၃ ရက္ေနႚ ညတၾင္ ေကဵာင္းသားထု ဆံုးဴဖတ္ခဵက္ အရ ဆႎၬ ဴပခဲ့ဳက ေပသည္။ ထိုကိစၤႎႀင့္ ပတ္သက္၍ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ ေကာင္စီမႀ တကသ အမႁေဆာင္ မဵားသည္ ေကဵာင္းစည္းကမ္း ေဖာက္ဖဵက္႓ပီး ဆူပူသည္ ဟူေသာ အေဳကာင္းဴပခဵက္ဴဖင့္ ပၝေမာကၡခဵႂပ္အား ၇ ရက္ အတၾင္း ေတာင္းပန္ ရမည္၊ လက္မႀတ္ ေရးထိုး ရမည္ဟု ဆံုးဴဖတ္ ေဳကညာ ခဲ့သည္။

ထိုဴပႍနာႎႀင့္ ပတ္သက္၍ တကသ အမႁေဆာင္ အစည္းအေဝးမႀ အေလးအနက္ စဥ္းစား ဳက႓ပီး -

၁။ ထိုအေရးသည္၊ ဆရာ ေကဵာင္းသား ေအးေဆး ေကဵလည္စၾာ ေဴဖရႀင္း သင့္ေသာ ဴပႍနာ တရပ္သာ ဴဖစ္သည္ဟု တကသမႀ ယံုဳကည္သည္။

၂။ ထိုအေရးေဳကာင့္ တကၠသိုလ္၏ ေအးခဵမ္း သာယာစၾာ တည္ရႀိေရးႎႀင့္ ႓ငိမ္းခဵမ္းစၾာ ပညာ သင္ဳကားေရးကို မထိခိုက္ ေစရန္။

၃။ ထိုအေရးေဳကာင့္ ဆရာ ေကဵာင္းသား ပူးတၾဲ ေဆာင္႟ၾက္ေရးႎႀင့္ ခဵစ္ဳကည္ ရင္းႎႀီးေရး ပဵက္ဴပား မသၾား ေစရန္။

၄။ ထိုအေရးေဳကာင့္ မိဘ ဴပည္သူမဵား၊ ဆရာ ဆရာမမဵား စိတ္မခဵမ္းသာ မဴဖစ္ေစရန္ႎႀင့္ စိတ္ခဵမ္းသာမႁ ရေစရန္ ဟူေသာ သေဘာထားကို ထုတ္ဴပန္ ေဳကညာကာ၊ ေအာက္တိုဘာ ၁ ရက္ေနႚတၾင္ အမႁေဆာင္မဵားသည္၊ ပၝေမာကၡခဵႂပ္ထံ သၾားေရာက္၍ ဤသိုႚ ဴဖစ္ပဵက္ ရသည့္ ကိစၤႎႀင့္ ပတ္သက္၍ မဵားစၾာ ဝမ္းနည္း ပၝေဳကာင္းဴဖင့္ ေဴပာကာ ေကဵေအး ခဲ့သည္။

တကၠသိုလ္ ေကဵာင္းေဆာင္ မဵားတၾင္ တကၠသိုလ္ အရံ တပ္ရင္းကို ထားရန္ အစီအစဥ္လည္း ပဵက္သၾား ခဲ့သည္။

(ဂ) ေအာက္တုိဘာ လဝက္ ထမင္းဖိုး ။ ။ ေအာက္တုိဘာ လတၾင္ ေကဵာင္းေဆာင္ ေနေသာ ေကဵာင္းသား ေကဵာင္းသူမဵား ေကဵာင္းေဆာင္ မေနရ သဴဖင့္ ၎တိုႚအား အေဆာင္မႀ ထမင္း မစား ေသာေဳကာင့္ ေအာက္တိုဘာ လဝက္ ထမင္းဖိုး မဵားကို ဴပန္ထုတ္ ေပးရန္ ေတာင္းဆို ခဲ့သည္။ ယင္း ေတာင္းဆိုခဵက္ ေဳကာင့္ပင္ ထိုထမင္းဖိုး ၂၁ - ၅၀ ဴပားကို အေဆာင္ေန ေကဵာင္းသူ ေကဵာင္းသားမဵား ဴပန္လည္ ရရႀိ ခဲ့ဳကသည္။

(ဃ) ေကဵာင္းစည္းကမ္း ဴပႍနာ ။ ။ ေကဵာင္းေဆာင္ ဌာနမႀ ေကဵာင္း စည္းကမ္း မဵားကို ထုတ္ဴပန္ ခဲ့ရာ၊ ထိုစည္းကမ္း မဵားတၾင္ ေကဵာင္းသားမဵား မလိုက္နာ ႎိုင္သည့္ အခဵက္မဵား ပၝဝင္ ေနသည္။ တကသ သည္ ေကဵာင္းစည္းကမ္း မဵားႎႀင့္ ပတ္သက္၍ ေကဵာင္းစည္းကမ္း ရႀိမႁကို လိုလားသည္။ ေကဵာင္းစည္းကမ္း ရႀိမႁကို ေကဵာင္းသားႎႀင့္ ဆရာမဵား ပူးေပၝင္းကာ ပညာေပး လုပ္ေဆာင္ရန္ လုိအပ္ ေဳကာင္းမဵား တင္ဴပ ခဲ့သည္။ စက္တင္ဘာလ ၈ ရက္ေနႚတၾင္ ပၝေမာကၡခဵႂပ္ႎႀင့္ တကသ အမႁေဆာင္မဵား ေတၾႚဆံုစဥ္က၊ ပၝေမာကၡခဵႂပ္မႀ ေကဵာင္းစည္းကမ္း မဵားကို၊ ေကဵာင္းသား သမဂၢႎႀင့္ သဟာယႎႀင့္ စာဖတ္ အသင္း မဵားကို တိုင္ပင္ ညိၟႎိႁင္း႓ပီးမႀ အတည္ ဴပႂမည္ဟု ေဴပာဆို ခဲ့သည္။

ထိုေဴပာဳကားခဵက္ အရ၊ ထုတ္ဴပန္ ထားသည့္ စည္းကမ္း မဵားကို ဴပန္လည္ စဥ္းစား ပၝရန္ႎႀင့္ ေကဵာင္းသား ကိုယ္စားလႀယ္ မဵားႎႀင့္ အေဴပအလည္ ညၟိႎႁိင္း ႓ပီးမႀ အတည္ဴပႂရန္ ေတာင္းဆို ခဲ့သည္။

(င) ေကဵာင္းေဆာင္ ေကာ္မတီႎႀင့္ ေကဵာင္းသား ကိုယ္စားလႀယ္ ဴပႍနာ ။ ။ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းေဆာင္ အေရး ဴပႍနာ မဵားကို စီမံ အုပ္ခဵႂပ္ရန္ အတၾက္၊ တကၠသုိလ္ ေကာင္စီ လက္ေအာက္တၾင္ ေကဵာင္းေဆာင္ ေကာ္မတီ ရႀိ႓ပီး၊ ယင္း ေကာ္မတီတၾင္ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္ ၂ ဦး ပၝဝင္ ခဲ့ေပသည္။ ၁၉၅၉ ခု ေကဵာင္းဖၾင့္စတၾင္ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္မဵား ႎႁတ္ပယ္ ထားခဲ့သည္။ ထိုႚေနာက္ ေကဵာင္းေဆာင္ ေကာ္မတီ အစည္းအေဝး မဵားသိုႚ အလႀည့္ကဵ ေကဵာင္းသား ကိုယ္စားလႀယ္ ၂ ဦး တက္ေရာက္ရန္ ေကဵာင္းေဆာင္ ၂ ေဆာင္သိုႚ ေကာ္မတီက ဖိတ္ေခၞ ခဲ့သည္။ တကသ ႎႀင့္၊ သဟာယႎႀင့္ စာဖတ္ အသင္း အဖၾဲႚခဵႂပ္ တိုႚမႀ ယခင္ အတိုင္း၊ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္အား ဴပန္လည္ ေပးရန္ ေတာင္းဆို ေနစဥ္တၾင္၊ ထိုကဲ့သိုႚ ထပ္မံ ဴပႂဴပင္ဴခင္းသည္ ေကဵာင္းသားထုကို ကိုယ္စားဴပႂ ဖၾဲႚစည္း ထားေသာ အဖၾဲႚအစည္း မဵားကို အသိအမႀတ္ မဴပႂ လိုဴခင္းသာ ဴဖစ္သည္။

ထိုႚေဳကာင့္ ေကဵာင္းေဆာင္ ေကာ္မတီ၏ မူမမႀန္ေသာ ေကဵာင္းေဆာင္ ၂ ေဆာင္မႀ ကိုယ္စားလႀယ္ ၂ ဦး ဖိတ္ေခၞဴခင္းကို ကန္ႚကၾက္၍ တကသႎႀင့္ စာဖတ္ အသင္းမဵား အဖၾဲႚခဵႂပ္ တိုႚမႀ ခန္ႚအပ္ေသာ ကုိယ္စားလႀယ္ ၂ ဦး ကိုသာ လက္ခံရန္ ေတာင္းဆို ခဲ့သည္၊ ယခုတၾင္မူ တကသ အေထၾအေထၾ အတၾင္းေရးမႀႃးႎႀင့္ သဟာယႎႀင့္ စာဖတ္ အသင္း အဖၾဲႚခဵႂပ္ ဥကၠႉ တိုႚကို လက္ခံ ထားရႀိ ေပသည္။

(စ) ေကာင္စီ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲ ။ ။ ၁၉၅၉ ခု၊ မတ္လ ၂ ရက္ေနႚတၾင္ ကဵင္းပေသာ ဴပည္သူႚ လၿတ္ေတာ္ ညီလာခံမႀ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္ အက္ဥပေဒ ဴပင္ဆင္ခဵက္ကို အတည္ဴပႂ ခဲ့ေလသည္။ ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ အက္ဥပေဒ ဴပင္ဆင္ရန္ အတၾက္ တကၠသိုလ္ ေကာင္စီတၾင္ အဳကံဉာဏ္ ေတာင္းခံစဥ္က မပၝခဲ့ေသာ "တကသ ကိုယ္စားလႀယ္ လူ႒ကီး ၂ ဦးအား ဴဖႂတ္ပစ္ရန္" ဴပင္ဆင္ခဵက္ ကိုလည္း အထူး အမိန္ႚ ဴပန္တမ္း ထုတ္ကာ ထည့္သၾင္း ဴပင္ဆင္ ခဲ့သည္။

ထိုသိုႚ ဴပႂလုပ္ဴခင္းသည္ တကသ သည္ ေကဵာင္းသားထု တရပ္လံုး၏ ကိုယ္စားလႀယ္ မဟုတ္ ဟူေသာ သေဘာ သက္ေရာက္ ႓ပီးလ႖င္၊ တကသ ၏ အခၾင့္အေရး မဵားကို ပိတ္ပင္ရန္ ဴပႂလုပ္ဴခင္း၊ ေကဵာင္းသားတိုင္း သမဂၢ ဝင္ခၾင့္ကို ဖဵက္သိမ္း၍ သမဂၢ ဖၾဲႚစည္းခၾင့္ကို ပိတ္ပင္ရန္ ဴပႂလုပ္ဴခင္း၊ တကၠသုိလ္ နယ္ေဴမကို ႎိုင္ငံေရး အဖၾဲႚမဵား ယႀဥ္႓ပိႂင္ရာ စစ္တလင္း အဴဖစ္သိုႚ ေရာက္ရႀိ လာရန္ ဴပႂလုပ္ဴခင္း ဴဖစ္သဴဖင့္၊ တကသ မႀ ဆႎၬဴပ ကန္ႚကၾက္ ခဲ့သည္။

ေကဵာင္းသားမဵား ဆႎၬဴပ ကန္ႚကၾက္သည့္ ဳကားမႀပင္ တကၠသိုလ္ အက္ဥပေဒ ဴပင္ဆင္ခဵက္ကို ၁၉၅၉ ခု၊ မတ္လ ၂ ရက္ေနႚတၾင္ ကဵင္းပ ခဲ့ေသာ ဴပည္သူႚ လၿတ္ေတာ္ ညီလာခံမႀ လက္ခံ အတည္ဴပႂ ခဲ့သည္။ တကသ သည္ ထိုအက္ဥပေဒ ဴပင္ဆင္ခဵက္ ဖဵက္သိမ္းေရး၊ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္ ေကာင္စီ လူ႒ကီး ၂ ဦး ရရႀိေရး အတၾက္ ဆက္လက္ ေတာင္းဆို တိုက္ပၾဲ ဝင္မည္ ဴဖစ္ေဳကာင္း ေဳကညာ ခဲ့သည္။

တကၠသိုလ္ အက္ဥပေဒ ဴပင္ဆင္ခဵက္ အရ ေကဵာင္းသား ကိုယ္စားလႀယ္ တကၠသိုလ္ ေကာ္စီ လူ႒ကီး ၂ ဦး ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲကို ၁၉၅၉ ခု၊ ဒီဇင္ဘာလ ၁၇ ရက္ေနႚတၾင္ ကဵင္းပ မည္ဟု တကၠသိုလ္ ေကာင္စီမႀ ေဳကညာ ခဲ့သည္။ တကသ၏ ဆႎၬႎႀင့္ ကိုက္ညီဴခင္း မရႀိေသာ္လည္း ေကဵာင္းသား ကိုယ္စားလႀယ္ အမည္ ခံကာ ေကဵာင္းသား ဆႎၬ အတိုင္း မေဆာင္႟ၾက္ေသာ တကၠသိုလ္ ေကာင္စီ လူ႒ကီး ၂ ဦး မဴဖစ္ ေစရန္ႎႀင့္ ေကဵာင္းသား ဆႎၬ မဵားကို တကၠသိုလ္ ေကာင္စီတၾင္ တင္ဴပႎိုင္ရန္ အတၾက္ ေကဵာင္းသား ကိုယ္စားလႀယ္ ေကာင္စီ လူ႒ကီး ၂ ဦးအား တကသ သည္ အသင္းအဖၾဲႚ ေပၝင္းစံုႎႀင့္ ညိၟႎိႁင္း ေ႟ၾးခဵယ္ကာ ဝင္ေရာက္ ယႀဥ္႓ပိႂင္ ေစခဲ့သည္။

ႎိုင္ငံေရး အဖၾဲႚအစည္း သိုႚလည္း (၁) တကၠသိုလ္ နယ္ေဴမတၾင္ ႎိုင္ငံေရး စစ္တလင္း မဴဖစ္ေရး၊ (၂) ေကဵာင္းသား အကဵိႂး နစ္နာခဵက္ မဵားကို ေကဵာင္းသားထု ဆႎၬ၊ ေကဵာင္းသားထု အဴမင္ အတိုင္း ေဆာင္႟ၾက္ႎိုင္ေရး အတၾက္ တကၠသိုလ္ ေကာင္စီ ေကဵာင္းသား ကိုယ္စားလႀယ္ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲတၾင္ ဝင္ေရာက္ ယႀဥ္႓ပိႂင္ဴခင္း မဴပႂရန္ ေမတၨာ ရပ္ခံ ခဲ့ေပသည္။

သိုႚရာတၾင္ ႎိုင္ငံေရး အဖၾဲႚအစည္း တခု ဴဖစ္ေသာ သန္ႚရႀင္း ဖဆပလမႀ ဝင္ေရာက္ ယႀဥ္႓ပိႂင္ရန္ ဴပင္ဆင္ လာဴခင္းေဳကာင့္၊ သန္ႚရႀင္း ဖဆပလ၏ ဆႎၬ အရ တကသသည္ ၃ ႒ကိမ္တိုင္တိုင္ ေတၾႚဆံု ေဆၾးေႎၾး ခဲ့သည္။ ထိုသိုႚ ေဆၾးေႎၾးရာတၾင္ သန္ႚရႀင္း ဖဆပလႎႀင့္ တကသ သည္ (၁) ဒီမိုကေရစီေရး ေဆာင္႟ၾက္မႁ မဵားတၾင္ တူညီခဵက္မဵား ရႀိဴခင္း၊ (၂) ပညာေရး သေဘာထား မဵားတၾင္ နားလည္မႁမဵား ရႀိခဲ့ဴခင္း တိုႚေဳကာင့္၊ ယေနႚ တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းသားထု၏ လိုလားခဵက္မဵား ဴဖစ္သည့္ ပညာေရး လုပ္ေဆာင္ခဵက္မဵား ပယ္ဖဵက္ ေပးေရး၊ ပညာေရး စနစ္နာခဵက္ မဵားကို ေကာင္စီတၾင္ တင္ဴပ ေတာင္းဆို ေပးေရး စသည့္ မူ ၂ ခဵက္ကို လက္ခံ႓ပီး ႎိုင္ငံေရး အဖၾဲႚအစည္း ဴဖစ္သည့္ သန္ႚရႀင္း ဖဆပလ၏ ကိုယ္စားလႀယ္ အေနႎႀင့္ မဝင္ဘဲ၊ တကသ၏ ေ႟ၾးခဵယ္ေသာ ကိုယ္စားလႀယ္ အဴဖစ္ ဝင္မည္ ဆိုပၝက၊ တကသမႀ ေထာက္ခံ ေပးမည္ဟု တင္ဴပ ခဲ့သည္။

သိုႚေသာ္၊ သန္ႚရႀင္း ဖဆပလ အေနႎႀင့္ လက္မခံ ေသာေဳကာင့္၊ တကသ သည္ တကသ၏ ေငၾထိန္းေဟာင္း ဦးတီပီဝမ္းႎႀင့္ ဥကၠႉေဟာင္း ဦးေမာင္ေမာင္ေကဵာ္ တိုႚအား ကိုယ္စားလႀယ္ အဴဖစ္ ေ႟ၾးေကာက္ကာ သန္ႚရႀင္း ဖဆပလ ကိုယ္စားလႀယ္ ဦးဝင္း၊ ဦးရာရႀစ္ တိုႚဴဖင့္ ယႀဥ္႓ပိႂင္ ခဲ့သည္။ တကသကို ယံုဳကည္ဴခင္း၊ ေကဵာင္းသား ထု၏ အစဥ္အလာႎႀင့္ သစၤာကို ခံယူ၍ ေကဵာင္းသား အကဵႂိး သည္ပိုး ထမ္း႟ၾက္မည့္ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္ မဵားကို ယံုဳကည္ရင္းစၾဲ ရႀိဴခင္း တိုႚေဳကာင့္၊ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္ မဵားက အႎိုင္ ရရႀိ ခဲ့ေပသည္။ အမိ တကသ၏ ဂုဏ္သိကၡာကို စည္းလံုး ညီႌၿတ္ဴခင္း အရည္အေသၾးဴဖင့္ တင္ေပး လိုဳက သဴဖင့္၊ ေမာ္လ႓မိႂင္ ပုသိမ္၊ ေကဵာက္ဴဖႃ ေကာလိပ္ သမဂၢ မဵားႎႀင့္ ေကဵာင္းသူ ေကဵာင္းသား မဵားမႀ ညီႌၾတ္စၾာ မဲေပး ခဲ့ဳကသည္။

တကသသည္ ေကာင္စီ ေ႟ၾးေကာက္ပၾဲတၾင္ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္ ၂ ဦး အႎိုင္ ရခဲ့ေသာ္လည္း၊ တကသ ကိုယ္စားလႀယ္ ေကာင္စီတၾင္ ပၝဝင္ခၾင့္ ရရႀိေရး မူကိုကား ဆက္လက္ ကိုင္စၾဲ႓မဲ ကိုင္စၾဲ၍ တကၠသိုလ္ ဴပင္ဆင္ခဵက္ အက္ဥပေဒ ပယ္ဖဵက္ေရးကို ဆက္လက္ တိုက္သၾား မည္သာ ဴဖစ္ေပသည္။

(ဆ) အဖမ္းခံ ေကဵာင္းသားမဵား စာေမးပၾဲ ေဴဖေရး ။ ။ ဗိုလ္ခဵႂပ္ ေနဝင္း အစိုးရသည္ ႓ငိမ္ဝပ္ ပိဴပားေရးကို အေဳကာင္း ဴပကာ၊ တကၠသိုလ္ႎႀင့္ အထက္တန္း ေကဵာင္းသား မဵားမႀ ေကဵာင္းသား မဵားကို ပုဒ္မ - ၅ ဴဖင့္ ဖမ္းဆီး ခဵႂပ္ေႎႀာင္ ခဲ့သည္။ ၁၉၅၈ - ၅၉ ခုႎႀစ္တၾင္ အဖမ္း ခံရေသာ ေကဵာင္းသား အခဵႂိႚမႀာ စာေမးပၾဲ ေဴဖခၾင့္ ေလ႖ာက္ေသာ္လဲ၊ ႎိုင္ငံ အစိုးရမႀ ခၾင့္မဴပႂ သဴဖင့္ စာေမးပၾဲ ေဴဖဆိုခၾင့္ မရရႀိေခဵ။ ဤသိုႚ ဖိႎႀိပ္ ခဵႂပ္ခဵယ္မႁေဳကာင့္ အဖမ္းခံ ေကဵာင္းသားမဵား အတၾက္ အထူးပင္ နစ္နာ ခဲ့ရသည္။ သိုႚအတၾက္ ၁၉၅၉ - ၆၀ ခုႎႀစ္ စာေမးပၾဲတၾင္ ရသင့္ ရထိုက္ေသာ အခၾင့္အေရး အရ၊ ေဴဖဆိုခၾင့္ကို မိမိတိုႚ၏ သက္ဆိုင္ရာ ေထာင္တၾင္းမႀ ေဴဖဆိုခၾင့္ ဴပႂရန္ ေတာင္းဆို ခဲ့သည္။

သိုႚရာတၾင္ ဖိႎႀိပ္ ခဵႂပ္ခဵယ္မႁ ကိုသာ ဴပႂလိုေသာ အစိုးရသည္ တဦးတေယာက္ ကိုမ႖ ေဴဖဆိုခၾင့္ မဴပႂေဳကာင္း ဴပန္ဳကား ခဲ့သဴဖင့္၊ လူႚအခၾင့္အေရးႎႀင့္ ပညာ သင္ဳကား ႎိုင္ခၾင့္ အခၾင့္အေရးပၝ တားဆီးရာ ေရာက္သဴဖင့္ ဴပင္းဴပင္းထန္ထန္ ကန္ႚကၾက္ ခဲ့သည္။

(ဇ)