စာေရးဆရာမဵား၏ အတၪႂပၯတၨိ (၆)

နတ္ႎၾယ္ [၁၉၃၃-]

ကခဵင္ ဴပည္နယ္ ဴမစ္႒ကီးနား ဇာတိ၊ အမည္ရင္း ဦးလႀဴမင့္။ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္တၾင္ ပညာ သင္ယူ ခဲ့ဖူးသည္။ တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းသား လႁပ္ရႀားမႁ မဵားတၾင္ ပၝဝင္ခဲ့၏။ အမဵႂိးသား သတင္းစာ ဘာသာဴပန္ အယ္ဒီတာ၊ စုံေထာက္၊ လ႖ႂိႚဝႀက္ သည္းဖုိ၊ မုိးေဝ မဂၢဇင္း မဵားတၾင္ အယ္ဒီတာ၊ တာဝန္ခံ အယ္ဒီတာ၊ အယ္ဒီတာခဵႂပ္ႎႀင့္ ယခုအခၝ ႎၾယ္နီ မဂၢဇင္း အယ္ဒီတာခဵႂပ္ အဴဖစ္ ေဆာင္႟ၾက္ ေနသည္။ ‘မုိးေဝ ကဗဵာေခတ္’ ဴဖစ္ထၾန္းမႁ၏ ဗိသုကာ ဆရာ ဴဖစ္သည္။ ‘ေတာ္လႀန္ စာေပ လႁပ္ရႀားမႁ’ ဦးေဆာင္သူ သုံးဦးတၾင္ တဦး အဴဖစ္ ပၝဝင္သည္။ ေဆာင္းပၝး ဝတၪႂ၊ ေဝဖန္စာ၊ ဘာသာဴပန္ႎႀင့္ စာေပ အႌၾန္ႚ မဵားစၾာ ေရးခဲ့သည္။ ၁၉၅၀ ဴပည့္ႎႀစ္ ဇၾန္ ၂၈ ရက္ေနႚထုတ္ ဟံသာဝတီ သတင္းစာ မဂၢဇင္း ကၸတၾင္ ‘ေကဵာင္းသူမ’ ကဗဵာဴဖင့္ စာေပနယ္သုိႚ ဝင္ခဲ့သည္။ အဴပာႎႀင့္ အဝၝ၊ တေကၾႚေတာ့ ေတၾႚဳက ဦးမည္၊ ဴမန္မာဴပည္ ေဴမာက္ပုိင္း [၂ တၾဲ] မႀာ အထူး ထင္ရႀားသည္။ ‘ကရာမာေဇာ့ ညီအစ္ကုိမဵား’ ဴဖင့္ အမဵႂိးသား စာေပဆု (ဘာသာဴပန္) ရရႀိ ခဲ့သည္။ ‘မလိခ’ အမည္ဴဖင့္ ဴမန္မာ ဝတၪႂ အႌၾန္းမဵား (မင္းေကဵာ္ႎႀင့္ တၾဲ၍) ေရးခဲ့သည္။

 ေကဵာ္စိန္မင္း [၁၉၄၅-]

၁၉၄၅ ခုႎႀစ္တၾင္ ဧရာဝတီတုိင္း အသည္႓မိႂႚ၌ အဖ ဦးႌုိဴမ - အမိ ေဒၞခင္ေရၿ တုိႚမႀ ေမၾးဖၾား ခဲ့သည္။ အမည္ရင္း ေကဵာ္စိန္၊ ရန္ကုန္ ဝိဇၦာ သိပၯံ တကၠသုိလ္မႀ ဘီအက္စီ (႟ူပေဗဒ) ဘၾဲႚ ရရႀိသည္။ ၁၉၈၀ ခုႎႀစ္မဵား တဝုိက္တၾင္ ႟ႁမဝ ႟ုပ္စုံ မဂၢဇင္း အယ္ဒီတာ အဴဖစ္ တာဝန္ ယူခဲ့႓ပီး ယခုအခၝ ေစဵးကၾက္ ဂဵာနယ္ အယ္ဒီတာခဵႂပ္ အဴဖစ္ တာဝန္ယူ ေဆာင္႟ၾက္လဵက္ ရႀိသည္။

ေကာလ္ထန္ ေမာရိယယ္ [၁၉၄၅-၂၀၀၄]

၁၉၄၅ ခုႎႀစ္တၾင္ ေကဵာက္ပန္းေတာင္း ႓မိႂႚနယ္၊ ပုပၯား႟ၾာတၾင္ ေမၾးဖၾား ခဲ့သည္။ အမည္ရင္း ေဇာ္ဝင္း။ ငယ္စဥ္က ပုပၯား႟ၾာ၊ မူလတန္း ေကဵာင္းႎႀင့္ ေကဵာက္ပန္းေတာင္႓မိႂႚ အစုိးရ အထက္တန္း ေကဵာင္းမဵားတၾင္ ပညာ သင္ဳကား ခဲ့သည္။ ‘ပုပၯား ကုိကုိေဇာ္’ ကေလာင္ အမည္ဴဖင့္ လုံးခဵင္း ဝတၪႂ စာအုပ္မဵား ေရးသား႓ပီး ထင္ရႀား လာခဲ့သည္။ ယင္းသုိႚ စာေရးဆရာ မဴဖစ္မီ တေလ႖ာက္လုံး ဘဝ မဵႂိးစုံ ကဵင္လည္ ခဲ့ပၝသည္။ ပုပၯား ကုိကုိေဇာ္ အမည္ဴဖင့္ပင္ မဂၢဇင္းမဵားတၾင္ ဝတၪႂတုိမဵား ေရးသား ခဲ့သည္။ ေနာက္ ‘ေကာလ္ထန္ ေမာရိယယ္’ ကေလာင္ အမည္ခံ ယူ႓ပီး ရႁမဝ၊ ဒဂုန္၊ ပင္ခုန္ပၾင့္ မဂၢဇင္း မဵားတၾင္ ဝတၪႂတုိ၊ ဝတၪႂလတ္ မဂၢဇင္း ဝတၪႂရႀည္မဵား ေရးသား ခဲ့သည္။ လုံးခဵင္း စာအုပ္ မဵားလည္း ေရးသား ထုတ္ေဝ ခဲ့ပၝသည္။

ခင္ဴမဇင္ [၁၉၅၆-]

ခင္ဴမဇင္သည္ ၁၉၅၆ ခုႎႀစ္ ေမလ ၂ ရက္ေနႚတၾင္ ဆင္ဴဖႃက႗န္း ႓မိႂႚ၌ အဖ ဦးဴမခင္၊ အမိ ေဒၞေလးေသာင္း တုိႚမႀ ေမၾးဖၾားသည္။ အမည္ရင္း ေဌးေဌးဴမင့္၊ ငယ္စဥ္က ဆင္ဴဖႃက႗န္း႓မိႂႚ၊ ပဋိကၡရာရပ္ အစုိးရ မူလတန္းေကဵာင္း၊ အထက္ေကဵာင္း မဵားတၾင္ မူလတန္းမႀ သတၨမတန္း အထိ၎၊ ေကဵာက္ဆည္႓မိႂႚ အစုိးရ အထက္တန္းေကဵာင္း အႉမတန္းမႀ တကၠသုိလ္ ဝင္တန္း အထိ၎ ပညာ သင္ဳကား ခဲ့သည္။ ေနာက္ ၁၉၇၈ ခုႎႀစ္တၾင္ စီးပၾားေရး တကၠသုိလ္မႀ စီးပၾားေရး ပညာဘၾဲႚ (ေဘာဂေဗဒ) ရ႓ပီး စာရင္းစစ္မႀႃး အဴဖစ္ တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ ခဲ့ရာ ၂၀၀၄ ခုႎႀစ္တၾင္ အလုပ္မႀ ႎုတ္ထၾက္ ခဲ့သည္။ ၁၉၈၇ ခုႎႀစ္တၾင္ မုိးေဝ စာေပ မဂၢဇင္း အယ္ဒီတာ သန္းအုန္း (ေမာင္စု) ႎႀင့္ လက္ထပ္ခဲ့သည္။ ၁၉၇၄ ခုႎႀစ္ စီးပၾားေရး တကၠသုိလ္ မဂၢဇင္းတၾင္ ‘တနပ္စာ’ ဝတၪႂတုိ စတင္ ေရးသား ခဲ့သည္။ ၁၉၇၈ ခုႎႀစ္တၾင္ မုိးေဝ မဂၢဇင္းတၾင္ ‘ေမေမ ဆရာမ’ ဝတၪႂတုိဴဖင့္ စာေပ လာက၌ စတင္ ေဴခခဵသည္။ ႟ႁမဝ၊ ေပဖူးလၿာ၊ ဒဂုံ၊ ဴမတ္ေလး၊ မေဟသီ၊ စပယ္ဴဖႃ၊ မဂၢဇင္း မဵားတၾင္ ဝတၪႂတုိမဵား ဆက္လက္ ေရးသား ခဲ့သည္ ။ စုေပၝင္း ထုတ္ေဝေသာ ဝတၪႂတုိ လုံးခဵင္း ၌၎၊ ဝတၪႂလတ္ အတၾဲမဵား ၌၎၊ ပၝဝင္ ခဲ့႓ပီး လုံးခဵင္း ဝတၪႂ ႎႀစ္အုပ္ (ပန္းတပၾင့္၏ အေရာင္) ႎႀင့္ စိတ္ကူးဴမစ္ တဘက္ ကမ္းမႀာ ေရးသား ထုတ္ေဝ ခဲ့သည္။

ဴမေႎႀာင္းႌုိ [၁၉၄၉-]

၁၉၄၉ ခုႎႀစ္တၾင္ ေတာင္႒ကီး ႓မိႂႚ၌ အဖ ဦးတင္ဝင္းႌုိ၊ အမိ ေဒၞခင္ေဌးဴဖႃ တုိႚမႀ ေမၾးဖၾား ခဲ့သည္။ ငယ္စဥ္က မိတၪီလာ႓မိႂႚ အစုိးရ မူလတန္းေကဵာင္း၊ မဂႆလာဒုံ အမႀတ္ (၆) အစုိးရ အထက္တန္းေကဵာင္း၊ ေမာ္လ႓မိႂင္႓မိႂႚ အစုိးရ အထက္တန္းေကဵာင္း မဵားတၾင္ မူလတန္းမႀ တကၠသုိလ္ ဝင္တန္း အထိ ပညာ သင္ဳကား ခဲ့သည္။ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္ အမႀတ္ (၂) မႀ ဆရာဝန္ဘၾဲႚ ရရႀိသည္။ ၁၉၇၉ ခုႎႀစ္ထုတ္ ေငၾတာရီ မဂၢဇင္းတၾင္ ‘ခဵစ္႒ကိႂး ႎႀစ္စ’ ဝတၪႂတုိဴဖင့္ စာေပ ေလာကသုိႚ စတင္ ေဴခခဵ ခဲ့သည္။ ေပဖူးလၿာ မဂၢဇင္းတၾင္ ဝတၪႂတုိ၊ ဝတၪႂလတ္၊ ဝတၪႂရႀည္မဵား ေရးသား ခဲ့သည္။ ပထမဆုံး လုံးခဵင္း ဝတၪႂမႀာ ‘အသည္းပန္းမႀာ ဆူးေတၾနဲႚ ကၾယ္’ ဴဖစ္႓ပီး ဝတၪႂေရး ဆရာမ အဴဖစ္ ယေနႚ အထိ စာမဵား ေရးသားလဵက္ ရႀိပၝသည္။

ဂဵႃး [၁၉၅၈-]

၁၉၅၈ ခုႎႀစ္တၾင္ ေရနံေခဵာင္း႓မိႂႚ အဖ ဦးေသာင္း၊ အမိ ေဒၞ႓ငိမ္း တုိႚမႀ ေမၾးဖၾား ခဲ့သည္။ အမည္ရင္း တင္တင္ဝင္း၊ ငယ္စဥ္က ကုန္းေဇာင္း မူလတန္း ေကဵာင္းႎႀင့္ ေရနံေခဵာင္း အမႀတ္ (၁) အစုိးရ အထက္တန္း ေကဵာင္းမဵားတၾင္ မူလတန္းမႀ တကၠသုိလ္ ဝင္တန္း အထိ ပညာ သင္ဳကား ခဲ့သည္။ ၁၉၈၃ ခုႎႀစ္တၾင္ မႎၩေလး ေဆးတကၠသုိလ္မႀ ဆရာဝန္ဘၾဲႚ ရရႀိ ခဲ့သည္။ ေရနံေခဵာင္း ေကာလိပ္ မဂၢဇင္းတၾင္ ‘ရာဇဝင္ ထဲမႀာ ေမာင့္ကုိ ထားရစ္ခဲ့’ ဝတၪႂတုိ စတင္ ေဖာ္ဴပဴခင္း ခံရ႓ပီး မႎၩေလး တကၠသုိလ္ ႎႀစ္လည္ မဂၢဇင္းႎႀင့္ ႟ႁမဝ မဂၢဇင္း မဵားတၾင္ ကဗဵာႎႀင့္ ဝတၪႂတုိမဵား ေရးသားရင္း ထင္ရႀား လာခဲ့သည္။ မေဟသီ၊ ဒဂုန္၊ ဟန္သစ္၊ ခဵယ္ရီ၊ ကလဵာ၊ စပယ္ဴဖႃ မဂၢဇင္း မဵားတၾင္လည္း ဝတၪႂတုိ၊ မဂၢဇင္း ဝတၪႂရႀည္ႎႀင့္ ေဆာင္းပၝးမဵား ေရးသားသည္။ ေနာက္ ဳကာေတာ့ သည္လည္း ေမာင့္စကား၊ နံရံ၏ အဴခား တဖက္မႀာ၊ ပင္လယ္ႎႀင့္ တူေသာ မိန္းမမဵား၊ အစ ရႀိေသာ ဝတၪႂရႀည္ လုံးခဵင္း မဵားမႀာ ထင္ရႀားသည္။ ဝတၪႂတုိ လုံးခဵင္း စာအုပ္မဵား မႀာလည္း ထင္ရႀားသည္။ ‘ရာဇဝင္ထဲမႀာ ေမာင့္ကုိ ထားရစ္ ခဲ့ႎႀင့္ အဴခား ဝတၪႂတုိမဵား၊ ေကာင္းကင္ မပၝေသာ ညမဵား’ ႎႀင့္ အဴခား ဝတၪႂတုိ မဵားတုိႚ ဴဖစ္သည္။

ကုိေခး [ - ]

ေညာင္ေလးပင္ အေနာက္ဘက္ ခုႎႀစ္ မုိင္ခန္ႚ ေဝးသည့္ ဇီးကန္႟ၾာ ဇာတိ။ လယ္သမား၏ သား ဴဖစ္သည္။ ေမာ္လ႓မိႂင္ ေကာလိပ္ မဂၢဇင္းတၾင္ ‘ေခး’ ကေလာင္ အမည္ဴဖင့္ စတင္ ေရးခဲ့သည္။ ၁၉၈၄ ခု ဧ႓ပီလ ေပဖူးလၿာတၾင္ ‘ေရခဲ သစ္သီး’ ဝတၪႂတုိကုိ ‘ကုိေခး’ အမည္ဴဖင့္ ေရးသည္။ ၁၉၇၇ တၾင္ သိပၯံဘၾဲႚ၊ ၁၉၈၁ တၾင္ ဓာတ္ခၾဲခန္း ဒီပလုိမာ ရရႀိသည္။ ‘ေကဵာင္း အဆင္းမႀာ’၊ ‘ပုစၽာ’၊ ‘ထဘီ တုိတို ေရစုိစုိ’၊ ‘အေတာင္မဲ့ လိပ္ဴပာ’၊ ‘တသက္လဵာ လၾမ္းစာ ပၝ႓ပီထင့္’ ႎႀင့္ ‘တုံႚေႎႀာင္ တင္းရစ္’ ဝတၪႂတုိ မဵားမႀာ ထင္ရႀားသည္။

ေဆာင္းဝင္းလတ္ [၁၉၄၉-]

၁၉၄၉ ခုႎႀစ္ ဒီဇင္ဘာလ ၉ ရက္ေနႚတၾင္ ရန္ကုန္တုိင္း ကၾမ္း႓ခံကုန္း ႓မိႂႚ၌ အဖ ဦးဝင္း၊ အမိ ေဒၞတင္လႀ တုိႚမႀ ေမၾးဖၾား ခဲ့သည္။ အမည္ရင္း ဖုန္းဴမင့္။ ငယ္စဥ္က ရန္ကုန္႓မိႂႚ ပဲခူး ကရင္ အထက္တန္း ေကဵာင္းႎႀင့္ စိန္ဂ႗န္း ေယာကဵ္ားေလး ေကဵာင္းမဵားတၾင္ မူလတန္းမႀ အထက္တန္း အထိ ပညာ သင္ဳကား ခဲ့သည္။ ၁၉၆၇ ခုႎႀစ္မႀ ၁၉၈၇ ခုႎႀစ္ အထိ တပ္မေတာ္ (ေရ) ေရယာဥ္စ က္ဴပင္ စက္ေမာင္း တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ ခဲ့သည္။ ၁၉၇၃ ခုႎႀစ္၊ ေအာက္တုိဘာ လထုတ္ ေသၾးေသာက္ မဂၢဇင္းတၾင္ ‘ေကဵာင္းသၾားေဖာ္ ညီမေလး’ ဝတၪႂတုိဴဖင့္ စာေပလာကသုိႚ စတင္ ေဴခခဵ လာသည္။ ႟ႁမဝ၊ ေပဖူးလၿာ၊ ရနံႚသစ္၊ ဴမားနတ္ေမာင္၊ မေဟသီ၊ ဟန္သစ္ မဂၢဇင္းတၾင္ ဝတၪႂတုိ၊ ဝတၪႂလတ္၊ ဝတၪႂရႀည္မဵား ေရးသား ခဲ့သည္။ ၁၉၉၄ ခုႎႀစ္တၾင္ ‘နံနက္ သုံးနာရီ’ လုံးခဵင္း ဝတၪႂမဵားဴဖင့္ အမဵႂိးသား စာေပဆု (ဝတၪႂရႀည္) ခဵီးဴမၟင့္ ခံရသည္။

ေကဵာ္စၾာထက္ [၁၉၅၇-]

၁၉၅၇ ခုႎႀစ္တၾင္ စစ္ကုိင္းတုိင္း ဴမင္းမူ ႓မိႂႚ၌ အဖ ဦးလႀေမာင္၊ အမိ ေဒၞမမေလး တုိႚမႀ ေမၾးဖၾား ခဲ့သည္။ အမည္ရင္း ခင္ေမာင္ႌၾန္ႚ၊ ငယ္စဥ္က ဴမင္းမူ႓မိႂႚ အစုိးရ အထက္တန္း ေကဵာင္းတၾင္ မူလတန္းမႀ နဝမတန္း အထိ၎၊ ၁၉၇၆ ခုႎႀစ္တၾင္ မႎၩေလး႓မိႂႚ အစုိးရ အထက္တန္း ေကဵာင္းတၾင္ တကၠသုိလ္ ဝင္တန္း အထိ၎ ပညာ သင္ဳကား ခဲ့သည္။ ၁၉၇၆ ခုႎႀစ္တၾင္ မႎၩေလး ေဆး တကၠသုိလ္မႀ ဆရာဝန္ဘၾဲႚ ရရႀိသည္။ ၁၉၇၈ ခုႎႀစ္ထုတ္ ေငၾတာရီ မဂၢဇင္း ‘မဏိ ေကဵာ္စၾာထက္’ ကေလာင္ အမည္ဴဖင့္ ‘အခၝႎႀင့္ နံႚသာႎႀင့္’ ဝတၪႂတုိ စတင္ ေဖာ္ဴပ ခံရ႓ပီး မုိးေဝ စာေပ မဂၢဇင္းတၾင္ ‘ေကဵာ္စၾာထက္’ အမည္ဴဖင့္ ‘ေႎၾေန’ ဝတၪႂတုိ ေရးသားရင္း မဂၢဇင္း မဵားတၾင္ ဝတၪႂတုိ ဆရာ ဴဖစ္လာသည္။ ၁၉၈၉ ခုႎႀစ္တၾင္ ေကဵာ္စၾာထက္ ဝတၪႂတုိမဵား (၁)၊ (၂)၊ (၃)၊ (၄) ႎႀင့္ ၂၀၀၄ ခုႎႀစ္တၾင္ ‘ဴပႍဒၝး မလၾတ္တဲ့ ေနႚႎႀင့္ တဴခား ဝတၪႂတုိ’ စာအုပ္မဵား ေရးသား ထုတ္ေဝ ခဲ့သည္။

ေဇာ္ေဇာ္ေအာင္ [၁၉၃၇-]

၁၉၃၇ ခုႎႀစ္ ေမလ ၁၃ ရက္ေနႚတၾင္ မုံ႟ၾာ ခ႟ုိင္၊ ဆားလင္း႒ကီး ႓မိႂႚ၌ အဖ ဦးဘသက္၊ အမိ ေဒၞတု တုိႚမႀ ေမၾးဖၾား ခဲ့သည္။ အမည္ရင္း ေဇာ္ဴမင့္သက္၊ ငယ္စဥ္က မုံရၾာ႓မိႂႚ အမႀတ္ (၁) အစုိးရ အထက္တန္း ေကဵာင္းတၾင္ မူလတန္းမႀ အထက္တန္း အထိ ပညာ သင္ဳကား ခဲ့သည္။ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္မႀ မဟာ ဝိဇၦာဘၾဲႚ ရသည္။ ရန္ကုန္ စီးပၾားေရး တကၠသုိလ္တၾင္ လက္ေထာက္ ကထိက အဴဖစ္ တာဝန္ ထမ္းေဆာင္ ခဲ့သည္။ ၁၉၅၄ ခုႎႀစ္ထုတ္ ေသၾးေသာက္ မဂၢဇင္းတၾင္ ‘ေဇာသလ႞ာ’ ကေလာင္ အမည္ဴဖင့္ စာႌၾန္ႚ တပုဒ္ ေဖာ္ဴပ ခံရ႓ပီး ၁၉၅၆ ခုႎႀစ္၊ မႎၩေလး တကၠသုိလ္ ႎႀစ္လည္ မဂၢဇင္း တၾင္လည္း The story of a friend pieseller (အဂႆလိပ္ ဘာသာဴဖင့္) ဝတၪႂတုိ တပုဒ္ ေရးသား၍ စာေပ ေလာကသုိႚ ေရာက္ရႀိ လာသည္။ ေနာက္ ႟ႁမဝ၊ သရဖူ၊ ဟန္သစ္၊ မေဟသီ၊ ရနံႚသစ္၊ စတုိင္သစ္၊ ႟ုပ္ရႀင္ သစၤာ မဂၢဇင္းတၾင္ ေဆာင္းပၝး၊ ဝတၪႂတုိ၊ အက္ေဆးမဵား လုံးခဵင္း စာအုပ္မဵား၊ အဴခား လုံးခဵင္း ဝတၪႂ စာအုပ္လည္း ေရးသားလဵက္ ရႀိပၝသည္။

ေဖဴမင့္ [၁၉၄၉-]

ရခုိင္ ဴပည္နယ္ သံတၾဲ႓မိႂႚ ဇာတိ၊ အမည္ရင္း ဦးေဖဴမင့္၊ ေဆး တကၠသုိလ္ (၁) ရန္ကုန္မႀ အမ္ဘီဘီအက္ (စ) ဘၾဲႚ (၁၉၇၅) ရရႀိသည္။ ၁၉၈၈ ထိ အေထၾေထၾ ေရာဂၝကု ဆရာဝန္ အဴဖစ္ ေဆာင္႟ၾက္ ခဲ့သည္။ တကၠသုိလ္ ေကဵာင္းသား ဘဝမႀ စ၍ စာေရး ခဲ့သည္။ ဘာသာဴပန္ ဝတၪႂမဵား၊ ပင္ကုိေရး ဝတၪႂတုိမဵား၊ အတၪႂပၯတၨိႎႀင့္ အသုံးခဵ စိတ္ပညာ ဆုိင္ရာ စာေပမဵား ေရးသား ဴပႂစု ခဲ့သည္။ စာေပ ဂဵာနယ္၊ သင့္ဘဝ မဂၢဇင္း တုိႚတၾင္ အယ္ဒီတာ၊ ဒီလႁိင္း မဂၢဇင္း အယ္ဒီတာခဵႂပ္ အဴဖစ္လည္း ေဆာင္႟ၾက္ ခဲ့သည္။ အခဵစ္ဦး၊ လူနာေဆာင္ အမႀတ္ ေဴခာက္၊ က႗န္းႎႀင့္ အဴခား ဝတၪႂတုိမဵား၊ ေအာင္ဴမင္မႁ ခဵမ္းသာ သုခႎႀင့္ ဓန ဥစၤာ၊ မဟာ က႟ုဏာ ရႀင္မဵား တုိႚမႀာ ထင္ရႀားသည္။ လူသုံးကုန္ ပစၤည္း ေရာင္းသူ မဵားႎႀင့္ အဴခား ဝတၪႂတုိ မဵားဴဖင့္ ၁၉၅၅ ခု အမဵႂိးသား စာေပဆု ရရႀိ ခဲ့သည္။

မုိးမုိး (အင္းလဵား) [၁၉၄၅-၁၉၉၀]

၁၉၄၅ ခုႎႀစ္၊ ဳသဂုတ္လ ၂၁ ရက္ေနႚတၾင္ ဒုိက္ဦး ႓မိႂႚ၌ အဖ စပၝး ဝယ္ေတာ္ ဦးထၾန္း၊ အမိ ေဒၞဴမရႀင္ တုိႚမႀ ဖၾားဴမင္။ အမည္ရင္း ေဒၞစန္းစန္း။ ရန္ကုန္ တကၠသုိလ္ႎႀင့္ သိပၯံ တကၠသုိလ္တၾင္ ဒုတိယႎႀစ္ အထိ ပညာ သင္ခဲ့။ ၁၉၆၅ ခုႎႀစ္ မတ္လထုတ္ ‘တုိင္းရင္းေမ ဂဵာနယ္’ တၾင္ ‘ရၾက္လႀ ပန္းကေလး ကုိယ့္ ဘဝ’ ကဗဵာဴဖင့္ စာေပနယ္သုိႚ ဝင္ေရာက္ခဲ့။ ၁၉၇၄ ခုႎႀစ္ထုတ္ ‘ေလ႖ာက္ေသာ လမ္းမႀာ စမ္းတဝၝး’ သည္ ပထမဆုံး လုံးခဵင္းဴဖစ္။ ထင္ရႀားေသာ ဝတၪႂ မဵားမႀာ ပၾင့္တခဵႂိႚ ေ႔ကတခဵႂိႚ၊ ႟ၾက္လႀပန္း၊ ငပလီ ဇာတ္လမ္း၊ ေ႟ၿတိဂုံကုိ ဴမင္လ႖င္၊ ႓ငိမ္းကုိ ရႀက္ပၝ၊ ဂဵိႂး၊ ပန္း႟ုိင္း တရာ၊ ညီမေလးက အခဵစ္ကုိ ကုိးကၾယ္ သတဲ့လား၊ မသုဓမၳ စာရီ၊ နာမကဵန္းသည္ အုိႎႀင္းဆီ၊ ဴမန္မာဴပည္မႀာ ေနဳကသည္ တုိႚဴဖစ္။ ‘ေလ႖ာက္ေသာ လမ္းမႀာ စမ္းတဝၝး’ ဴဖင့္ ၁၉၇၄ ခုႎႀစ္ အမဵႂိးသား စာေပ ဝတၪႂရႀည္ဆု၊ ‘မဂၢဇင္း ဝတၪႂရႀည္မဵား’ ဴဖင့္ ၁၉၈၀ ဴပည့္ႎႀစ္ အမဵႂိးသား စာေပ ဝတၪႂတုိ ေပၝင္းခဵႂပ္ ဆုမဵား ဆၾတ္ခူး ရရႀိခဲ့။ ၁၉၉၀ ဴပည့္ႎႀစ္၊ မတ္ ၁၃ ရက္ေနႚတၾင္ ရန္ကုန္႓မိႂႚ၌ ကၾယ္လၾန္။

မစႎၬာ [၁၉၄၇-]

၁၉၄၇ ခုႎႀစ္၊ စက္တင္ဘာလ ၄ ရက္ေနႚတၾင္ ရန္ကုန္႓မိႂႚ၌ အဖ ဦးထၾန္းတင္ (စာေရးဆရာ မန္းတင္)၊ အမိ ေဒၞသန္းတင္ တုိႚမႀ ဖၾားဴမင္။ အမည္ရင္း ေဒၞခဵႂိခဵႂိတင္။ ၁၉၇၁ ခုႎႀစ္တၾင္ ရန္ကုန္ စက္မႁ တကၠသုိလ္မႀ ဗိသုကာဘၾဲႚ ရရႀိ။ ၁၉၆၅ ခုႎႀစ္၊ ေအာက္တုိဘာလထုတ္ ေငၾတာရီ မဂၢဇင္းတၾင္ ပၝဝင္ေသာ ‘က႗န္မ ဆရာမ’ ဝတၪႂတုိဴဖင့္ စာေပနယ္သုိႚ ဝင္ေရာက္။ ထင္ရႀားေသာ ဝတၪႂ မဵားမႀာ မစႎၬာ ဝတၪႂတုိမဵား၊ စိမ္း႟ၾက္သစ္ တေဝေဝ၊ နက္ဴဖန္ခၝ၊ ႎႀင္းဆီ၊ တိမ္ဖုံးပၝလုိႚ လမသာ၊ မစပ္ေသာ င႟ုပ္၊ ဂဵီေဟာသူ၊ ပုစာၥ၊ ပန္းစကား၊ ကၾက္လပ္ကေလး ဴဖည့္ေပးပၝ တုိႚဴဖစ္။ ဘဝအိပ္မက္ ပန္းအပ္မက္ ဴဖင့္ (၁၉၉၄) အမဵႂိးသား စာေပ ဝတၪႂရႀည္ဆု၊ (၂၀၀၀) ခုႎႀစ္တၾင္ ဝတၪႂတုိ ေပၝင္းခဵႂပ္ဆု၊ ဆႉဂံ ဴဖင့္ (၂၀၀၃) အမဵႂိးသား စာေပဆုမဵား ဆၾတ္ခူး ရရႀိခဲ့။

မင္းႎၾယ္စုိး [၁၉၅၇-]

၁၉၅၇ ခုႎႀစ္တၾင္ ရန္ကုန္႓မိႂႚ၌ အဘ ဦးေကဵာ္ေအး အမိ ေဒၞခင္ဴမင့္ တုိႚမႀ ေမၾးဖၾား ခဲ့သည္။ အမည္ရင္း စုိးသိန္း၊ ငယ္စဥ္က သာေကတ႓မိႂႚ အစုိးရ အထက္တန္းေကဵာင္း အမႀတ္ (၁) တၾင္၎၊ အစုိးရ အထက္တန္းေကဵာင္း အမႀတ္ (၃) တၾင္ မူလတန္းမႀ တကၠသုိလ္ ဝင္တန္း အထိ ပညာ သင္ဳကား ခဲ့သည္။ ၁၉၇၄ ခုႎႀစ္တၾင္ ႟ုပ္ရႀင္ အဴမႂေတ မဂၢဇင္း၌ ‘လိပ္ဴပာ ေတေလ’ ကဗဵာဴဖင့္ စာေပ ေလာကသုိႚ စတင္ ဝင္ေရာက္ ခဲ့႓ပီး မဂၢဇင္း မဵားတၾင္ ဝတၪႂတုိမဵား ေရးသား ခဲ့သည္။ တုိယုိတာ ေဖာင္ေဒးရႀင္းမႀ ဂဵပန္ ဘာသာဴဖင့္ ဴပန္ဆုိ ခံရေသာ ဝတၪႂတုိမႀာ ‘ဦးမႀတ္ေကဵာ္ရဲႚ ကုိယ္ေရး ရာဇဝင္’ ဝတၪႂတုိ ဴဖစ္ပၝသည္။

စုထား [၁၉၅၉-]

၁၉၅၉ ခုႎႀစ္တၾင္ ဴပင္ဦးလၾင္ ႓မိႂႚ၌ ေမၾးဖၾား ခဲ့သည္။ ဴပင္ဦးလၾင္၊ ပုသိမ္၊ မႎၨေလး႓မိႂႚ မဵားတၾင္ မူလတန္းမႀ အထက္တန္း အထိ ပညာ သင္ဳကား ခဲ့သည္။ မႎၩေလး ေဆး တကၠသုိလ္မႀ ဆရာဝန္ဘၾဲႚ ရရႀိ ခဲ့သည္။ ယခု အခၝ ေဆးခန္း ဖၾင့္၍ အဴခား တဘက္တၾင္ ကဗဵာ ေရးသားလဵက္ ရႀိသည္။ စုထားသည္ မႎၩေလး ေဆးတကၠသုိလ္ ႎႀစ္လည္ မဂၢဇင္း (၁၉၇၉) တၾင္ ‘အေမႀာင္ ကမာၲထဲမႀ ဝိညာဥ္’ ဝတၪႂတုိ စတင္ ေရးသား ခဲ့သည္။ ေနာက္ မဂၢဇင္း စာမဵက္ႎႀာ မဵားတၾင္ ဆက္လက္ ေရးသား လာသည္။ ‘အဆိပ္ႎုိင္’ လုံးခဵင္း ဝတၪႂ ထုတ္ေဝ ခဲ့သည္။ အဴခား စုေပၝင္း ထုတ္ေဝေသာ ဝတၪႂတုိမဵား စာအုပ္မဵား တၾင္လည္း ပၝဝင္ ခဲ့သည္။